Có nên miễn trừ trách nhiệm pháp lý với nạn nhân bị mua bán vượt biên trái phép?

Nên miễn trừ trách nhiệm hình sự, xử phạt hành chính đối với nạn nhân bị mua bán trong các trường hợp cụ thể như xuất cảnh trái phép, bán dâm...

Nhiều người vượt biên trái phép để tìm kiếm việc làm mà không thực hiện thủ tục theo quy định. Trong khi đó, một công dân Việt Nam muốn ra khỏi lãnh thổ Việt Nam để đến quốc gia khác phải qua các cửa khẩu, và làm thủ tục xuất cảnh.

Đây là nghĩa vụ của công dân Việt Nam theo Điều 5 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam 2019. 

Theo đó, Luật quy định, công dân Việt Nam được phép xuất cảnh khi giấy tờ xuất nhập cảnh còn nguyên vẹn, còn thời hạn sử dụng; đối với hộ chiếu phải còn hạn sử dụng từ đủ 6 tháng trở lên; Có thị thực hoặc giấy tờ xác nhận, chứng minh được nước đến cho nhập cảnh, trừ trường hợp được miễn thị thực; Không thuộc trường hợp bị cấm xuất cảnh, không được xuất cảnh, bị tạm hoãn xuất cảnh theo quy định của pháp luật. 

Nhiều phụ nữ nhẹ dạ nghe lời rủ rê vượt biên trái phép trở thành nạn nhân buôn người mà không hay (Ảnh minh hoạ) 

Như vậy, người không tuân thủ các quy định về xuất cảnh theo quy định nêu trên sẽ bị xem là vượt biên trái phép.

Tại Điều 18 Nghị định 144/2021/NĐ-CP cũng quy định những người có hành vi vượt biên trái phép sẽ bị xử phạt hành chính với các mức độ vi phạm khác nhau thì sẽ bị phạt tiền từ 3.000.000 – 40.000.000 đồng. 

Không những thế, với người vượt biên trái phép còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu đủ các dấu hiệu cấu thành tội phạm theo quy định của Điều 347 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi 2017) về Tội vi phạm quy định về xuất cảnh, nhập cảnh.

Trước những quy định này, bà Hoàng Bích Ngọc, điều phối viên dự án Em vui, dự án Tăng cường nhận thức của thanh thiếu niên dân tộc thiểu số về việc mua bán người và tảo hôn thông qua công nghệ số” kiến nghị nên miễn cứu trách nhiệm hình sự và ra các quyết định xử phạt hành chính với những người bị hại trong các vụ mua bán người như các tội mua bán dâm, xuất nhập cảnh trái phép hay sử dụng giấy tờ giả để xuất nhập cảnh. 

Bà Ngọc lấy ví dụ, một người nghe theo môi giới, xuất cảnh trái phép sang nước ngoài làm việc tự do thì họ có thể bị truy cứu về tội xuất cảnh trái phép. Rồi họ lại bị ép bán dâm, không phụ thuộc vào ý chí của họ thì những trường hợp này nên miễn truy cứu trách nhiệm pháp lý đối với họ. 

Theo bà Ngọc, việc quy định trách nhiệm pháp lý đối với nạn nhân mua bán người đã phần nào tạo ra một rào cản lớn, cụ thể người bị hại không muốn trình báo với cơ quan chức năng về hành vi mua bán người, không muốn tham gia vào quá trình tố tụng, làm cho quá trình phát triển và khởi tố các vụ án về mua bán người giảm đáng kể vì những lý do mặc cảm, e sợ sự kỳ thị từ cộng đồng xã hội đối với nạn nhân. 

“Trong các vụ mua bán người, không xét đến sự đồng thuận hay không đồng thuận của nạn nhân trong cấu thành tội phạm. 

Bởi nạn nhân mua bán người thường phải trải qua tình trạng bị cưỡng bức, bóc lột, tra tấn, nợ nần, bị giam cầm bất hợp pháp, bị bạo lực về thể chất, tình dục, tâm lý, ngay cả người thân trong gia đình cũng bị đe doạ.

Hậu quả là nạn nhân phải hứng chịu những tổn thương sức khoẻ và tâm lý nặng nề, có nhiều trường hợp dẫn đến cái chết. 

Ngay cả đối với những nạn nhân may mắn được trở về địa phương thì việc tái hoà nhập của họ cũng gặp muôn vàn khó khăn. Việc xử phạt đối với những trường hợp nhay này đã hạn chế việc tái hoà nhập cộng đồng của nạn nhân cũng như đối với gia đình họ”, bà Ngọc nhấn mạnh. 

Bà Hoàng Bích Ngọc (áo xanh) trong buổi tập huấn về phòng chống tảo hôn và buôn bán người cho cán bộ địa phương 

Từ những phân tích trên, bà Ngọc kiến nghị nên miễn trừ trách nhiệm hình sự, xử phạt hành chính đối với nạn nhân của mua bán người trong các trường hợp cụ thể. Ví dụ tội xuất cảnh trái phép, tội bán dâm... thông qua xét yếu tố “lỗi” của người phạm tội. 

Song song với đó, bà Ngọc cũng kiến nghị cần siết chặt quản lý dọc các tuyến biên giới Việt – Trung, Việt- Lào bằng cách bổ sung thêm lực lượng Bộ đội Biên phòng cùng những hỗ trợ vật chất cần thiết, để tạo điều kiện thuận lợi cho bộ đội công tác tại các chốt tuyến biên giới.

Đồng thời, tại các cửa khẩu nơi diễn ra hoạt động xuất nhập cảnh cần tăg cường lực lượng và trang thiết bị hơn nhằm phát hiện kịp thời những trường hợp xuất cảnh trái phép, làm giả giấy tờ hồ sơ, môi giới đưa người ra nước ngoài trái phép. 

“Bên cạnh đó, cần tăng cường hợp tác quốc tế về phòng chống tội phạm mua bán người, ký kết hiệp định tương trợ tư pháp, dẫn độ tội phạm, song phương với các nước láng giềng”, bà Ngọc nêu.

N. Huyền 

Đường biên kéo dài, địa hình hiểm trở… tội phạm mua bán người lợi dụng

Nước ta với đường biên kéo dài, nhiều đường mòn, lối tắt, kênh rạch chằng chịt ...là những cơ hội để đối tượng mua bán người lợi dụng đưa người vượt biên trái phép.

Nghe theo lời hứa "việc nhàn, thu nhập cao", người phụ nữ bị đồng hương lừa bán

Lợi dụng lòng tin của người phụ nữ trú cùng địa phương, Lương Thị Năm (SN 1983, trú huyện Tương Dương, Nghệ An) đã lừa bán nạn nhân sang xứ người với giá 4 vạn nhân dân tệ (tương đương 120 triệu đồng).

Nạn nhân mua bán được giải cứu trở về nhưng mất hết giấy tờ tuỳ thân cần làm gì?

Gần chục năm lưu lạc ở xứ người sau khi bị bán cho một động mại dâm, chị H. được giải cứu nhưng trở về quê cô không còn giấy tờ tuỳ thân. Cô sẽ phải làm những gì tiếp theo?

Nạn nhân mua bán người khó tiếp cận hỗ trợ vay vốn và học nghề, vì sao?

Đào tạo nghề, hỗ trợ vay vốn là hai trong những hỗ trợ được quy định trong Luật Phòng, chống mua bán người năm 2011, tuy nhiên số nạn nhân được tiếp cận hai dịch vụ này rất ít.

Từ nạn nhân thành tội phạm mua bán người rất nhanh, cách nào phòng ngừa?

Từ nạn nhân thành tội phạm "buôn người" rất nhanh nên việc hỗ trợ nạn nhân không chỉ giúp họ ổn định cuộc sống mà còn ngăn chặn kịp thời những nguy cơ tiềm ẩn phạm tội.

Tố cáo tội phạm mua bán người ở đâu, nạn nhân mua bán khi trở về được hỗ trợ những gì?

Nạn nhân mua bán người khi trở về sẽ được hỗ trợ y tế, tâm lý, đi lại, trợ giúp pháp lý, hỗ trợ học văn hoá, học nghề, trợ cấp khó khăn ban đầu, hỗ trợ vay vốn...

Đừng tin “việc nhẹ, lương cao” nếu không muốn thành nạn nhân mua bán người

Hầu hết nạn nhân đều rất dễ tin tưởng vào những lời dụ dỗ “việc nhẹ, lương cao” của các đối tượng lừa đảo trên mạng xã hội.  Do đó, cần tăng cường truyền thông.

Lai Châu: Chia sẻ kinh nghiệm, sáng kiến và mô hình hay về phòng chống mua bán người

Hội nghị nhằm phối hợp, trao đổi cùng với cán bộ các cấp và cùng chia sẻ những kinh nghiệm, sáng kiến, mô hình hay trong việc truyền thông hiệu quả liên quan đến vấn đề phòng chống tảo hôn và phòng chống mua bán người.

Khám xét nơi ở và bắt tạm giam 2 đối tượng tổ chức đưa người sang Campuchia trái phép

Lợi dụng sự nhẹ dạ cả tin của các nạn nhân, hai đối tượng ở Quảng Ngãi đã tổ chức, hướng dẫn cho một số người trốn sang Campuchia lao động bất hợp pháp.

Tuyên truyền phòng, chống mua bán người cần phù hợp đối tượng và tập quán địa phương

Các tỉnh, đặc biệt là các tỉnh giáp biên giới, nơi có nhiều người dân tộc thiểu số sinh sống cần đẩy mạnh hơn nữa tuyên truyền về phòng chống mua bán người, trong đó, chú ý tuyên truyền tất cả hình thức mua bán người.

Đang cập nhật dữ liệu !