Ngành hàng tỷ USD chấm dứt chuỗi 10 năm tăng trưởng

Năm 2022, ngành điều Việt Nam đã mất mạch tăng trưởng xuất khẩu trong giai đoạn 10 năm (2011-2021). Trong năm 2023, mặt hàng tỷ USD này cũng đặt chỉ tiêu tăng trưởng ở mức thấp.

Thông tin tại lễ khai mạc Hội nghị Điều quốc tế Việt Nam năm 2023 tổ chức ngày 27/2, ông Nguyễn Văn Công, Chủ tịch Hiệp hội Điều Việt Nam (Vinacas), cho biết, hoạt động sản xuất, cung ứng ngành điều toàn cầu cũng như trong nước có nhiều khó khăn. Tăng trưởng của ngành bị tác động đáng kể do nhu cầu tiêu thụ giảm, thị trường nguyên liệu chế biến trên thế giới gặp nhiều thách thức.

Do vậy, Ban chấp hành Vinacas đã đề nghị điều chỉnh chỉ tiêu xuất khẩu điều năm 2023 ở mức 3,1 tỷ USD, tức là chỉ tăng khoảng 30 triệu USD so với năm 2022.

Trao đổi với phóng viên bên lề sự kiện, ông Tạ Quang Huyên, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Hoàng Sơn 1, cho hay, xuất khẩu điều của doanh nghiệp này sụt giảm khoảng 17-18%. Hạt điều đang phải cạnh tranh với các loại hạt khác như hạt óc chó, hạnh nhân,... Doanh nghiệp xuất khẩu không thể quyết định việc tiêu thụ của người dân. Khi giá hạt điều đang cao hơn giá các loại hạt khác, các nhà bán lẻ cũng sẽ tập trung phân phối hạt khác để có lãi.

*Xuất khẩu hạt điều của Việt Nam không hoàn thành mục tiêu năm 2022 (Ảnh: VIR)*

Vinacas dẫn số liệu từ Tổng cục Hải quan, tính đến hết tháng 12/2022, Việt Nam xuất khẩu được 519.782 tấn hạt điều, trị giá 3,08 tỷ USD. So với năm 2021, xuất khẩu hạt điều giảm 10,3% về lượng và 15,1% về trị giá.

Với kết quả trên, ngành điều không hoàn thành mục tiêu kim ngạch xuất khẩu 3,2 tỷ USD trong năm qua, đồng thời, chấm dứt giai đoạn tăng trưởng về xuất khẩu điều kéo dài 10 năm (từ năm 2011-2021).

3 thị trường lớn nhất của hạt điều Việt Nam trong năm 2022 là Mỹ, Trung Quốc, Hà Lan. Xuất khẩu điều sang phần lớn các thị trường trong top 10 nước lớn nhất của hạt điều Việt Nam giảm, tuy nhiên, xuất khẩu sang Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất, Arab Saudi và Israel đều tăng về lượng, mức tăng lần lượt là 42,8%, 44,9% và 10,4%.

Điều này cho thấy, doanh nghiệp ngành điều đang có sự chuyển hướng, đẩy mạnh khai thác những thị trường tiềm năng khác trong bối cảnh gặp khó khăn về tiêu thụ cũng như giá cả tại Mỹ, EU.

Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương), ông Vũ Bá Phú, đánh giá, tới đây, việc xây dựng, quản trị thương hiệu của sản phẩm, doanh nghiệp điều là rất quan trọng. Cần khai thác tối đa giá trị thương hiệu của ngành mà Việt Nam đang dẫn đầu thế giới.