Việt Nam cần bao nhiêu "ông lớn" ngân hàng?

Quan điểm này được ông Keith Pogson – lãnh đạo cấp cao dịch vụ tài chính ngân hàng Công ty Ernst & Young (E&Y) khu vực châu Á Thái Bình Dương đưa ra tại hội nghị ngân hàng “Vận hội mới: Đổi mới để thành công” tổ chức chiều 9/4.

Theo lãnh đạo cấp cao của E&Y, mỗi quốc gia trên thế giới chỉ có 2-5 ngân hàng, còn số lượng ngân hàng ở Việt Nam hiện đang quá nhiều. Cách đây 20 năm, Malaysia từng có tới 40 ngân hàng, nhưng hiện đã “rút” lại 10 ngân hàng. 

“10 ngân hàng này là kết quả của quá trình sáp nhập lại lẫn nhau từ số 40 ngân hàng trên”- lãnh đạo E&Y cho biết. Vì thế, quá trình sàng lọc, giảm bớt số lượng ngân hàng của Việt Nam từ con số gần 40 ngân hàng hiện nay xuống còn 15-17 ngân hàng thời gian tới, có thể học hỏi kinh nghiệm từ ngay chính các nước láng giềng trong khu vực.

Ông Keith Pogson – lãnh đạo cấp cao dịch vụ tài chính ngân hàng Công ty Ernst & Young (E&Y) khu vực châu Á Thái Bình Dương

“Trong 5 hay 10 năm tới nhu cầu đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng trên thế giới rất lớn, nếu không có ngân hàng đủ mạnh về quy mô lớn để đáp ứng nhu cầu này thì nền kinh tế nói chung, tài chính nói riêng rất khó phát triển”- ông Keith nhận định.

Theo thống kê, để duy trì tốc độ tăng trưởng GDP bình quân 6%/năm thì tín dụng cần phải đạt tốc độ tăng từ 1,5 – 2 lần GDP, tương đương khoảng 9-15%/năm. Và với quy mô vốn này, Việt Nam cần có những ngân hàng đủ lớn, đủ mạnh để duy trì tăng trưởng tín dụng và giúp các DN có thể cạnh tranh lành mạnh. Bên cạnh đó, theo lộ trình cam kết mở cửa thị trường tài chính ngân hàng ASEAN vào năm 2020, nghĩa là Việt Nam còn 5 năm nữa để chuẩn bị cho quá trình hội nhập này.

 “Việt Nam chỉ cần 5 ngân hàng trụ cột quốc gia. Song song đó, vẫn cần sự tồn tại của một số ngân hàng khác phục vụ thị trường ngách, thị trường chuyên biệt như ngân hàng phục vụ lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn, doanh nghiệp vừa và nhỏ….”- lãnh đạo cấp cao dịch vụ tài chính ngân hàng của E&Y nhấn mạnh.

Chia sẻ góc nhìn của chuyên gia có 25 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực ngân hàng, ông Keith Pogson nhìn nhận, việc ngân hàng lớn “ôm” ngân hàng nhỏ, các ngân hàng nhỏ tự tìm đến nhau hay thậm chí là ngân hàng nhỏ “thâu tóm” ngân  hàng lớn… là những tình huống, thương vụ hoàn toàn bình thường trên thị trường tài chính thế giới, và hiện giờ Việt Nam đang trải qua những tình huống tương tự. “Ngân hàng Nhà nước đã có những bước đi chính sách cần thiết để quá trình sàng lọc các ngân hàng diễn ra thận trọng, hiệu quả”- ông nói.

Trước lo lắng, thời gian còn lại để hoàn thiện đề án tái cấu trúc hệ thống ngân hàng còn quá ít ỏi, trong khi khối lượng công việc lại quá lớn, lãnh đạo E&Y trấn an, nếu hệ thống ngân hàng Việt Nam chỉ giải quyết vấn đề sở hữu thì rất dễ, không cần mất quá nhiều thời gian. Nhưng nếu để giải quyết các vấn đề khác thì phải mất từ 1-2 năm mới có thể hoàn thành mục tiêu sáp nhập thực sự hiệu quả.

Một lưu ý nữa cũng được lãnh đạo E&Y đưa ra, là trong quá trình sáp nhập các ngân hàng phải lưu tâm tới việc đầu tư nền tảng công nghệ. Những năm qua các ngân hàng Việt Nam chỉ chú trọng để có doanh thu lớn, mà lơ là đầu tư về công nghệ. Tư duy này phải thay đổi khi tội phạm công nghệ cao trong lĩnh vực tài chính đang ngày càng phức tạp và khi đó  mô hình phòng vệ cũ “dựng” kiên cố trước đây đã không còn phù hợp mà cần một hệ thống giám sát mới có thể phát hiện và ngăn chặn kịp thời.