VEC làm mất bao nhiêu tiền thu phí trên cao tốc Nội Bài – Lào Cai?

Nguyên nhân bị mất thẻ đầu vào trên cao tốc Nội Bài – Lào Cai

Theo Tổng công ty đầu tư và phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC), từ giai đoạn 2014-2015, mặc dù Dự án đường cao tốc Nội Bài – Lào Cai chưa đầu tư hoàn thiện, tuy nhiên để đáp ứng nhu cầu đi lại của người dân cũng như nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội, du lịch các tỉnh vùng Tây Bắc, Bộ Giao thông vận tải đã cho phép khai thác tạm tuyến cao tốc (bắt đầu từ 01/01/2014) và đưa vào khai thác toàn tuyến từ tháng 9/2014.

Trong quá trình khai thác tiếp tục hoàn thiện các hạng mục hàng rào, đường gom, hệ thống thu phí, các nút giao IC6, IC9, IC12, các trạm dừng nghỉ trên tuyến (5 trạm) và các hạng mục gia cố bảo vệ mái ta luy và nền đường của dự án (đến tháng 10/2015 mới hoàn tất).

Đại diện của VEC cho biết, ngày 30/11/2015, VEC O&M đã có Báo cáo số 1203/BC-VECO&M  báo cáo kết quả rà soát số lượng thẻ không thu hồi, đánh giá các nguyên nhân, kết quả kiểm điểm tập thể cá nhận các bên liên quan. Theo kết quả rà soát, từ tháng 01/2015 đến tháng 8/2015, với tổng số lượng thẻ phát ra là 3.451.787 thẻ (phát ra từ 11 trạm thu phí trên toàn tuyến), số lượng thẻ không thu hồi được là 137.221 thẻ, chiếm 3,97% số lượng thẻ phát ra.

Theo thống kê của VEC, đến tháng 6/2018, tổng số thẻ không thu hồi được 243.234 thẻ. Nguyên nhân được cho rằng do tồn tại các điểm mở chưa đóng khi đưa đường cao tốc vào khai thác , để đáp ứng nhu cầu giao thông của các tỉnh, thành phố có tuyến đường cao tốc đi qua, Dự án xây dựng đường cao tốc Nội Bài – Lào Cai đã được Chính phủ, Bộ GTVT cho phép khai thác tạm. Trong giai đoạn này, Dự án vừa khai thác vừa thi công các hạng mục còn lại chưa hoàn thiện của Dự án.

Tại các vị trí thi công, nhà thầu phải mở các đường đấu nối với đường địa phương để vận chuyển vật liệu, máy móc, nhân công phục vụ thi công (Theo thống kê từ tháng 1/2015 đến tháng 8/2015 còn 238 điểm mở). Trong quá trình khai thác, VEC đã yêu cầu các Nhà thầu kiểm soát các điểm mở, tuy nhiên do gấp rút về tiến độ, khối lượng thi công không lớn nhưng dàn trải nên rất khó có thể kiểm soát hết các điểm mở, đặc biệt là vào ban đêm.

Ngoài ra, đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai là tuyến đường cao tốc chưa hoàn chỉnh: có 100km đường 2 làn xe không có giải phân cách giữa, phương tiện có thể quay đầu trên tuyến (đoạn Km123 - Km237).

Việc tồn tại các điểm mở nêu trên là nguyên nhân chính dẫn tới việc không thu hồi được thẻ đầu vào, do các phương tiện khi lưu thông trên tuyến lợi dụng các điểm mở để đi vào các đường của địa phương không đi qua trạm thu phí để trốn phí.

Ngoài ra, do công trình vẫn đang tiếp tục thi công nên trong quá trình khai thác tạm vẫn phải giải quyết miễn phí cho các xe thi công của Nhà thầu tham gia xây dựng trên tuyến. Nhiều lái xe của đơn vị thi công khi vào đường cao tốc vẫn lấy thẻ đầu vào, tuy nhiên khi ra vì nhiều lý do đã đi xuống các điểm mở nên VEC không thu hồi được thẻ đầu vào.

Tuy nhiên, thực hiện Nghị quyết số 225/NQ-VEC- HĐTV ngày 18/5/2018 của Hội đồng thành viên về các tồn tại trong quản lý khai thác, Trung tâm giám sát khai thác vận hành đường cao tốc Việt Nam đã báo cáo, đề xuất giải pháp xử lý đối với các văn bản số 179/VECM-TH ngày 4/12/2018.

Con số quá lớn

Sau gần 7 tháng, Hội đồng thành viên, đặc biệt là đồng chí Thành viên HĐTV Phùng Minh Mỡ vẫn chưa có các ý kiến nhằm hỗ trợ VECM triển khai hữu hiệu các biện pháp để sớm làm rõ vấn đề theo yêu cầu.

Sự việc này được đánh giá là rất nghiêm trọng nhưng đến nay VEC vẫn loạy hoay trong việc truy trách nhiệm và đưa ra giải pháp. Một lần nữa, năng lực quản lý của VEC lại khiến dư luận đặt dấu hỏi.

Bình luận về vấn đề này, TS. Nguyễn Hữu Đức – Chuyên gia giao thông đô thị của Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) đánh giá việc mất hơn trăm ngàn thẻ định danh đầu vào trên cao tốc Nội Bài – Lào Cai là vấn đề hết sức nghiêm trọng.

“Đây là con số quá lớn. Nó phản ánh sự nghiêm trọng của sự việc này và năng lực quản lý của VEC và các đơn vị trực thuộc”, TS. Đức nói.

Theo TS. Đức,  Bộ GTVT và  VEC cần làm rõ nguyên nhân dẫn đến sự thất thoát này. Bởi nhiều người cho rằng nguyên nhân không đơn giản như những lý do mà VEC đưa ra.“Phải làm rõ được trách nhiệm thuộc về ai, chẳng lẽ cứ đưa ra rồi không xử lý, chỉ rút kinh nghiệm?. Và VEC cũng phải đưa ra được “bịt lỗ hổng” này như thế nào”, TS. Đức đặt câu hỏi.

Trong khi đó, một vị chuyên gia giao thông khác (xin giấu tên) cho rằng do VEC buông lỏng quản lý trong thời gian dài nên mới có chuyện thất thoát hàng trăm ngàn thẻ thu phí. Bởi nếu họ thực hiện đúng quy trình kiểm tra nghiêm ngặt thì chỉ cần mất mấy trăm đến 1.000 thẻ đã phải phát hiện ra rồi.

“137.000 thẻ sẽ tương ứng với bao nhiêu tiền bị thất thoát của nhà nước? Con số đó chắc chắn sẽ rất khổng lồ.Tôi cũng chưa thấy VEC công khai được đại khái số tiền bị mất. Tôi cho rằng người đứng đầu VEC phải chịu trách nhiệm về việc này”, vị này nói.

Nguồn: Phan Chính/nhadautu.vn