Uống thuốc ngừa thai lâu năm, người phụ nữ bị thuyên tắc phổi

Bệnh nhân là bà M.T.N, 46 tuổi, ở tại Thành phố Hồ Chí Minh. Khoảng  7 ngày trước khi nhập viện, bà N thấy bị khó thở, khó thở 2 thì, tăng khi gắng sức (như khi đi cầu thang một lầu), giảm khi nghỉ, kèm đau ngực trái âm ỉ khi xoay trở và khi ho.

Người bệnh nhập viện bệnh viện địa phương được chẩn đoán: theo dõi thuyên tắc phổi, suy tim, thiếu máu cục bộ, cường kinh, viêm phế quản cấp và được điều trị: truyền máu, lợi tiểu, nitroglycerin nhưng tình trạng khó thở không cải thiện, nên được chuyển viện Bệnh viện Nhân dân 115.

Uống thuốc ngừa thai lâu năm người phụ nữ bị thuyên tắc phổi

Tại Bệnh viện Nhân dân 115, người bệnh khai với bác sĩ là có uống thuốc ngừa thai hằng ngày liên tục trong 10 năm nay; 02 năm nay người bệnh bị cường kinh, chu kì kinh kéo dài 8-10 ngày, lượng máu kinh ra nhiều hơn trước, người bệnh không khám và điều trị gì. Về gia đình thì không có tiền sử mắc bệnh tim mạch sớm.

Chụp CT phát hiện bệnh nhân bị tràn dịch màng phổi 2 bên, hình ảnh khuyết thuốc cản quang động mạch phổi nhánh chính bên phải và nhiều nhánh nhỏ thuỳ dưới bên trái, tràn dịch màng ngoài tim lớp dày khoảng 14 mm.

Các bác sĩ chẩn đoán thuyên tắc phổi nhóm trung bình cao, huyết khối tĩnh mạch đùi nông và khoeo bên trái, thiếu máu mạn mức độ nặng đã truyền máu do u xơ tử cung gây cường kinh.

Bác sĩ Nguyễn Thị Thanh Nhàn, Khoa Tim mạch Tổng quát, Bệnh viện Nhân dân 115 cho biết thuyên tắc phổi và huyết khối tĩnh mạch sâu gọi chung là bệnh lý thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch, là một trong ba nguyên nhân tử vong tim mạch lớn. Một nghiên cứu ở Canada cho thấy tỉ lệ tử vong trong vòng 30 ngày và 1 năm do thuyên tắc phổi lần lượt là 4% và 13% và tăng theo tuổi.

Trường hợp của bệnh nhân N., không có tiền sử bệnh tim mạch, tuy nhiên người bệnh có sử dụng thuốc ngừa thai, uống trong 10 năm thuộc nguy cơ trung bình của thuyên tắc phổi. Người bệnh vào viện trong bệnh cảnh thuyên tắc phổi cấp kèm huyết khối tĩnh mạch đùi nông và khoeo trái.

BS Nhàn cho biết bệnh nhân đã làm các xét nghiệm để tìm các yếu tố nguy cơ gây thuyên tắc huyết khối và đã loại trừ bệnh lý ác tính cũng như bệnh lý tự miễn. Vì người bệnh đã được truyền máu và dùng thuốc kháng đông cho nên nhóm bệnh lý huyết học gây tăng đông chưa được tầm soát và sẽ kiểm tra sau khi người bệnh kết thúc liệu trình thuốc kháng đông. Các bác sĩ đã nghĩ rằng thuyên tắc huyết khối ở người bệnh này có thể có liên quan thuốc ngừa thai.

Theo bác sĩ Nhàn thuyên tắc phổi là một bệnh lý nội khoa nặng. Bệnh khởi phát thường không đoán trước được và tỉ lệ tái phát sau khi hoàn tất quá trình điều trị kháng đông lại cao, nên ngoài việc chẩn đoán xác định bệnh đúng và sớm giúp giảm tỉ lệ tử vong bác sĩ Nhàn cho rằng cần tìm yếu tố nguy cơ gây thuyên tắc huyết khối, vì có những yếu tố nguy cơ có thể điều chỉnh được như dùng thuốc ngừa thai, béo phì…từ đó chúng ta có thể điều chỉnh để giảm nguy cơ tái phát bệnh.

Do đó, phụ nữ có uống thuốc ngừa thai nếu bị khó thở thì cần chú ý đến bệnh lý này. Ngoài ra, người bệnh đã được chẩn đoán xác định bệnh thuyên tắc huyết khối nên được tư vấn chuyển sang biện pháp ngừa thai khác để giảm tái phát bệnh.

Khánh Chi