Thống đốc: Huy động vàng trong dân là thách thức lớn

Mở đầu phiên chất vấn sáng 13/11, ĐB Dương Hoàng Hương, đoàn Phú Thọ phản ánh tình trạng chênh lệch kéo dài giữa giá vàng trong nước và quốc tế. Thống đốc Bình lý giải gì về vấn đề này, và pháp gì để huy động nguồn lực vàng của người dân vào sản xuất? 

Trước thực trạng giá vàng trong nước “vênh” nhiều so với giá thế giới, ĐB Nguyễn Văn Tuyết, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu chất vấn Thống đốc liệu có biểu hiện lợi ích nhóm không? Trách nhiệm của Thống đốc về thực trạng này?

ĐB Trần Ngọc Vinh, đoàn TP Hải Phòng phản ánh thực trạng chi phí để dập vàng miếng SJC lên đến 50 nghìn đồng/lượng. Chi phí này ai đặt ra, trên cơ sở nào? “Mua vàng miếng là tập quán lịch sử lâu đời của người dân. Thống đốc có giải pháp nào để phát triển thị trường vàng lành mạnh và sự phát triển chung của nền kinh tế?”

Thống đốc Nguyễn Văn Bình: đang có khoảng 300 tấn vàng nằm bất động trong dân.

Trước thực trạng chênh lệch giá vàng trong ngoài nước, Thống đốc Bình cho biết trước đây mỗi khi giá vàng trong nước biến động lên hoặc xuống, gây ra biến động về kinh tế vĩ mô. Nếu giá trong nước cao hơn giá thế giới chỉ 400 nghìn thôi đã có hiện tượng đầu cơ vàng. Mỗi năm lượng vàng buôn lậu từ 10 – 30 tấn. Tình trạng đầu cơ khiến thị trường chợ đen tăng cao, kéo theo tỷ giá thị trường chính thức tăng, từ đó ảnh hưởng đến nhập khẩu. Tỷ giá tăng như vậy sẽ làm cho mặt bằng nhập khẩu tăng lên. Từ đó ảnh hưởng đến giá cả, lạm phát, ảnh hưởng lớn đến ổn định kinh tế vĩ mô và gây chảy máu ngoại tệ.

“Vàng không phải mặt hàng thiết yếu, không phục vụ quốc kế dân sinh, nhưng vì tính chất ảnh hưởng của nó như vậy buộc lòng Chính phủ và NHNN phải cho phép nhập khẩu qua con đường chính thức, để ổn định giá vàng trong nước quốc tế kéo gần nhau hơn” – Thống đốc Bình nói.

Tuy nhiên theo người đứng đầu NHNN, gần đây môi trường pháp lý thị trường vàng không rõ ràng, gây ra nhiều bất cập. Từ đó NHNN đã trình Chính phủ nghị định 24, có hiệu lực từ tháng 5/2012. Nghị định này quy định nhà nước độc quyền kinh doanh vàng miếng. Cũng từ đó thị trường không còn hiện tượng nhập lậu vàng qua biên giới. Chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới tăng dần lên, từ 1 triệu nay mức chênh lên đến 3 triệu đồng mỗi lượng. “Mặc dù chênh lệch lớn nhưng không ảnh hưởng đến kinh tế vĩ mô cũng như chỉ tiêu giá cả, hàng hóa của đất nước”.

Thống đốc Bình cũng nhấn mạnh, Nhà nước không khuyến khích kinh doanh vàng miếng, vàng cũng không thuộc diện bình ổn giá. Về huy động vàng trong dân, Thống đốc Bình cho biết trong dân hiện có khoảng 250 – 300 tấn vàng. Con số này tương đương khoảng 15 tỷ đô la Mỹ nằm bất động vào vàng, một nguồn lực rất lớn đang bị lãng phí.

Trước thực tế đó, theo Thống đốc Bình làm thế nào để huy động vàng trong dân là thách thức lớn. Nghị định 24 chính là môi trường pháp lý để chống vàng hóa trong nước. Chỉ trong vòng hơn 5 tháng, các tổ chức tín dụng đã mua lại của dân khoảng 60 tấn vàng.

“Việc chống được vàng hóa bước đầu đã tạo ra nguồn tiền phục vụ phát triển KTXH năm 2012” – Thống đốc Bình nói.

Đối với việc dập vàng miếng, theo thống đốc Bình nhằm mục tiêu đảm bảo chất lượng, qua đó sẽ chuẩn hóa vàng về một thị trường chất lượng cao nhất mang thương hiệu SJC. Thống đốc NHNN cũng nhấn mạnh việc đổi nhãn mác chỉ diễn ra khi nền kinh tế ổn định. Bên cạnh đó từ trước đến nay thị trường vàng cũng không có quy định nào về chất lượng.
"Theo nghị định 24, tới đây toàn bộ mạng lưới buôn bán vàng miếng trong nước đều được cấp giấy phép, quy chuẩn máy kiểm định chất lượng góp phần chuẩn hóa chất lượng vàng miếng, chuẩn hóa việc bán lẻ trên thị trường vàng miếng" - ông Bình chia sẻ. 

Tuy nhiên, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chưa đưa ra câu trả lời cụ thể cho nghi vấn về lợi ích nhóm của thị trường vàng.