Một số chủ thầu cứ thấy cán bộ là "bồi dưỡng"

Một công trình xây dựng sai phép tại TP.HCM

Đánh giá về vi phạm trật tự xây dựng (TTXD), Ban Nội chính Thành ủy cho rằng nhiều nhất là xây dựng công trình không phép và xây dựng công trình sai giấy phép.

“Gần như các quận, huyện đều có vi phạm, thậm chí là ở các quận, huyện vùng ven tồn tại tình trạng xây dựng không phép thành từng khu, lên đến hàng chục công trình, điển hình như: tại Vĩnh Lộc A, Vĩnh Lộc B (huyện Bình Chánh); Bình Mỹ (Củ Chi)…

Về xây dựng sai phép thì tất cả các quận, huyện trên địa bàn Thành phố đều tồn tại hành vi vi phạm này, có thể kể vi phạm ở một số công trình lớn, như: công trình 51 Nguyễn Chí Thanh (Quận 5), Chung cư Khang Gia (Tân Phú), Chung cư 32 Hoàng Bật Đạt (Tân Bình), Chung cư Nguyễn Quyền (Bình Tân) ….” – báo cáo nêu.

Đề cập thực trạng tham nhũng trong lĩnh vực TTXD, Ban nội chính nhận định “có khuynh hướng mang tính “thụ động” – được hiểu là phát hiện hành vi vi phạm nhưng không xử lý hoặc che dấu, không báo cáo cấp có thẩm quyền xử lý, hoặc phát hiện nhưng xử lý không tương xứng để hưởng lợi vật chất.

Ngoài ra còn nhiều trường hợp cán bộ quản lý TTXD chủ động gợi ý, nhũng nhiễu đối với các công trình đang xây dựng, dù là có vi phạm hay không.

Cũng theo Ban nội chính, hành vi này cũng xuất phát từ phía chủ công trình hoặc nhà thầu thi công, họ thường dùng lợi ích vật chất để cán bộ quản lý TTXD bỏ qua hành vi vi phạm.

Một số trường hợp không vi phạm nhưng khi cán bộ đến kiểm tra vẫn chủ động “bồi dưỡng” một vài triệu. Thậm chí, một số chủ thầu xây dựng, xem như đây là khoảng chi phí “bắt buộc phải có”, cứ thấy cán bộ xuất hiện là đưa “bồi dưỡng”  và tính chi phí này vào giá xây dựng với khách hàng.

Dù vậy Ban Nội chính thừa nhận “rất khó phát hiện” tình trạng này, vì “cả người đưa và người nhận đều có lợi nên không ai phơi bày”.

Thực tế, trong những năm gần đây có trên 300 cán bộ, công chức thanh tra xây dựng bị xử lý về hành vi công vụ (nhiều trường hợp bị cảnh cáo, cách chức hoặc buộc thôi việc), tuy nhiên chỉ có một trường hợp bị phát hiện và xử lý về hành vi tham nhũng là ông Nguyễn Đỗ Duy Hải, cán bộ Thanh tra xây dựng Nhà Bè – người bị xử 1 năm tù về tội “Nhận hối lộ”.

Để chống tham nhũng trong lĩnh vực TTXD, Ban Nội chính đề nghị chuyển đổi vị trí công tác theo định kỳ, hoàn thiện quy trình giám sát công vụ đối với các cán bộ quản lý TTXD, và đơn giản hóa về quy trình, thủ tục cấp phép xây dựng, tạo điều kiện cho người dân, doanh nghiệp dễ dàng xin giấy phép xây dựng, hạn chế tình trạng xây dựng không phép phải “thỏa hiệp” với cán bộ quản lý.

Bí thư Thành ủy TP.HCM Nguyễn Thiện Nhân cho rằng có hiện tượng có cán bộ, công chức chấp nhận ra khỏi đơn vị sau khi đã thu lợi.

“Cán bộ công chức, đảng viên không được làm trái pháp luật. Nếu làm trái phải bị xử lý, sẽ không cho phép chuyện làm nhà nước để có thời gian thu nhập bất chính sau đó ra khỏi nhà nước. Những người được Đảng và Nhân dân tin cậy không được làm trái” – ông nói.

Cũng theo ông “Bí thư quận huyện phải chịu trách nhiệm trước Bí thư Thành ủy. Chủ tịch quận huyện phải chịu trách nhiệm trước Chủ tịch TP”, nếu để xảy ra tình trạng vi phạm TTXD.

Trước đó Phó chủ tịch UBND TP Võ Văn Hoan cũng cho rằng: “Nếu chúng ta chỉ ra được nguyên nhân mà không có hành động cụ thể, không có thời điểm kết thúc thì có lẽ tình trạng xây dựng sai phép, trái phép còn tiếp diễn. Chúng ta nói nhiều về cá nhân nhưng chưa nói nhiều về chủ đầu tư là tổ chức - họ cũng là những người có xây dựng sai phép. Nếu một hộ cá nhân làm sai thì đó là sai phạm của cá nhân họ, và ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích của họ. Nhưng chủ đầu tư mà sai thì ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hàng ngàn người, đến môi trường đầu tư và cả trật tự an ninh”.