Lợi nhuận "khủng" vuột bay khỏi ngân hàng

Lãi giảm, nợ xấu tăng

Điển hình nhất trong khối ngân hàng (NH) lớn có lợi nhuận tụt giảm mạnh là Eximbank khi thu nhập lãi thuần quý II chỉ đạt chưa đầy 747 tỷ đồng, giảm 47,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Lũy kế 6 tháng, thu nhập lãi thuần cũng giảm trên 46% xuống còn 1.554 tỷ đồng.

Lũy kế từ đầu năm, lợi nhuận trước thuế của Eximbank là hơn 755 tỷ, giảm đáng kể so với mức trên 1.800 tỷ đồng cùng kỳ 2012. Sau thuế, NH này thu lãi gần 290 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm ngoái con số này là trên 640 tỷ đồng. Lãi giảm trong khi nợ xấu gia tăng khiến cho bức tranh kinh doanh của Eximbank không mấy khả quan.

Tính tới ngày 30/6 nợ xấu của Eximbank chiếm 1,49 tổng dư nợ, tương đương 1.200 tỷ đồng. Trong số đó, nợ nhóm 5 (nợ có khả năng mất vốn) lên tới hơn 782 tỷ đồng, nợ dưới chỉ tiêu tăng lên hơn 200 tỷ đồng, nợ nghi ngờ tăng lên trên 217 tỷ dồng.

Sau vụ bê bối của bầu Kiên, ACB vẫn chưa thể kinh doanh có lãi

Cũng trong cảnh ngộ lợi nhuận sụt giảm tới trên 50% là NH ACB. Sau vụ bê bối tài chính của bầu Kiên, ACB vẫn chưa lấy lại "phong độ" khi kết quả kinh doanh 6 tháng của nhà băng này vẫn "đượm buồn", lợi nhuận sau thuế hợp nhất của ngân hàng chỉ đạt 408.9 tỷ đồng. Cộng dồn 6 tháng đầu năm, lãi ròng 715 tỷ đồng, giảm 56%.

Cùng với đó, nợ xấu tại ACB đang có chiều hướng gia tăng khi nợ nhóm 5 tăng hơn 1.300 tỷ đồng, nợ nhóm 3( nợ dưới tiêu chuẩn) tăng lên 1.826 tỷ đồng so với con số hơn 970 tỷ đồng hồi đầu kỳ.

Còn ở SHB, lợi nhuận sau thuế trong quý II là hơn 141 tỷ đồng, giảm gần một nửa so với mức hơn 222 tỷ của năm 2012. Lũy kế từ đầu năm, SHB mới đạt hơn 304 tỷ đồng lãi sau thuế, thấp hơn so với mức trên 447 tỷ đồng của năm trước. Về nợ xấu, so với cuối năm 2012, nợ nhóm 5 (có khả năng mất vốn) của SHB đã tăng từ hơn 2.067 tỷ đồng lên trên 3.180 tỷ đồng, nợ nhóm 3 (dưới tiêu chuẩn) cũng nhích thêm hơn 100 tỷ đồng trong 6 tháng.

"Điểm sáng" hiếm hoi tới thời điểm này có lẽ là kết quả kinh doanh của hai "ông lớn" là BIDV và Vietinbank khi cả 2 đều thông báo có lãi.

Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý II của Vietinbank, lợi nhuận trước thuế đạt hơn 2.941 tỷ đồng, tăng mạnh so với mức trên 737 tỷ đồng cùng kỳ năm 2012. Lũy kế từ đầu năm, NH lãi trước thuế hơn 4.196 tỷ đồng, tăng 200% so với cùng kỳ năm trước. Lợi nhuận sau thuế của VietinBank cũng là con số đáng mơ ước của nhiều nhà băng thời điểm này, tới 2.270 tỷ đồng.

Còn tại BIDV, 6 tháng đầu năm mức thu nhập lãi thuần đạt gần 3.530 tỷ đồng, tăng khoảng 30% so với cùng kỳ năm 2012.  Tuy nhiên, do chi phí hoạt động và dự phòng rủi ro tín dụng đều tăng trên 2 lần, lên lần lượt gần 1.750 tỷ đồng và 1.770 tỷ đồng, khiến lãi sau thuế của BIDV quý II giảm gần 40%, còn hơn 860 tỷ đồng.

Lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh trước chi phí dự phòng rủi ro cũng tăng khoảng 2 lần, lên 5.217 tỷ đồng, nên lợi nhuận sau thuế của BIDV đạt hơn 2.000 tỷ đồng, tăng trên 600 tỷ so với tháng năm 2012.

Cùng với mức lợi nhuận giảm mạnh, các nhà băng cũng đang mạnh tay trong quá trình sắp xếp, cắt giảm và quỹ lương để tối đa hóa chi phí. Vì thế, lương bình quân của nhân viên khối NH cũng giảm "hụt" đáng kể.

Lương, thưởng giảm mạnh nhất trong khối phải kể tới ACB. Số tiền dùng chi trả lương của nhà băng này nửa đầu năm 2013 chỉ còn 625,2 tỷ đồng chi cho gần 9.400 người. Tính ra bình quân mỗi cán bộ ACB lĩnh 10,73 triệu đồng/người/tháng, giảm gần 30% so với năm 2012.

Một nhà băng khác trong khối NHTM cũng phải buộc cắt giảm chi phí lương, thưởng là NH SHB. Dù quỹ tiền lương của SHB quý II/2013 tăng lên 194,68 tỷ đồng, song với số quân sau khi sáp nhập với Habubank lên tới 4.863 người, thu nhập bình quân của SHB lại giảm, ở mức 13,3 triệu đồng/người/tháng.

Lợi nhuận giảm buộc "ông lớn" Eximbank cũng phải co hẹp lại quỹ lương. Theo báo cáo kinh doanh quý II của NH này, tính tới ngày 30/6, số nhân viên của toàn hệ thống Eximbank là 5.712 người, quỹ lương quý II cũng giảm xuống chỉ còn 181,77 tỷ đồng. Chia bình quân mỗi nhân viên Eximbank hưởng 10,6 triệu đồng/người/tháng, thấp hơn 1,8 triệu đồng/người/tháng so với năm 2012.

Trong lúc hầu hết các nhà băng đã công bố kết quả kinh doanh quý II đều tiết giảm lương, nhân sự thì NHTMCP Quân Đội (MB) lại lội ngược dòng với mức thu nhập bình quân của nhân viên  trong 6 tháng đầu năm là 21,3 triệu đồng/người/tháng.

Hiện vẫn còn một số nhà băng vẫn chưa công bố kết quả kinh doanh quý II, song với những gì đang có có thể thấy khó khăn vẫn đang "bủa vây" ngành tài chính. NH không còn là ngành hot, dễ dàng "hốt bạc" như thời điểm cách đây 2 năm. Một vài điểm sáng le lói không đủ để che lấp những màu xám đang bao trùm lên hoạt động của toàn hệ thống NH. Đáng nói nhất là số nợ nhóm 5 đang có nguy cơ gia tăng tại một số TCTD.

Trong hoàn cảnh này sự ra đời và hoạt động mạnh tay mua nợ xấu của Công ty quản lý tài sản (VAMC) thời gian tới đây kỳ vọng sẽ phần nào "quét" được "cục máu đông", khiến bức tranh ngành NH sáng sủa đôi chút vào nửa cuối năm 2013.