Bé trai 5 tuổi suýt mất mạng do di chứng đáng sợ của Covid-19

PGS. TS. BS. Phạm Văn Quang - Trưởng khoa Hồi sức tích cực, Bệnh viện Nhi đồng 1, cho biết khoa vừa cấp cứu cho bé trai 5 tuổi, địa chỉ ở Củ Chi, nhập viện lúc 22g30 ngày 12/12/2021 do khó thở tím tái.

Bệnh sử của bé 5 ngày với 2 ngày đầu bé sốt, không ho. Sau đó bé bớt sốt kèm ói nhiều và tiêu lỏng 4-5 lần ngày không đàm máu. Chiều tối ngày nhập viện bé thở mệt, tím môi nên gia đình mang bé đến bệnh viện Nhi đồng 1. Bệnh nhi nhập viện trong tình trạng suy hô hấp nặng kèm trụy tim mạch.

PGS Quang cho biết, khi khám lâm sàng các bác sĩ ghi nhận các dấu hiệu suy tim, sốc tim, nhịp tim không đều và siêu âm tim cho thấy các buồng tim dãn kèm chức năng co bóp cơ tim giảm nặng.

Bệnh nhi được chẩn đoán viêm cơ tim cấp, sốc tim và ngay lập tức được hỗ trợ hô hấp, dùng thuốc vận mạch tăng sức co bóp cơ tim. Tuy nhiên, tình trạng không cải thiện, bé suy hô hấp nặng dần phải đặt nội khí quản thở máy và dùng thuốc vận mạch liều cao để duy trì chức năng co bóp cơ tim. 

Hình ảnh bé đang được hỗ trợ thở máy

Điểm đặc biệt trên bé này là mặc dù tình trạng suy hô hấp và trụy tim mạch nặng nhưng môi bé đỏ, lưỡi đỏ như trái dâu tây kèm phản ứng viêm rất mạnh giống bệnh cảnh viêm đa hệ thống (MIS-C) sau nhiễm Covid-19. Khai thác lại bệnh sử thì cách đây một tháng bé và gia đình có bị sốt, ho sau đó tự khỏi và không có làm xét nghiệm chẩn đoán.

Ngay lập tức một cuộc hội chẩn toàn viện diễn ra nhanh chóng với sự tham gia của Ban Giám đốc, các chuyên gia Hồi sức, Tim mạch, Nhiễm hướng chẩn đoán đến bệnh cảnh sốc tim, viêm cơ tim cấp do MIS-C.

Ngay lập tức bệnh nhi được điều trị bằng Immunoglobulin (IVIG), corticoid tĩnh mạch liều cao và chuẩn bị sẵn sàng can thiệp ECMO (kỹ thuật tim phổi nhân tạo) nếu diễn tiến xấu hơn. Rất may mắn là sau hơn 24 giờ điều trị bằng thuốc điều hòa miễn dịch và kháng viêm liều cao, tình trạng tim mạch của bé cải thiện dần, bớt rối loạn nhịp và huyết động học của bệnh nhi ổn định dần.

Kết quả xét nghiệm kháng thể SARS-COV2 dương tính, xác nhận tình trạng nhiễm Covid-19 của bé trước đó. 

Sau điều trị hồi sức tích cực 7 ngày, bé được cai máy thở, giảm dần và ngưng vận mạch.

Bé được chuyển lên khoa Tim mạch để tiếp tục theo dõi tình trạng tim mạch của bé. Hiện tại bé khỏe mạnh, dự kiến xuất viện ngày 28/12/2021.

PGS Quang cho biết, hội chứng viêm đa hệ thống (MIS-C) có thể gặp ở trẻ sau nhiễm Covid-19 với những bệnh cảnh khá đa dạng. Cần nghĩ đến hội chứng MIS-C ở trẻ sau nhiễm Covid-19 khoảng 2-6 tuần với triệu chứng sốt ≥3 ngày kèm các biểu hiện lâm sàng:

1. Tổn thương da niêm: ban đỏ, xung huyết giác mạc hoặc phù nề niêm mạc miệng (môi đỏ, lưỡi dâu tây), phù nề bàn tay, chân

2. Rối loạn tiêu hóa cấp tính như tiêu chảy, đau bụng, nôn ói

3. Tình trạng suy tim, trụy tim mạch như mệt, khó thở, tay chân lạnh …

Khi xét nghiệm sẽ ghi nhận phản ứng viêm rất mạnh và rối loạn đông máu, nhất là D-dimers tăng cao.

Theo PGS Quang, bệnh lý viêm đa hệ thống ở trẻ em hậu nhiễm Covid-19 nếu được chẩn đoán và điều trị kịp thời thì diễn tiến thường thuận lợi. Theo phác đồ điều trị Covid-19 trẻ em của Bộ y tế, điều trị hiện nay chủ yếu là sử dụng thuốc điều hòa miễn dịch (Imunoglobulin truyền tĩnh mạch) và kháng viêm (Corticoid); thuốc kháng đông được sử dụng khi có nguy cơ huyết khối.

Theo Bộ Y tế phần lớn trẻ em mắc Covid-19 đều không triệu chứng hoặc nhẹ với triệu chứng viêm hô hấp cấp trên hoặc tiêu hoá (55%), trung bình (40%), nặng (4%), nguy kịch (0,5%).

Trẻ nhũ nhi dưới 12 tháng tuổi có nguy cơ cao diễn tiến nặng. Trẻ mắc Covid-19 thường ở thể nhẹ vì thế tỷ lệ nhập viện và tử vong ít so với người lớn. 

Vì vậy, các bậc phụ huynh cần chú ý chăm sóc trẻ tại nhà, tăng cường các biện pháp phòng bệnh cho trẻ như: đảm bảo chế độ dinh dưỡng đầy đủ, hợp lý để tăng cường sức đề kháng; tuân thủ 5K, hạn chế tiếp xúc; giữ vệ sinh sạch sẽ cho trẻ, đảm bảo vệ sinh sạch sẽ môi trường xung quanh, nhà cửa thông thoáng, lau chùi thường xuyên các vật dụng trong nhà và đồ chơi của trẻ, vệ sinh tay cho trẻ thường xuyên.

K. Chi