Giảm lãi suất, cơ cấu nợ, hạ thuế: Cú hích đủ mạnh cho kinh tế?

Các cơ quan chức năng dồn dập đưa ra các chính sách tiền tệ và tài khóa. Trong bối cảnh sản xuất và tiêu dùng suy giảm, các biện pháp này liệu có là cú hích đủ mạnh giúp nền kinh tế thoát nguy cơ suy giảm tăng trưởng?

Dồn dập chính sách hỗ trợ

Chiều 24/5, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết, cơ quan này đã ban hành Chỉ thị số 02 về tăng cường công tác tín dụng và triển khai chính sách cơ cấu lại thời hạn trả nợ và giữ nguyên nhóm nợ nhằm hỗ trợ khách hàng gặp khó khăn theo quy định tại Thông tư 02/2023.

Theo đó, Thống đốc NHNN yêu cầu các tổ chức tín dụng (TCTD) khẩn trương ban hành và triển khai thực hiện ngay quy định nội bộ về cơ cấu lại thời hạn trả nợ và giữ nguyên nhóm nợ theo quy định tại Thông tư 02/2023.

Theo thông tư này, các TCTD đánh giá các các khoản vay đối với tổ chức/cá nhân không có khả năng trả nợ gốc/lãi đến hạn do doanh thu, thu nhập sụt giảm so với phương án vay và gia hạn thêm 12 tháng kể từ ngày đến hạn cũ. TCTD không phải điều chỉnh phân loại vào nhóm nợ rủi ro cao hơn. Thông tư có hiệu lực đến ngày 30/6/2024.

Trước đó, ngày 23/5, NHNN đã phát đi thông cáo về việc điều chỉnh giảm thêm một loạt lãi suất điều hành, áp dụng từ ngày 25/5. Đây là lần thứ 3 trong chưa đầy 3 tháng qua NHNN giảm lãi suất điều hành.

Trong lần giảm thứ 3 này, NHNN hạ lãi suất tái cấp vốn từ 5,5% xuống 5%/năm. Lãi suất qua đêm trong thanh toán điện tử liên ngân hàng và cho vay bù đắp thiếu hụt vốn trong thanh toán bù trừ của NHNN đối với TCTD giảm từ mức 6%/năm xuống 5,5%/năm. Trần lãi suất tiền gửi kỳ hạn 1 tháng đến dưới 6 tháng giảm từ 5,5% xuống 5%/năm.

Trước đó, vào giữa tháng 3 và đầu tháng 4/2023, cơ quan này đã 2 lần điều chỉnh một số loại lãi suất điều hành nhằm hỗ trợ nền kinh tế.

Ngân hàng Nhà nước đưa ra nhiều chính sách tiền tệ hỗ trợ kinh tế. (Ảnh: H.Hà)

NHNN cũng yêu cầu các TCTD tiếp tục tiết giảm chi phí để giảm lãi suất cho vay, giảm các loại phí nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, người dân phục hồi và phát triển sản xuất, kinh doanh. Đẩy mạnh gói tín dụng 120.000 tỷ đồng cho chủ đầu tư và người mua nhà của các dự án nhà ở xã hội, nhà ở công nhân, dự án cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ theo Nghị quyết 33/NQ-CP ngày 11/3/2023 của Chính phủ.

Ngày 24/5, Chính phủ trình Quốc hội giảm thuế giá trị gia tăng (VAT) bớt 2% với một số hàng hóa dịch vụ chịu thuế suất (từ mức 10% xuống 8%) và dự kiến sẽ được áp dụng trong nửa cuối năm 2023. Việc giảm thuế không áp dụng với nhóm hàng viễn thông, bất động sản, chứng khoán, bảo hiểm, ngân hàng.

Các chính sách hỗ trợ được đưa ra trong bối cảnh hoạt động sản xuất, kinh doanh gặp khó khăn.

Theo nhiều chuyên gia, việc hạ lãi suất điều hành của NHNN sẽ tạo điều kiện cho mặt bằng lãi suất hạ xuống khiến chi phí sử dụng vốn thấp. Qua đó giúp cải thiện kết quả hoạt động kinh doanh. Người dân có thể tiêu dùng nhiều hơn....

Trong khi đó, việc giảm thuế VAT, theo Bộ trưởng Tài chính Hồ Đức Phớc, nhằm kích cầu tiêu dùng, thúc đẩy sản xuất kinh doanh sớm phục hồi.

Mặc dù thông tin tốt ra dồn dập nhưng giới đầu tư vẫn khá thận trọng. Thị trường chứng khoán tiếp tục chịu áp lực bán ra. Chỉ số VN-Index giảm thêm hơn 4 điểm xuống còn 1.061,79 điểm trong phiên giao dịch ngày 24/5.

Tất cả các cổ phiếu ngân hàng đều giảm điểm. Các cổ phiếu tài chính, bảo hiểm, chứng khoán và một số ngành như bán lẻ, thép, tiêu dùng… đa phần giảm. Chỉ có một vài cổ phiếu bất động sản tăng giá.

Tích cực trong dài hạn

Theo Chứng khoán ACB (ACBS), việc NHNN giảm lãi suất chỉ là điều kiện cần chứ không phải điều kiện đủ để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Việt Nam.

ACBS cho rằng, sản xuất và tiêu dùng là hai lĩnh vực quan trọng trong nền kinh tế. Hiện, cả hai lĩnh vực đều đối mặt với sự suy giảm hoạt động. Người dân sẽ không có nhu cầu vay nợ để chi tiêu thêm. Doanh nghiệp cũng không có ý định vay vay nợ để mở rộng hoạt động sản xuất.

Do đó, giảm lãi suất có thể không có nhiều tác động nếu không có sự tăng trưởng nhu cầu sản xuất và tiêu dùng. Ngành sản xuất chủ yếu phụ thuộc vào các đối tác thương mại lớn như Mỹ, EU, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Chứng khoán ACBS nhận định, nền kinh tế có thể phải đợi sự hồi phục nhu cầu tiêu dùng của các đối tác thương mại lớn đó. 

Bên cạnh đó, khi ngành sản xuất hồi phục, nhu cầu tiêu dùng nội địa cũng phục hồi. Những tác động trên mới là điều kiện đủ để thúc đẩy tăng trưởng trong năm 2023.

Theo ông Huỳnh Minh Tuấn, nhà sáng lập CTCP FIDT, việc NHNN hạ lãi suất điều hành tích cực trong dài hạn.

Ông cho rằng, với quyết định của NHNN, mức lãi suất điều hành và trần lãi suất sau 25/5 gần tương đương mức giảm hỗ trợ nền kinh tế lúc ban đầu do ảnh hưởng Covid (17/3/2020). Mức lãi suất điều hành có tính hỗ trợ cao nhất trong gần 15 năm qua.

Tuy nhiên, các lãi suất điều hành là dành cho thị trường 2 (giữa các TCTD và NHNN). Tác động tới nền kinh tế qua thị trường 1 sẽ chưa quá lớn nếu tính việc giảm lãi suất này là riêng lẻ. Hệ thống ngân hàng thương mại phụ thuộc nhiều vào cung tiền và room tín dụng nhiều hơn là lãi suất điều hành.

Bên cạnh đó, theo FIDT, khi nền kinh tế đang trong đà suy giảm thì khả năng hấp thụ vốn sẽ kém hơn. Khi rủi ro gia tăng, các điều kiện tín dụng cũng tương đối khắt khe hơn.

Do đó, chính sách cần đồng bộ với việc tăng khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế và mở các điều kiện tín dụng và kết hợp với việc NHNN tiếp tục mua USD, tăng cung VND ra thị trường 1.

Do vậy, xét tổng thể, các nhà điều hành đang nỗ lực hỗ trợ cho nền kinh tế chuẩn bị đầu giai đoạn phục hồi. 

Còn về trần lãi suất huy động kỳ hạn 1 tháng đến dưới 6 tháng giảm xuống mức 5%, điều này sẽ giúp kéo mặt bằng lãi suất huy động xuống trong thời gian sắp tới.

FIDT cho rằng, về tác động đến thị trường và các kênh đầu tư, trong dài hạn các quyết định sẽ mang đến hiệu ứng tích cực, tương tự giai đoạn cuối 2012.

Tuy nhiên, trong ngắn hạn sẽ khá khó dự báo. Các thông tin dự báo về việc hạ lãi suất đợt này lan khá rộng trên thị trường từ tuần trước nên khó tạo yếu tố quá bất ngờ.

Ngoài ra, nhiều biến số kinh tế Mỹ trong tuần này có thể ảnh hưởng đến tâm lý thị trường như: việc đàm phán về trần nợ công vẫn chưa có nhiều tiến triển quá tích cực; FOMC có cuộc họp trong tuần và số liệu việc làm Mỹ.

Đối với nền kinh tế, các quyết định sẽ mang đến cơ hội vốn cho các doanh nghiệp với chi phí thấp hơn (kỳ vọng), trong bối cảnh áp lực lãi vay và thanh toán của doanh nghiệp khá lớn. Cùng với đó, nhiều khu vực doanh nghiệp vẫn đang phụ thuộc/trông chờ nguồn vốn tín dụng để phục hồi sản xuất, kinh doanh.

Mạnh Hà

Sinh vật ngoại lai từ Trung Quốc đổ bộ chợ Việt, bán giá cao vẫn đắt hàng

Là sinh vật ngoại lai đe dọa tới ngành nông nghiệp, song những ngày này, tôm hùm đất Trung Quốc lại đổ bộ chợ Việt. Đáng chú ý, giá loại tôm hùm này khá đắt nhưng vẫn đông khách mua ăn.

Vinamilk công bố báo cáo phát triển bền vững chủ đề ‘Net Zero 2050’

Báo cáo phát triển bền vững của Vinamilk - doanh nghiệp được đánh giá cao về các thực hành ESG, luôn được các nhà đầu tư, cộng đồng quan tâm, nghiên cứu. Báo cáo năm 2023 vừa được Vinamilk công bố có chủ đề “Để tâm thay đổi - Net Zero 2050”.

Vấn nạn kiếm tiền từ livestream 'bẩn'

Nhiều người sẵn sàng livestream đưa các nội dung “bẩn” lên các nền tảng mạng xã hội, miễn là có nhiều lượt xem nhằm thu lợi bất chính.

Đưa sản phẩm sữa Việt Nam vào chuỗi sản xuất, cung ứng toàn cầu

Nhiều nhà mua hàng, chuỗi phân phối quốc tế lớn đã kết nối với Vinamilk cho nhu cầu về sản phẩm sữa, thức uống dinh dưỡng tại Triển lãm kết nối chuỗi cung ứng hàng hóa quốc tế 2024 vừa qua.

Giảm nhập từ Thái Lan, Trung Quốc 'bạo chi' mua sầu riêng Việt Nam

Thái Lan là nhà cung ứng sầu riêng lớn nhất cho thị trường Trung Quốc. Tuy nhiên, Trung Quốc đang giảm nhập hàng Thái, nhưng lại tăng chi cho sầu riêng từ Việt Nam để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước.

Sức hút của Vinamilk tại triển lãm quốc tế ngành sữa Vietnam Dairy 2024

Tại Triển lãm quốc tế chuyên ngành sữa và sản phẩm sữa 2024 (Vietnam Dairy 2024), Vinamilk gây ấn tượng khi mang đến không gian đa chiều - trải nghiệm đa giác quan; đồng thời truyền cảm hứng về hành trình Net Zero với nhiều điểm nhấn nổi bật.

Đu hot trend kẹp tóc hoa sứ, bánh đồng xu Hàn... kẻ khóc, người cười

Nắm bắt nhanh, chớp cơ hội kinh doanh các sản phẩm ‘hot’, đánh đúng tâm lý của một bộ phận người dùng nên nhiều người bán hàng ‘đắt như tôm tươi’, lãi đậm trong thời gian ngắn. Song những trào lưu đó cũng rất nhanh tàn.

Làm trà từ trái vàng ruộm ở vùng quê Đất Đỏ, thu nhập hàng trăm triệu mỗi năm

Hơn 10 năm ấp ủ ý tưởng tạo ra sản phẩm từ loại trái đặc trưng của vùng đất nơi mình sinh ra, anh Hiếu đã cho ra đời sản phẩm trà Lêkima mang hương vị mới lạ mà không nơi nào có được.

Giám đốc bị 'người lạ' bán sạch cổ phiếu và lấy 2,8 tỷ trong vòng 'một nốt nhạc'

Chị Huyền Trang, giám đốc công ty truyền thông tại Hà Nội bị lừa mất tiền tỷ không thể ngờ mình lại là nạn nhân bởi kịch bản được dàn dựng quá tinh vi.

Loại quả mặn như muối, xưa không ai hái, giờ thành đặc sản được săn lùng

Có một loại quả rừng rất lạ, mang vị mặn như muối. Loại quả này mọc dại, trước không có ai thu hái giờ thành đặc sản được săn lùng.