Doanh nghiệp gửi văn bản đến Bộ Tài chính đòi 4.700 tỷ đang ngập trong nợ

Tổng công ty phát triển hạ tầng và đầu tư tài chính Việt Nam (VIDIFI) vừa có văn bản gửi Bộ Tài chính, UBND TP Hà Nội. Theo đó, vào năm 2007, nhận thấy quốc lộ 5 quá tải, thường xuyên ùn tắc, trong khi ngân sách khó khăn, Thủ tướng Chính phủ giao Ngân hàng Phát triển Việt Nam (VDB) thành lập Tổng công ty phát triển hạ tầng và đầu tư tài chính Việt Nam (VIDIFI) để thực hiện dự án cao tốc Hà Nội – Hải Phòng theo cơ chế thí điểm (hình thức đầu tư PPP).

Tổng mức đầu tư của dự án ường ô tô cao tốc Hà Nội - Hải Phòng là 44.818 tỉ đồng, Nhà nước phải tham gia ngay từ đầu khoảng từ 13.000 đến 22.000 tỉ đồng (30-50% tổng vốn đầu tư).

Do ngân sách Nhà nước khó khăn, phần tham gia vốn của Nhà nước vào dự án được trả dần bằng ngân sách và bằng tiền sử dụng đất, tiền thuê đất ở các khu đô thị, khu công nghiệp được hình thành sau khi xây dựng tuyến đường.

Cụ thể, đối với chi phí bồi thường, giải phóng mặt bằng khoảng 4.069 tỉ đồng, Nhà nước đề nghị chủ đầu tư VIDIFI vay VDB để ứng tiền cho công tác giải phóng mặt bằng. Nhà nước sẽ hoàn trả trong vòng 7-12 năm.

Đối với các khoản vay nước ngoài 300 triệu USD, Nhà nước không tham gia, hỗ trợ ngay từ đầu mà thực hiện hỗ trợ trả dần nợ gốc các khoản này theo kỳ hạn tại hợp đồng vay từ 13 đến 30 năm, tiền lãi vay vẫn do doanh nghiệp đầu tư tự trả.

Để hoàn trả khoản tiền đầu tư cho VIDIFI, Thủ tướng Chính phủ quyết định khi Khu đô thị Gia Lâm được đầu tư xây dựng sẽ trích 4.723 tỉ đồng từ tiền sử dụng đất của dự án để hoàn vốn cho tuyến cao tốc.

Nhờ có cơ chế thí điểm nêu trên, trong điều kiện Nhà nước khó khăn về ngân sách trong những năm 2007, Thường trực Chính phủ đã quyết định VDB huy động vốn và cho VIDIFI vay vốn để đầu tư xây dựng tuyến đường.

Hiện nay đường ô tô cao tốc Hà Nội - Hải Phòng đã đi vào vận hành hai năm, góp phần giảm tải cơ bản cho trục giao thông huyết mạch Hà Nội - Hải Phòng, tạo động lực to lớn cho sự phát triển kinh tế xã hội của khu vực kinh tế trọng điểm Bắc Bộ.

Hiện nay, doanh nghiệp dự án Khu đô thị Gia Lâm đã hoàn thành giải phóng mặt bằng, được phê duyệt chủ trương đầu tư và đang chuẩn bị nộp tiền sử dụng đất.

Ngày 14/5, VIDIFI đã có văn bản gửi UBND TP Hà Nội đề nghị chỉ đạo, giải quyết và hướng dẫn thủ tục nhận nguồn tiền sử dụng đất của dự án Khu đô thị Gia Lâm. 

VIDIFI đề nghị Bộ Tài chính, UBND TP Hà Nội chỉ đạo, giải quyết và hướng dẫn để VIDIFI sớm nhận được số tiền sử dụng đất 4.723 tỉ đồng của dự án Khu đô thị Gia Lâm để hoàn vốn đầu tư dự án đường ô tô cao tốc Hà Nội - Hải Phòng.

Hồi tháng 6/2018, Vidifi cũng đã tiếp tục có văn bản gửi Bộ Kế hoạch và Đầu tư kiến nghị bố trí vốn ngân sách Nhà nước để trả nợ 2 khoản vay từ Ngân hàng tái thiết Đức- KfW và ngân hàng xuất nhập khẩu Hàn Quốc- Kexim Bank.

Vidifi cho biết, tổng số nợ gốc đã trả và sẽ đến hạn trả của các khoản vay từ Kexim Bank và KfW cho Dự án đường ô tô cao tốc Hà Nội - Hải Phòng đến năm 2020 quy đổi ra đồng Việt Nam là hơn 2.100 tỷ đồng.

Trước đó, năm 2017, Vidifi từng gửi kiến nghị tới Hội nghị giữa Thủ tướng và các doanh nghiệp năm 2017, Tổng công ty Phát triển hạ tầng và đầu tư tài chính Việt Nam (Vidifi) kỳ vọng Chính phủ, các bộ ngành có liên quan giải quyết sớm việc tái cơ cấu các khoản vay nước ngoài của dự án đường cao tốc Hà Nội - Hải Phòng.

Cụ thể, tổng các khoản vay nước ngoài của dự án đường cao tốc Hà Nội – Hải Phòng là 300 triệu USD, bao gồm 200 triệu USD từ Ngân hàng Xuất nhập khẩu Hàn Quốc và 100 triệu USD từ Ngân hàng Tái thiết Đức.

Liên quan đến khoản vay này, Bộ Tài chính đã có văn bản số 1626/BTC-QLN ngày 14/11/2016 xin ý kiến các bộ ngành liên quan về dự thảo cơ chế chuyển đổi, hỗ trợ đối với nguồn vay nước ngoài đầu tư cho dự án.

Theo đó VIDIFI chịu trách nhiệm trả nợ lãi, việc trả nợ gốc được bố trí bằng vốn ngân sách qua Bộ Giao thông vận tải được cân đối trong kế hoạch đầu tư công trung hạn trong từng thời kỳ.