Đấu thầu thu phí đường BOT cao tốc Bắc - Nam

Dự án xây dựng cao tốc Bắc - Nam.

Không thực hiện dự án BOT toàn bộ vốn ngân hàng

Bộ Tài chính vừa có văn bản trả lời Văn phòng Chính phủ về cơ chế, chính sách thuộc thẩm quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ thực hiện dự án đầu tư xây dựng tuyến đường bộ cao tốc Bắc - Nam theo đề nghị của Bộ Giao thông Vận tải (GTVT).

Trước kiến nghị về các giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc liên quan đến vay vốn, hỗ trợ nhà đầu tư tiếp cận vay vốn Ngân hàng Đầu tư cơ sở hạ tầng châu Á (AIIB), Bộ Tài chính cho rằng Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cần sớm có giải pháp huy động nguồn vốn trong nước để có thêm nguồn lực đầu tư dự án theo chỉ đạo của Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình.

Tuy vậy, Bộ Tài chính nhấn mạnh quan điểm phải giám sát chặt chẽ việc cung cấp tín dụng, đảm bảo nhà đầu tư phải có trách nhiệm bảo đảm đủ vốn chủ sở hữu. "Không để tình trạng nhà đầu tư dùng toàn bộ tiền vay ngân hàng để thực hiện dự án BOT", trả lời của Bộ nêu rõ.

Dù vậy, Bộ đồng ý với đề nghị sử dụng mức cho vay dài hạn cùng kỳ hạn bình quân của ba ngân hàng lớn để làm cơ sở xác định chi phí trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư. Lãi suất chính thức theo kết quả đấu thầu.

Chỉ đồng ý mức lợi nhuận 11,5% như các dự án BOT quốc lộ 1

Bên cạnh đó, trước đề xuất chấp thuận xác định mức lợi nhuận trên phần vốn chủ sở hữu của nhà đầu tư trong phương án tài chính để lập hồ sơ mời thầu là 14%/năm của Bộ GTVT, Bộ Tài chính không đồng ý.

Bộ này cho rằng, mức lợi nhuận/vốn chủ sở hữu là 14%/năm có thể đáp ứng được kỳ vọng của các nhà đầu tư nước ngoài song lại tương đối cao so với mặt bằng lợi nhuận của các dự án giao thông đường bộ hiện nay (cao gấp 2,15 lần so với mức lãi suất tiền gửi tại các ngân hàng thương mại).

Hiện nay, mức lợi nhuận/vốn chủ sở hữu của các dự án BOT đường bộ đang ở mức khoảng 11,5%. Đồng thời, mức lãi suất vốn huy động và vốn vay đang có xu hướng giảm.

Vì vậy, Bộ Tài chính đề nghị cần cân nhắc mức lợi nhuận/vốn chủ sở hữu là 11,5% như các dự án BOT quốc lộ 1. Mức lợi nhuận cụ thể sẽ được xác định trên cơ sở kết quả đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư. Trường hợp nhà đầu tư nước ngoài yêu cầu mức lợi nhuận cao hơn mức trên, Bộ Tài chính đề nghị Bộ GTVT tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định từng trường hợp cụ thể.

Bộ Tài chính cũng thống nhất với đề xuất cho phép Bộ GTVT đàm phán với các nhà đầu tư trên quốc lộ 1 đối với những đoạn tuyến cao tốc được đầu tư hoàn thành trước so với dự kiến trong hợp đồng BOT đầu tư quốc lộ 1 theo hướng kéo dài thời gian thu phí. Trường hợp không đạt được thống nhất báo cáo, đề xuất Thủ tướng phương án xử lý.

Việc thu phí sử dụng đường bộ cao tốc Bắc - Nam sẽ được tách thành gói thầu riêng. Bộ GTVT lựa chọn một đơn vị đầu tư xây dựng và tổ chức thu phí, tuy nhiên, Bộ Tài chính lưu ý cần phải thực hiện theo luật về đấu thầu.

Theo tờ trình của Bộ GTVT gửi Quốc hội, dự án cao tốc Bắc - Nam dự kiến có tổng mức đầu tư 312.435 tỷ đồng. Giai đoạn 1 từ nay đến 2025 cần 243.312 tỷ đồng, vốn của Nhà nước sẽ đầu tư 55.000 tỷ đồng. Trong đó, 17/20 dự án thành phần trong giai đoạn này cần thực hiện theo hình thức BOT. Giai đoạn 2 sau 2025, Nhà nước sẽ mở rộng tuyến cao tốc Bắc - Nam, theo quy mô phù hợp với quy hoạch được duyệt.