Bộ Tài chính công bố sửa đổi 5 luật thuế

Theo Bộ Tài chính, một trong những lý do phải xây dựng luật sửa đổi, bổ sung các luật thuế đó là thực hiện mục tiêu cải cách, xây dựng hệ thống thuế đồng bộ, phù hợp với thông lệ quốc tế

Theo Báo cáo của Bộ Tài chính về định hướng Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của các Luật Thuế gồm: GTGT, TTĐB, TNDN, TNCN và Thuế tài nguyên, qua thực tiễn triển khai thực hiện các luật thuế thời gian qua cho thấy quy định tại các luật thuế cơ bản phù hợp với thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội của đất nước nên đã phát huy được những tác động tích cực.

Tuy nhiên, trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập  quốc tế, do sự biến động nhanh của kinh tế -chính trị thế giới nói chung và nền kinh tế VN nói riêng, chính sách thuế cũng bộc lộ một số tồn tại, hạn chế cần thiết phải sửa đổi, bổ sung để đảm bảo phù hợp với thực tế, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, tăng khả năng cạnh tranh của DN, tạo điều kiện thuận lợi cho người nộp thuế.

Luật Thuế Giá trị gia tăng (GTGT) có vướng mắc đáng kể về đối tượng không chịu thuế như phân bón, máy móc cho nông nghiệp, chuyển quyền sử dụng đất… gây khó khăn cho doanh nghiệp và công tác quản lý thuế. Mức thuế suất thông thường 10% tương đối thấp, chưa phù hợp thông lệ quốc tế. Một số hàng hoá dịch vụ như nước sạch, hoạt động văn hoá, triển lãm, thể dục thể thao, phim ảnh… đã được xã hội hoá mạnh mẽ nhưng vẫn chịu thuế suất thuế GTGT là 5% là chưa bình đẳng với các lĩnh vực khác. Việc quy định thuế suất 5% với những hàng hoá có thể sử dụng đa mục đích dẫn đến không thống nhất trong thực hiện. 

Hơn nữa, trong hoàn thuế, quy định không hoàn thuế với những sản phẩm xuất khẩu chế biến từ tài nguyên khoáng sản có tổng giá trị tài nguyên, khoáng sản cộng chi phí năng lượng chiếm từ 51% giá thành sản phẩm trở lên gây phức tạp trong thực hiện. Cùng với đó, quy định không hoàn thuế với trường hợp có số thuế GTGT đầu vào luỹ kế âm liên tục nhiều kỳ khiến DN thêm khó khăn vì tăng chi phí thuế. 

Đối với Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) hiện chưa quy định rõ thế nào là xe ô tô chạy bằng xăng kết hợp năng lượng điện và mức thuế suất với xe ô tô vừa chở người vừa chở hàng hiện còn thấp, dẫn tới nhiều trường hợp mua xe theo diện này để tiêu dùng cá nhân. 

Còn Luật Thuế TNDN hiện hành vẫn còn một số nội dung cần hoàn thiện để đáp ứng tình hình mới như chưa có quy định khống chế chi phí được trừ đối với chi phí trả lãi tiền vay vốn tương ứng với khoản vay vượt quá nhiều lần vốn chủ sở hữu, từ đó chưa đảm bảo bình đẳng giữa DN sử dụng vốn chủ sở hữu để kinh doanh với DN sử dụng vốn vay, đồng thời không đảm bảo an toàn tài chính của DN. Luật chưa có sự rà soát và xác định các lĩnh vực, địa bàn cần tiếp tục ưu đãi, khuyến khích đầu tư phát triển giai đoạn tới, như ưu đãi thuế với lĩnh vực công nghệ cao (CNC), khoa học công nghệ (KHCN) theo Luật CNC, Luật KHCN, ưu đãi thuế đối với dự án đầu tư tại Khu kinh tế, Khu công nghiệp, Khu CNC… ; dự án đầu tư công nghệ thông tin, hoạt động đầu tư cải tạo chung cư cũ… 

Với thuế thu nhập cá nhân (TNCN), một số quy định tại Luật Thuế TNCN hiện hành còn phức tạp, phát sinh thủ tục hành chính, chưa tạo thuận lợi cho người nộp thuế và khó khăn cho công tác quản lý thuế. Chưa có chính sách phù hợp nhằm thu hút cá nhân là nhân lực công nghệ cao, chính sách thuế với cá nhân có thu nhập từ trúng thưởng. 

Và Luật Thuế tài nguyên còn một số quy định chưa thống nhất với quy định của pháp luật có liên quan và chưa phù hợp với thực tế. Ví dụ, quy định về người nộp thuế trong trường hợp khai thác nhỏ lẻ (hầu hết không được cấp phép khai thác) là chưa phù hợp với Luật Khoáng sản. Quy định về giá tính thuế tài nguyên với nước thiên nhiên cho sản xuất thuỷ điện và tài nguyên khai thác xuất khẩu là chưa phù hợp với quy định pháp luật về điện lực, hải quan. 

Để khắc phục những bất cập này và thực hiện các mục tiêu đã nêu, thời gian qua, Bộ Tài chính đã tiến hành rà soát, tổng kết, đánh giá tình hình thực hiện các luật về thuế, thu thập kinh nghiệm quốc tế về cải cách các sắc thuế, trên cơ sở đó đề xuất giải pháp sửa đổi, bổ sung các chính sách thuế.