Vụ 20.000 viên thuốc đặc trị ung thư bị tiêu hủy: Hải quan lên tiếng

Những ngày qua, dư luận trong nước đang bức xúc trước thông tin gần 20.000 viên thuốc được tài trợ đặc trị chữa bệnh ung thư có giá trị gần 14 tỷ đồng bị tiêu hủy vì quá hạn sử dụng. Số thuốc hết hạn phải tiêu hủy là thuốc Tasgina, đặc trị ung thư bạch cầu mãn dòng tủy (một dạng ung thư máu).

Cụ thể vào tháng 7/2013, Bệnh viện Huyết học và Truyền máu TP.HCM được nhà sản xuất đề xuất tặng loại thuốc này và hạn sử dụng đến tháng 5/2015, thế nhưng đến tháng 8/2014 thì bệnh viện mới được tiếp nhận lô hàng này thời gian sử dụng còn chưa đầy 1 năm. Chính vì vậy, khi lô hàng hết hạn sử dụng buộc phải tiêu hủy gần 20.000 viên thuốc tồn kho.

Và nguyên nhân được Bệnh viện đưa ra là do chậm trễ trong quá trình làm thủ tục nhập khẩu, thời gian nhập khẩu bị kéo dài, trong khi thời hạn đối với các thuốc này không còn dài.

Thông tin về vấn đề này, Tổng cục Hải quan cho hay: Lô hàng thuốc viện trợ có tên là hàng Tasigna (nilotinib) 200mg viên nang cứng-112 viên/ hộp.

Lô hàng có số lượng: 309 hộp~34608 viên; Hạn dùng: 24 tháng (ngày sản xuất tháng 6/2013- ngày hết hạn tháng 5/2015). Tổ chức trao tặng lô hàng là Novatis Pharma AG.

Về quá trình nhập khẩu lô hàng, phía Hải quan cho biết như sau:

Ngày 15/7/2013, bệnh viện huyết học truyền máu TP. Hồ Chí Minh nhận được thư hiến tặng thuốc cho bệnh nhân.

Ngày 28/11/2013, Bệnh viện truyền máu huyết học có công văn số 1639/TMHH-KHTH gửi Cục Quản lý dược – Bộ Y tế đề nghị được tiếp nhận lô hàng thuốc viện trợ từ Công ty Novatis Pharma.

Ngày 12/12/2013, Cục Quản lý dược có công văn số 20956/QLD-KD trả lời Bệnh viện truyền máu huyết học TP. Hồ Chí Minh, theo đó không đồng ý để bệnh viện tiếp nhận lô hàng do thiếu các văn bản phê duyệt của cơ quan có thẩm quyền và một số loại chứng từ khác.

Ngày 10/3/2014, Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh có công văn số 1187/SYT-KHTH gửi UBND TP. Hồ Chí Minh đề nghị được tiếp nhận lô hàng thuốc viện trợ.

Ngày 24/6/2014, UBND Tp. Hồ Chí Minh ban hành Quyết định số 3126/QĐ-UBND phê duyệt cho Sở Y tế tiếp nhận viện trợ lô hàng thuốc.

Ngày 14/7/2014, Cục Quản lý dược có công văn số 11978/QLD-KD đồng ý để Bệnh viện huyết học truyền máu tiếp nhận lô hàng. Trong đó có nêu rõ: hạn dùng còn lại kể từ ngày cập cảng Việt Nam không được dưới 12 tháng.

Theo vận đơn số 740135202-2 và 7401351230 lô hàng được xếp lên phương tiện vận tải (máy bay) để vận chuyển sang Việt Nam ngày 23/7/2014. Như vậy, thời điểm lô hàng cập cảng Việt Nam thì hạn dùng còn lại không còn đủ 12 tháng (sản xuất từ tháng 6/2013).

Ngày 1/8/2014, Bệnh viện truyền máu huyết học TP. Hồ Chí Minh có công văn số 1275/TMHH-KHTH gửi Cục Hải quan TP. Hồ Chí Minh giải trình về lý do hạn dùng lô hàng còn lại dưới 12 tháng và xin được thông quan vì lý do nhân đạo.

Ngày 6/8/2014, Công ty TNHH chuyển phát nhanh DHL- VNPT đại diện làm thủ tục nhập khẩu cho Bệnh viện truyền máu huyết học TP. HCM, cơ quan Hải quan đã tiếp nhận làm thủ tục ngay cho 2 tờ khai hải quan nhập khẩu thuốc viện trợ số 051586/PMD và 051587/PMD (kèm theo công văn số 4448/SYT-QLD ngày 6/8/2014 có ý kiến về thời hạn còn lại của thuốc là phù hợp với quy định). Cả 2 tờ khai đều đã được thông quan ngày 07/8/2014.

“Việc lô hàng thuốc còn lại hạn dùng quá ít khi hoàn thành thủ tục nhập khẩu không phải do cơ quan Hải quan kéo dài thời gian làm thủ tục. Vì lý do nhân đạo, cơ quan Hải quan vẫn nhanh chóng thông quan lô hàng 1 ngày kể từ ngày đăng kí tờ khai hải quan; cơ quan Hải quan đã thực hiện theo quy định và ý kiến của cơ quan quản lý chuyên ngành (Cục Quản lý dược – Bộ Y tế) về thời hạn còn lại của thuốc khi đến cảng Việt Nam”, văn bản của Hải quan khẳng định.

Liên quan đến chính sách quản lý thuốc nhập khẩu, Tổng cục Hải quan cho biết: Theo quy định tại thời điểm làm thủ tục nhập khẩu lô hàng thì thuốc khi nhập khẩu vào Việt Nam phải có Giấy đăng ký lưu hành hoặc có Giấy phép nhập khẩu còn hiệu lực. Đồng thời thuốc nhập khẩu phải đáp ứng quy định về hạn sử dụng của thuốc như sau:

Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 7 Thông tư số 45/2011/TT-BYT ngày 21/12/2011 và khoản 3 Điều 2 Quyết định số 42/QĐ-TTg ngày 15/7/2013 thì thuốc viện trợ, viện trợ nhân đạo, thuốc hiếm, thuốc cho nhu cầu điều trị của bệnh viện có hạn dùng lớn hơn hoặc bằng 24 tháng, hạn dùng còn lại của thuốc phải còn tối thiểu 12 tháng kể từ ngày đến cảng Việt Nam. Trường hợp thuốc có hạn dùng dưới 24 tháng thì hạn dùng còn lại kể từ ngày đến cảng Việt Nam tối thiểu phải bằng 1/3 hạn dùng của thuốc.

Trước đó, Báo điện tử Infonet đã đưa tin, theo kết luận của Thanh tra TP.HCM cho biết, do quá trình lập thủ tục xin tiếp nhận lô hàng thuốc viện trợ kéo dài từ tháng 11/2013 đến tháng 8/2014, hạn sử dụng của lô thuốc chỉ còn 10 tháng dẫn đến bệnh viện còn tồn 19.997 viên/tổng số 34.608 viên thuốc không sử dụng hết phải hủy bỏ gây lãng phí số thuốc có giá trị lớn (tổng giá trị 13.998.639.889 đồng).

Theo giải trình của bệnh viện, ngày 15/7/2013, bệnh viện nhận được thư hiến tặng thuốc Tasigna; ngày 27/8/2013 bệnh viện có văn bản gửi Công ty Novartis Việt Nam về việc dự trù thuốc dùng trong 6 tháng đầu năm 2014.

Ngày 28/11/2013, bệnh viện có văn bản gửi Cục quản lý dược xin được tiếp nhận số thuốc viện trợ trên; ngày 27/12/2013, Cục trưởng Cục quản lý dược ban hành giấy phép lưu hành sản phẩm cho lô hàng thuốc trên, hạn dùng 24 tháng.

Ngày 30/12/2013, bệnh viện có văn bản gửi Sở Y tế TP.HCM xin chấp thuận cho bệnh viện được thực hiện chương trình thuốc Tasigna (ViNaToa). Ngày 10/3/2014, Sở Y tế có văn bản gửi UBND TP và Liên hiện các tổ chức hữu nghị TP.HCM xin chấp thuận cho bệnh viện được tiếp nhận lô hàng viện trợ.

Ngày 24/6/2014, UBND TP có quyết định phê duyệt việc tiếp nhận lô hàng viện trợ gồm 309 hộp thuốc Tasigna 200mg viên nang cứng, hạn dùng đến tháng 5/2015. Ngày 14/7/2014, Cục quản lý dược có văn bản đồng ý để bệnh viện được tiếp nhận lô hàng trên.

Tuy nhiên, đến thời điểm này, Hải quan TP.HCM không cho bệnh viện tiếp nhận lô hàng thuốc viện trợ do hạn dùng còn lại kể từ ngày nhập cảng Việt Nam không được dưới 12 tháng (Theo Thông tư số 47/2010/TT-BYT). Sau đó, bệnh viện và Sở Y tế TP.HCM đã có tờ trình và văn bản xin Hải quan TP.HCM xem xét, hỗ trợ giải quyết. Ngày 13/8/2014, bệnh viện nhập kho lô thuốc trên, đến thời điểm này, hạn sử dụng của lô thuốc chỉ còn 10 tháng.