Vì sao khi uống sữa trẻ dễ bị dị ứng ?

Nguy cơ dị ứng sữa bò với trẻ nhỏ chiếm dưới 10 %

Dễ nhầm rối loạn tiêu hoá

Bé Nguyễn Phương Anh - 6 tháng tuổi con chị Trần Lê Hạnh trú tại Hà Đông, Hà Nội thường xuyên bị đi ngoài, rối loạn tiêu hoá, bụng căng cứng chướng chướng nhưng chị Hạnh không biết con bị gì. Chị đã cho bé đi khám test thử kiểm tra phân cũng không có hiện tượng nhiễm khuẩn đường tiêu hoá.

Bác sĩ giới thiệu chị đi khám dị ứng lâm sàng, khi xét nghiệm thì bác sĩ chẩn đoán bé bị dị ứng với đạm trong sữa bò.

Theo bác sĩ Nguyễn Ngọc Quỳnh Lê, chuyên khoa Miễn dịch-Dị ứng-Khớp mỗi tháng, khoa Miễn dịch-Dị ứng Bệnh viện Nhi Trung ương tiếp nhận nhiều trường hợp dị ứng đạm sữa bò với rất nhiều biểu hiện bệnh đa dạng ở nhiều cơ quan khác nhau.

Các triệu chứng này có thể xuất hiện ngay sau khi trẻ uống sữa (trong vòng 2 giờ) gọi là phản ứng dị ứng nhanh, hoặc xuất hiện muộn hơn (trên 48 giờ) gọi là phản ứng dị ứng chậm.

Bác sĩ Lê cho biết dị ứng đạm sữa bò là phản ứng của hệ thống miễn dịch của cơ thể trẻ với thành phần đạm trong sữa bò và sản phẩm có nguồn gốc từ sữa bò.

Dị ứng với đạm sữa bò có tỷ lệ mắc phải cao nhất trong các loại dị ứng thức ăn mà trẻ nhũ nhi và trẻ nhỏ thường hay gặp, chúng xuất hiện ở khoảng 2 – 7,5% trẻ trong độ tuổi này. Dị ứng đạm sữa bò thường xảy ra từ vài phút đến vài giờ sau khi sử dụng sữa hoặc các chế phẩm từ sữa và tình trạng này hầu hết sẽ chấm dứt trước khi trẻ lên 3 tuổi.

Nguyên nhân gây dị ứng đạm sữa bò ở trẻ

Theo các bác sĩ, dị ứng đạm sữa bò ở trẻ xảy ra khi hệ thống miễn dịch trong cơ thể trẻ cho rằng các thành phần protein trong sữa bò là có hại cho cơ thể, từ đó cơ thể sẽ tự động sản xuất ra các kháng thể miễn dịch IgE có tác dụng trung hòa các protein này (chất gây dị ứng).Có 2 loại protein chính trong sữa có thể gây ra phản ứng dị ứng:

Casein: được tìm thấy trong phần rắn (sữa đông) của sữa đông vón lại

Whey: được tìm thầy trong phần lỏng còn lại của sữa sau khi sữa đông vón lại.

Khi cơ thể tiếp xúc với đạm sữa bò ở những lần tiếp theo, kháng thể IgE nhận ra chúng và báo cho hệ thống miễn dịch giải phóng histamin và các hóa chất trung gian gây dị ứng khác. Đây chính là nguyên nhân gây ra một loạt các dấu hiệu và triệu chứng dị ứng ở trẻ như chảy nước mũi, ngứa mắt, khô họng, phát ban, nổi mề đay, buồn nôn, tiêu chảy, khó thở và sốc phản vệ…

Trẻ dị ứng đạm sữa bò rất có khả năng mắc một số bệnh lý dị ứng khác như: Dị ứng với thực phẩm khác (trứng, đậu nành, đậu phộng, thịt bò, lạc…), viêm da cơ địa, hen và viêm mũi dị ứng. Bên cạnh đó, dị ứng đạm sữa bò có tính chất di truyền, những trẻ có bố và/ hoặc mẹ có tiền sử mắc các bệnh dị ứng như dị ứng thức ăn, dị ứng thuốc, mày đay, hen, viêm mũi dị ứng… thì thường có nguy cơ mắc dị ứng đạm sữa bò cao hơn những trẻ khác.

Chăm sóc trẻ dị ứng đạm sữa bò

Khi trẻ được chẩn đoán là dị ứng đạm sữa bò thì trẻ cần phải kiêng sữa bò và các chế phẩm từ sữa bò. Kiểm soát những thực phẩm mà mẹ và bé ăn hoặc uống. Sữa cũng có thể “ẩn” trong rất nhiều sản phẩm khác, vì vậy, mẹ nên kiểm tra nhãn các sản phẩm này xem có thành phần của sữa hay không.

Những trẻ có hiện tượng dị ứng đạm sữa bò cũng được khuyến cáo tránh sử dụng các loại sữa động vật khác. Ví dụ như đạm sữa dê cũng có thành phần tương tự như đạm sữa bò và vì thế cũng có khả năng gây dị ứng với những trẻ có dị ứng đạm sữa bò. Những trẻ này sẽ được các bác sỹ khuyến cáo tiếp tục duy trì nuôi con bằng sữa mẹ kết hợp với chế độ ăn dặm hợp lý. Nếu trẻ không thể tiếp tục bú mẹ, trẻ có thể được kê sữ dụng sữa có đạm thủy phân hoàn toàn. Đây là loại sữa chứa các protein sữa đã được phân cắt thành các phần nhỏ hơn, dễ tiêu hóa và ít gây dị ứng hơn. Ngoài ra, các loại sữa công thức amino acid, không chứa bất kì một chuỗi protein nào, có thể được sử dụng nếu trẻ khó sử dụng sữa thủy phân hoặc có các triệu chứng nghiêm trọng.

Một điểm đáng lưu ý là dị ứng đạm sữa bò chỉ là một tình trạng tạm thời và hầu hết sẽ khỏi khi trẻ từ 1 đến 4 tuổi. Khi trẻ được một tuổi (hoặc có thể thay đổi tùy vào chẩn đoán của bác sĩ chuyên khoa), bác sĩ sẽ yêu cầu cho trẻ thử dùng lại các sản phẩm dinh dưỡng thông thường có chứa sữa bò. Điều này phải được thực hiện kỹ lưỡng dưới sự theo dõi của bác sĩ để có thể thực hiện thêm các xét nghiệm về dị ứng cho trẻ. Nếu không có phản ứng nào xảy ra, rất nhiều trẻ bị dị ứng đạm sữa bò khi còn nhỏ có thể bắt đầu lại chế độ ăn bình thường, bao gồm sữa và những chế phẩm từ sữa.