TS Vũ Gia Hiền: Dư luận rất độc ác và khắc nghiệt

Để có cái nhìn thẳng thắn về góc độ tâm lý, PV báo điện tử Infonet đã có cuộc trò chuyện với GS – TS Vũ Gia Hiền, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Văn Hóa – Du lịch.

GS - TS Vũ Gia Hiền trò truyện với PV. Ảnh TN

Hiện nay có rất nhiều người tuy làm được rất nhiều việc tốt nhưng khi chỉ gây ra một sự cố nhỏ thì dư luận chỉ tập trung vào điểm xấu này mà quên đi sự cống hiến trước đó của họ. Phải chăng dư luận quá ích kỷ và độc ác?

Sự thật là dư luận rất độc ác ở chỗ, dù bạn có làm 99 điều tốt nhưng chỉ sơ suất để xảy ra 1 điều xấu thôi thì lúc đó, dư luận sẽ sẵn sàng phủ nhận những cái tốt trước đó mà chỉ chăm chăm “mổ xẻ” những cái xấu bạn làm mà thôi.

Nhưng cũng cần phải nói rằng, không thể trách dư luận được. Bởi bản thân dư luận rất khắc nhiệt, chỉ tôn vinh những con người toàn thiện. Vì vậy mà họ chỉ chấp nhận cái tốt, cái đúng, không chấp nhận một sự sai sót nào. Hay nói cách khác, dư luận chỉ nhìn vào hiện tượng trên sự việc ấy chứ không cần quan tâm đến “lịch sử” cuộc đời trước đó ra sao.

Vì vậy, những người bị dư luận “ném đá” nếu không thận trọng và coi thường dư luận sẽ “chết” ngay tức khắc.

Bạn hỏi làm tôi lại nhớ đến một đồng nghiệp cũng là chuyên gia tâm lý như tôi nhưng không tiện nêu tên. Đây vốn là một chuyên gia tâm lý giỏi về chuyên môn và có tấm lòng rất đáng quý khi đi gom nhặt từng nhóm trẻ khuyết tật về để dạy học. Đặc biệt, anh còn từng được hàng vạn khán giả ngưỡng mộ bởi cách tư vấn đầy thông minh và thuyết phục.

Tuy nhiên, chỉ sau sự cố “lỡ miệng” khi tư vấn cho một bạn trẻ gọi điện lên đài kể rằng, bạn này yêu cô chị nhưng cũng thích cả cô em, nên bây giờ không biết phải làm sao. Anh  liền trả lời: “Vậy thì em yêu ai, hay là em chỉ muốn thịt cả họ nhà nó”.

Chính câu nói “hớ” này, nhiều thính giả đã cho rằng, với góc độ là một chuyên gia mà ăn nói phản cảm, thiếu lịch sự, mang hơi hướng “chợ búa” như thế thì không thể chấp nhận được. Rồi người ta mang ra chỉ trích suốt một thời gian dài và khi nhắc đến anh, họ chỉ nghĩ đến sự cố ấy. Điều này thật đáng tiếc!

Cũng có một trường hợp nữa cũng là một giáo sư, đóng góp rất nhiều các nghiên cứu cho xã hội. Song chỉ vì một lỗi lầm nhỏ mà bị lên án gay gắt, dẫn đến sự nghiệp của vị giáo sư này đã “tuột dốc không phanh”.

Vậy, nói như ông thì những người bị “ném đá” có cơ hội sửa chữa hay vượt qua được dư luận hay không?

Theo tôi, nếu những người bị dư luận “ném đá” thực sự gây ra một sự cố không tốt thì không gì hay bằng thẳng thắn nói rằng: Tôi đã sai. Bởi khi chúng ta chịu nhìn nhận những điều sai trái của mình trước khi người khác có dịp nói ra, chúng ta sẽ có 99% cơ hội được đối xử bằng thái độ hào hiệp.

Tuy nhiên, với những người bị dư luận cố tình “bới lông tìm vết” cho bằng được những khuyết điểm để làm giảm giá trị và hạ thấp uy tín của họ thì nên vận dụng câu ngạn ngữ của người Tây Ban Nha: “Chó cứ sủa và đoàn người cứ đi”. Nghĩa là, chúng ta cần bỏ mặc dư luận, hãy cứ sống, cứ làm việc vì mục đích chân chính của mình.

Vượt qua được những điều này, họ sẽ thành công trong công việc lẫn cuộc sống. Còn không vượt qua được, họ sẽ mãi mãi rơi vào trạng thái không lối thoát.

Nhiều ý kiến cho rằng, những người thường hay soi mói vào những điểm yếu của người khác thường là những người ích kỷ, tự ti và đố kỵ vì không bằng người khác. Có phải vậy không thưa ông?

Thực tế cho thấy, những người ngạo mạn thường rơi vào những người hơn thiên hạ. Còn những người có tính đố kỵ thường rơi vào những người kém thiên hạ. Vì thế họ thường soi mói vào những điểm yếu của người khác để “bao che” cho sự kém cỏi của mình.

Song từ sự kém cỏi đó họ sinh ra đố kỵ, ích kỷ. Mà loại người này khi đã cố tình soi mói để “bới lông tìm vết” để cố tình hạ thấp uy tín đối phương, đến khi đối phương bị thất thế, họ vẫn đẩy đến chỗ chết mới thôi.

Vậy có cách nào để trị liệu tính xấu này ở một số người, hướng đến một xã hội tích cực không, thưa ông?

Những điều này nói đã nhiều, phê phán cũng rất nhiều, kêu gọi sửa đổi rất rất nhiều rồi nhưng nhiều chuyện khác vẫn cứ tiếp diễn. Nên cách tốt nhất là để cho những người thuộc nhóm “tính xấu” này tự vấp ngã. Một khi đã vấp ngã nhiều lần, họ sẽ tự phải sửa đổi mình.

Còn riêng đối với dư luận, không nên trách cứ dư luận độc ác, ích kỷ mà phải thận trọng trước mỗi việc làm của mình để không xảy ra sai sót nào.

Xin cảm ơn ông!