Sơ cứu đúng cách khi trẻ bị chó cắn

Một nạn nhân được khâu lại mặt do bị chó nhà cắn tại Bệnh viện Nhi đồng 1 TPHCM

Việc sơ cứu ban đầu đúng cách khi trẻ bị chó cắn giúp ích rất nhiều cho việc hạn chế những tác động xấu đến sức khỏe và sự an toàn của trẻ.

Bác sĩ Nguyễn Văn Đẩu, Trưởng khoa Răng Hàm Mặt, Bệnh viện Nhi đồng 1 cho biết, từ đầu năm đến nay, khoa đã tiếp nhận khoảng 15 – 20 ca trẻ bị chó cắn, trong đó có nhiều trường hợp bị thương rất nặng như bé trai 3 tuổi tại Củ Chi bị chó nhà cắn rách 19 vết trên mặt. Mới đây nhất là bé gái 8 tuổi tại Bình Phước cũng bị chó nhà cắn 15 vết trên mặt, trong đó có nhiều vết rách sâu lộ cả xương.

Bác sĩ Đẩu cho biết, khi trẻ bị chó cắn điều quan trọng nhất là phụ huynh phải thật bình tĩnh đưa trẻ ra khỏi vòng nguy hiểm và thực hiện những sơ cứu ban đầu trước khi chuyển trẻ đến bệnh viện, đồng thời phải bắt và nhốt chó lại để theo dõi (nếu là chó nhà). Cần rửa sạch vết thương chó cắn bằng nước chín hoặc dưới vòi nước chảy với xà phòng để làm sạch những vi khuẩn hoặc những bụi bẩn bám trên vết thương.

Khi làm sạch vết thương tuyệt đối không chà xát mạnh vì có thể làm vết cắn tổn thương nghiêm trọng hơn. Dùng dung dịch sát khuẩn (có thể là cồn 70 độ hoặc dung dịch iod) để sát trùng vết thương. Dùng miếng vải sạch phủ lên vết thương và băng hờ lại. Tránh băng kín vết thương. 

Sau khi kết thúc sơ cứu, lập tức đưa trẻ đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được điều trị, tốt nhất là sau vài giờ bị chó cắn và không quá 24h. Thời gian điều trị càng muộn, hiệu quả càng kém, thông thường sau 24h – 48h việc điều trị gần như không còn ý nghĩa do vi rút đã xâm nhập và ẩn nấp an toàn bên trong tế bào thần kinh.

Cần tiêm phòng dại càng sớm càng tốt. Tùy theo tình trạng vết thương cùng với tiền sử tiêm phòng uốn ván trước đây mà bác sĩ sẽ chỉ định tiêm phòng uốn ván và có thể tiêm huyết thanh kháng dại nếu vết cắn nằm ở đầu, mặt, cổ, vết thương ở các vị trí có nhiều dây thần kinh như đầu ngón tay, đầu ngón chân, bộ phận sinh dục, vết thương sâu và nhiều. Vết thương do chó cắn không phân biệt chó nhà hay chó dại cần được theo dõi cẩn thận tại cơ sở y tế ít nhất là 48 giờ.

Ngoài ra, BS Đẩu cũng khuyến cáo những gia đình có con nhỏ không nên nuôi chó. Nếu có nuôi, tuyệt đối không để trẻ chơi một mình với chó, đặc biệt đối với chó vừa sinh con, chó đang ăn, đang ngủ hoặc chó có vết thương.

Nên có nơi nhốt và nuôi chó an toàn, tránh sự tiếp xúc trực tiếp giữa trẻ với chó. Khi thả chó ra khỏi nơi nuôi nhốt cần rọ mõm để đảm bảo an toàn.

Thực hiện đầy đủ việc tiêm phòng dại cho thú nuôi trong nhà nhất là chó, mèo. Giữ vệ sinh chuồng nuôi thú sạch sẽ phòng tránh các bệnh truyền nhiễm có thể gây hại cho trẻ. Giáo dục trẻ biết cách tự bảo vệ bản thân, không đến gần, không chọc phá súc vật nhất là những loại thú hung dữ.