Luật sư của Hà Văn Thắm: “Có điên mới giúp người khác chiếm đoạt tiền của mình”

Mở đầu phần trình bày của mình trong phiên xét xử vụ án OceanBank sáng 15/09, Luật sư Nguyễn Huy Thiệp, luật sư bào chữa cho bị cáo Hà Văn Thắm, nói rằng ông ngỡ ngàng với hồ sơ, chứng cứ, diễn biến phiên tòa mà Viện Kiểm sát (VKS) lại có thể đưa ra mức án với Nguyễn Xuân Sơn và Hà Văn Thắm.

Dù là luật sư bào chữa cho bị cáo Hà Văn Thắm, nhưng luật sư Nguyễn Huy Thiệp không khỏi bức xúc thay cho bị cáo Nguyễn Xuân Sơn vì VKS đã “vội vàng quy kết Sơn chiếm đoạt 246 tỷ đồng” và bị đề nghị mức án tử hình về tội tham ô.

“Một ngày đẹp trời, các công ty bị khởi tố và có kết quả điều tra, các bị cáo đều đồng ý nhận tiền hết của OceanBank thì án đã thi hành rồi. Hậu quả của sự vội vàng này liên quan đến sinh mạng con người, sinh mạng chính trị của nhiều người”

Luật sư Thiệp cũng bày tỏ sự thất vọng với VKS khi diễn biến phiên tòa không được đặt vấn đề đúng, các tình tiết chưa đúng sự thật ngoài lời nhận xét chung “có lẽ là ban ơn” cho bị cáo là khấu trừ cho 20 tỷ đồng mà Ninh Văn Quỳnh (cựu Kế toán trưởng PVN) bị khởi tố.

Theo cáo trạng, bị cáo Sơn bị truy tố 2 tội “Tham ô tài sản” và “Lạm dụng chức vụ chiếm đoạt tài sản” vì nhận 246 tỷ đồng từ OceanBank và 69 tỷ đồng từ Công ty BSC để chăm sóc khách hàng nhằm huy động tiền gửi. Hà Văn Thắm cũng bị truy tố với 2 tội danh này với vai trò đồng phạm.

Theo quy định của pháp luật, để xác định 1 người với vai trò “đồng phạm” thì cả 2 người trở lên cùng cố ý vi phạm. Như vậy, trước hết phải xác định có 1 người đã vi phạm rồi mới xét có người đồng phạm hay không.

“Mặc dù tôi không bào chữa cho Sơn nhưng nếu Sơn không phạm tội thì Thắm cũng không phạm tội, nên tôi bào chữa cho Sơn cũng là bào chữa Thắm”, luật sư Thiệp “thanh minh” việc bào chữa cho Nguyễn Xuân Sơn.

Luật sư Nguyễn Huy Thiệp: "Có điên mới giúp sức cho người khác chiếm đoạt tiền của mình".

Đồng tình với căn cứ được các luật sư bào chữa cho bị cáo Sơn, luật sư Thiệp bổ sung thêm ý kiến khi cho rằng không thấy có tài liệu nào chứng minh ý thức hành động của Sơn về việc chiếm đoạt. Tại phiên tòa, Sơn đã thừa nhận việc chi cho ai và chi như thế nào. Với hành vi chi chăm sóc khách hàng, các bị cáo đều thừa nhận là hành vi sai trái, tuy nhiên trong bối cảnh “nhận sai để tồn tại, nhận đúng để chết”, việc chi chăm sóc khách hàng vì lợi ích chung chứ không phải để gây thiệt hại cho tổ chức mình đã phục vụ.

Cáo trạng quy kết số tiền 246 tỷ đồng chi lãi ngoài theo yêu cầu của bị cáo Sơn, bị Sơn lợi dụng chức vụ chiếm đoạt theo tỷ lệ góp vốn của PVN 20% vào OceanBank, trong đó có 49 tỷ đồng của nhà nước.

“Tôi xin nhấn mạnh bị cáo Sơn không chiếm đoạt, thậm chí không thể chiếm đoạt, đặc biệt là khoản 49 tỷ đồng của PVN. Để ra số này cơ quan điều tra hồn nhiên đưa ra mà không dựa trên nguồn gốc căn cứ phát sinh số tiền này ở đâu ra. Thậm chí chính PVN cũng không tự xác định mình có bị chiếm đoạt hay không, đặc biệt không có đơn yêu cầu bồi thường”.

Trong việc này, PVN cũng không thể xác định đây là tiền vốn, lợi nhuận hay cổ tức. Trong khi đó hồ sơ thể hiện toàn bộ số tiền chi lãi ngoài 1.576 tỷ đồng (trong đó có 246 tỷ chuyển cho Sơn) không lấy từ vốn điều lệ mà lấy từ kết quả hoạt động kinh doanh. Như vậy số tiền này chưa phải sở hữu của PVN. Do đó, luật sư Thiệp khẳng định không có căn cứ để xác định Sơn chiếm đoạt của PVN.

Với việc xác định Hà Văn Thắm có vai trò đồng phạm, luật sư Nguyễn Huy Thiệp cho rằng khi không đủ căn cứ quy kết bị cáo Sơn chiếm đoạt 246 tỷ đồng thì đương nhiên không thể quy kết Hà Văn Thắm. Ngay cả có căn cứ kết luận Nguyễn Xuân Sơn chiếm đoạt, cũng không có căn cứ để xác định Hà Văn Thắm chung ý chí vì: “Chi chăm sóc khách hàng là chủ trương chung, không riêng với nhóm PVN, là tình thế bắt buộc tại thời điểm đó. Điều quan trọng, Hà Văn Thắm không thể hưởng lợi gì từ việc Sơn chiếm đoạt”.

“Nếu Sơn chiếm đoạt thì không có khách hàng và gây ảnh hưởng cho ngân hàng, trong khi Thắm là cổ đông chiếm 62,79%. Như vậy nói Thắm giúp sức cho Sơn chiếm đoạt tiền của Thắm có thể nghe được không? Đây là hành động của người bị điên. Chỉ có người điên mới giúp sức cho người khác chiếm đoạt tiền của mình”, luật sư Nguyễn Huy Thiệp phân tích.

Về khoản 69 tỷ đồng Nguyễn Xuân Sơn nhận qua công ty BSC, cáo trạng căn cứ vào kết luận giám định số 4605 của NHNN để đánh đồng BSC với OceanBank là chủ quan. Thực tế không có khách hàng nào kêu là bị thiệt hại và yêu cầu bồi thường. Các khách hàng không cần nhờ tòa can thiệp bảo vệ quyền lợi của họ, chứng tỏ việc thuê dịch vụ tại BSC là tự nguyện, nên luật sư Thiệp cho rằng việc áp đặt BSC gây thiệt hại là phi pháp lý.

Con số 69 tỷ đồng cũng không phản ánh chính xác vì đây là số tiền hoạt động kinh doanh của BSC, sau đó BSC còn phải trừ các chi phí khác như lương quản lý điều hành, thuế,… số tiền còn lại mới thuộc về BSC.

Từ những lập luận nêu trên, luật sư Thiệp cho rằng về mặt pháp lý, không đủ cơ sở pháp lý buộc Hà Văn Thắm hai tội tham ô và lạm dụng chức vụ, do đó ông đề nghị HĐXX thận trọng xem xét cân nhắc những chứng cứ để có phán quyết thực sự chính xác, thấu tình đạt lý, tránh oan sai cho Hà Văn Thắm.