Hai anh em bị bệnh tan máu nghi do ăn xôi có phẩm màu

Bệnh nhi nằm cấp cứu tại bệnh viện đa khoa tỉnh Lạng Sơn.

Được biết, trước khi nhập viện 5 ngày, 2 cháu ăn xôi do gia đình tự làm có cho phẩm màu. Sau khi ăn, 2 cháu bị đau bụng và nôn, mệt mỏi kéo dài, nước tiểu màu đỏ sẫm. Do tình trạng ngày càng nặng hơn nên 2 cháu được gia đình đưa vào viện. Sau khi bác sĩ khám và làm các xét nghiệm, cả 2 được chẩn đoán tan máu cấp, nguyên nhân nghi do thức ăn chứa phẩm màu. Hiện tại, hai cháu đang được theo dõi và điều trị tại khoa Hồi sức cấp cứu, sức khỏe bước đầu có tiến triển tốt hơn.

Năm 2018, Khoa nhi của Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) đã phải tích cực điều trị cho một bệnh nhi bị tan máu cấp nặng, đe dọa tính mạng. Theo lời kể của người nhà bệnh nhi, trước đó 3 ngày bệnh nhi có ăn thịt bò khô nhuộm phẩm màu không rõ nguồn gốc. Trong gia đình có 1 chị họ bệnh nhi cũng ăn và bị đi tiểu đỏ, tuy nhiên tình trạng nhẹ hơn. Sự việc này một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về việc lạm dụng phẩm màu trong chế biến thực phẩm tại gia đình cũng như các cơ sở sản xuất.

PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên cán bộ Viện Công nghệ sinh học - Công nghệ thực phẩm (Đại học Bách khoa Hà Nội) cho biết, phẩm màu có hai loại, gồm phẩm màu tự nhiên và hóa học. Phẩm màu tự nhiên thường có màu sắc không rực rỡ do được chiết suất từ chất hữu cơ như củ, quả, lá... Do vậy, khi chế biến, người dùng phải sử dụng một lượng lớn thì mới tạo được màu sắc bắt mắt cho thực phẩm. Phẩm màu hóa học thì ngược lại, dùng lượng ít nhưng màu sắc rất rực rỡ.

“Bằng mắt thường khó có thể phân biệt đâu là phẩm màu tự nhiên, đâu là phẩm màu hóa học. Tuy nhiên, thực phẩm có màu càng sặc sỡ thì nguy cơ dùng phẩm màu hóa học càng cao, mức độ ảnh hưởng đến sức khỏe con người càng nghiêm trọng”, PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh nói.

Theo ông, hiện nay, việc sử dụng phẩm màu trong thực phẩm khá phổ biến nhưng ít người phân biệt được những phẩm màu nào chỉ dùng cho chế biến thực phẩm. Vì vậy, một số người còn tùy tiện sử dụng phẩm màu công nghiệp (không dùng trong thực phẩm) để chế biến thực phẩm như xôi, các loại thịt, bánh kẹo, đồ uống,.... Nếu dùng phẩm màu công nghiệp để chế biến thức ăn, khi ăn vào cơ thể, một số người có thể bị tan máu, thậm chí có những trường hợp dùng phẩm màu cho thực phẩm (thường do thiếu men G6PD bẩm sinh) cũng có thể bị tan máu.

PGS Thịnh khuyến cáo, nếu thường xuyên lạm dụng phẩm màu sẽ dẫn tới nguy cơ tan máu cấp, mức nặng thậm chí là tử vong (cách đây nhiều năm, tại Lộc Bình đã xảy ra tử vong do ăn xôi nhuộm phẩm màu gây tan máu nặng). Về lâu dài hóa chất tích lũy trong cơ thể dẫn tới nhiều nguy hại như: suy gan, suy thận, ung thư...  Nguyên tắc cơ bản là lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc xuất xứ, ngày tháng sản xuất, hạn sử dụng rõ ràng, có nhãn mác thông tin đầy đủ, không hỏng mốc và có mùi khó chịu. Phải hết sức thận trọng với các loại thực phẩm có màu sắc bắt mắt vì có thể những sản phẩm này có chứa phẩm màu, phụ gia độc hại cho sức khỏe.