Bệnh viện Nhi Trung ương ghép thận cho hai bệnh nhi

Các bác sĩ thực hiện ca phẫu thuật, ảnh BVCC

TS.BS Nguyễn Thu Hương – Trưởng khoa Thận, Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết bệnh nhi Bùi Bảo Nguyên (6 tuổi, ở Thái Nguyên), bị suy thận giai đoạn cuối là bệnh nhi có cân nặng thấp nhất (13,5kg) từ trước đến nay tại Việt Nam.

Cháu Bảo Nguyên được phát hiện suy thận từ khi mới 10 tháng tuổi, do cháu chỉ có duy nhất một quả thận bên phải và quả thận này bị thiểu sản. Bên cạnh đó, bệnh nhi còn bị chậm phát triển thể chất do suy thận mạn nên dù đã được điều trị bằng hooc-môn tăng trưởng nhưng đến nay, đã 6 tuổi cháu cũng chỉ nặng 13,5kg; cao 100cm.

Tuy đã được các bác sĩ điều trị bảo tồn từ khi mới 10 tháng tuổi nhưng ngày 28/8 vừa qua, bệnh nhi có dấu hiệu tăng kali máu, mức lọc cầu thận giảm thấp và được chẩn đoán suy thận giai đoạn cuối. Các bác sĩ đã tiến hành thẩm phân phúc mạc đồng thời tiến hành hội chẩn và có chỉ định cho bệnh nhân ghép thận. May mắn sau một thời gian làm các xét nghiệm, cháu Nguyên có mẹ là người phù hợp để hiến thận.

Ngày 15/9, bệnh nhi được các bác sĩ tiến hành phẫu thuật ghép thận. Trong quá trình ghép, kíp phẫu thuật được chia làm 2 nhóm khác nhau, tiến hành song song để bảo đảm thận lấy ra phải được ghép kịp thời.

Ths.Bs Lê Anh Dũng – Trưởng khoa Tiết niệu, Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, khó khăn trong quá trình phẫu thuật mà các bác sĩ gặp phải chủ yếu là do chiều cao, cân nặng của bệnh nhi thấp, hố chậu còn quá nhỏ nên các bác sĩ không thể đặt thận vào hố chậu như các trường hợp khác mà phải tiến hành đặt thận vào ổ bụng. Đây là kỹ thuật khó, đòi hỏi sự phối hợp vô cùng chặt chẽ của cả ê-kíp.

Ca phẫu thuật kéo dài nhiều giờ đồng hồ đã cho kết quả tốt đẹp. Sau ghép 4 ngày, tình trạng bệnh nhi tiến triển tốt, cháu tỉnh táo, ăn uống tốt, tiểu nhiều (300-400ml/giờ), chức năng thận trở về bình thường. Ngày 26/9, bệnh nhi được ra viện.

Ngay trước đó, cháu Hoàng Minh Sang (15 tuổi, ở Hà Nam) mắc suy thận mãn giai đoạn cuối, cũng đã được tiến hành ghép thận thành công ngày 26/8 vừa qua.

Chặng đường chiến đấu với bệnh tật đầy gian nan của cháu Sang bắt đầu ngay từ khi mới lọt lòng do sau sinh, cháu bị hoại tử bàng quang, phải phẫu thuật tạo hình bàng quang bằng một đoạn ruột, khiến bàng quang bị mất chức năng.

Sau đó một thời gian, các bác sĩ bệnh viện Nhi Trung ương lại phát hiện cháu có van niệu đạo sau nên chỉ định tiến hành phẫu thuật cắt van. Đến năm 2017, cháu Sang bị suy thận giai đoạn cuối, phải chạy thận nhân tạo để duy trì sự sống.

Theo Ts.Bs Nguyễn Thu Hương, việc thực hiện chạy thận giúp người bệnh duy trì sự sống nhưng chất lượng cuộc sống của trẻ rất thấp, chế độ ăn uống kiêng khem thường khiến trẻ còi cọc chậm lớn, kèm theo rất nhiều nguy cơ đe dọa tính mạng như cao huyết áp, suy tim...

Nếu người bệnh được thực hiện ghép thận, chất lượng cuộc sống có thể gần được như trẻ bình thường và sự phát triển thể chất giống như trẻ bình thường.

Tuy nhiên, với những trường hợp bàng quang bị mất chức năng như cháu Sang, các bác sĩ thường rất đắn đo khi chỉ định ghép thận, bởi nếu người bệnh không được tập huấn và hướng dẫn kĩ lưỡng việc đặt sonde tiểu sau ghép (tự đặt sonde qua niệu đạo vào bàng quang, 2 tiếng/lần để giải phóng nước tiểu, tránh ứ đọng nước tiểu trong bàng quang), nguy cơ hỏng thận mới là rất cao.

Sau khi hội chẩn, các bác sĩ đã mạnh dạn chỉ định ghép thận cho bệnh nhân, đồng thời tập huấn kĩ càng cho cháu cách tự đặt sonde tiểu, tránh để nhiễm trùng đường tiết niệu.

“Trong ca ghép diễn ra ngày 26/8, khó khăn trong quá trình ghép thận cho bệnh nhi cũng là một thách thức lớn do thận của người cho có bất thường mạch máu cả 2 thận. Sau khi nối mạch thận, các bác sĩ không thực hiện trồng niệu quản vào bàng quang được mà phải nối niệu quản người cho vào niệu quản người nhận.” – Bs Lê Anh Dũng cho biết.

Nhờ được chuẩn bị kỹ càng, ca ghép diễn ra suôn sẻ. Tuy nhiên công tác chăm sóc hậu phẫu vẫn được các bác sĩ chú trọng đặc biệt. Một tháng sau khi ra viện, cháu Sang tái khám với tình trạng sức khỏe tốt, chức năng thận ổn định, không có tình trạng nhiễm trùng tiết niệu.

Tính đến nay, đã có 33 ca ghép thận được thực hiện tại Bệnh viện Nhi Trung Ương, mở ra cánh cửa sự sống cho nhiều bệnh nhân suy thận giai đoạn cuối.
*Tên bệnh nhi đã được thay đổi