Bác sĩ bất lực nhìn bệnh nhân trẻ tử vong do chảy máu não ồ ạt

Nam bệnh nhân 39 tuổi được đưa vào viện cấp cứu trong tình trạng hôn mê sâu, chảy máu não ồ ạt. Chỉ 8 tiếng sau khi khởi phát dấu hiệu đột quỵ, gia đình đành xin cho bệnh nhân về.

(Ảnh minh họa)

Chảy máu não như 'vỡ đê'

Đó là tình cảnh đáng tiếc của nam bệnh nhân 39 tổi ở Hưng Yên đến Trung tâm Đột quỵ, BV Bạch Mai mới đây. TS.BS Đào Việt Phương, Trung tâm Đột quỵ, cho biết bệnh nhân này bị xuất huyết não rất nặng và đã tử vong dù trước đó, bệnh nhân không hề có tiền sử gì đặc biệt.

Trước đó, khoảng 11h bệnh nhân xuất hiện mất ý thức, ý thức suy giảm nhanh. Gia đình vội vàng đưa anh đến bệnh gần nhà cấp cứu, sau đó bệnh nhân được chuyển đến Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai.

Theo bác sĩ Phương, bệnh nhân nhập viện đã trong tình trạng hôn mê sâu, glasgow 3 điểm (thang điểm hôn mê), huyết áp rất cao lên tới 230/130. Kết quả chụp CT não cho thấy bệnh nhân bị chảy máu não lớn.

Dù được cấp cứu, hồi sức tích cực tình trạng bệnh nhân vẫn rất nặng, tiên lượng khó qua khỏi. Vì thế, chỉ 8 tiếng sau khi khởi phát dấu hiệu đột quỵ, gia đình phải xin cho bệnh nhân về.

Bác sĩ sốc khi bệnh nhân hỏi 'không biết đột quỵ phải nằm yên à?'

Nếu chẳng may bị đột quỵ não thì với người bệnh thời gian là vàng. Nhưng nhiều người bệnh tự đánh mất “giờ vàng” dẫn đến tàn tật vĩnh viễn thậm chí đe dọa tính mạng.

“Chúng ta có thể hình dung tình trạng chảy máu não của bệnh nhân giống như vỡ đê, bác sĩ không thể làm được gì, nếu rò rỉ nhỏ có thể can thiệp”, bác sĩ Phương cho biết.

Người huyết áp cao cần đề phòng

Theo bác sĩ Phương, huyết áp cao gây nhiều biến chứng nguy hiểm như đột quỵ não, nhồi máu cơ tim, suy tim, suy thận, phù phổi cấp… Những biến chứng này ảnh hưởng nặng nề đến người bệnh, gây tàn phế hoặc tử vong.

Trường hợp nam bệnh nhân 39 tuổi ở Hưng Yên chỉ là một trong số rất ít những người trẻ bị đột quỵ được chuyển đến Trung tâm. Theo ước tính, trong số hơn 2.000 bệnh nhân đột quỵ nhập viện trong 2 tháng qua thì có khoảng 10% là người trẻ dưới 44 tuổi, thậm chí có trường hợp chỉ mới 14 tuổi.

PGS.TS Mai Duy Tôn, Giám đốc Trung tâm Đột quỵ cảnh báo, 10% là con số không nhỏ và có xu hướng ngày càng gia tăng. Điều đáng nói, phần lớn bệnh nhân nhập viện muộn và hệ lụy là mất đi cơ hội hồi phục trong giờ vàng.

Lý do của việc đến viện muộn là do người trẻ thường chủ quan, không nhận diện rõ các dấu hiệu điển hình của đột quỵ và không nghĩ là đột quỵ có thể xảy ra ở người trẻ tuổi.

Nguyên nhân hàng đầu gây nên đột quỵ não ở người trẻ tuổi là do có các bất thường mạch máu não (dị dạng mạch máu não, túi phình mạch máu não…). Bên cạnh đó còn phải kể đến một số nguyên nhân khác như thuốc lá, rối loạn chuyển hóa mỡ máu, béo phì, giảm vận động, làm việc căng thẳng, chế độ ăn không phù hợp, ăn nhiều thực phẩm chế biến sẵn, uống rượu bia… Đây là những yếu tố làm tăng nguy cơ xơ vữa thành mạch, từ đó dẫn đến đột quỵ.

Với bệnh đột quỵ, thời gian là vàng. Bệnh nhân đến càng sớm cơ hội phục càng cao, tỷ lệ để lại biến chứng thấp đi. Vì thế, các bác sĩ khuyến cáo người trẻ cũng cần cảnh giác với đột quỵ.

Nếu bất cứ ai có biểu hiện triệu chứng đột quỵ, thậm chí không rõ ràng, ngay lập tức gọi cấp cứu 115, vận chuyển an toàn tới bệnh viện gần nhất tìm cơ hội điều trị trong giờ vàng để "cứu não".

Trời lạnh cần lưu ý những gì để tránh bị đột quỵ, phổi tắc nghẽn?

Khi nhiệt độ giảm sâu cũng là thời điểm mà tại các bệnh viện tiếp nhận nhiều bệnh nhân bị đột quỵ, phổi tắc nghẽn mạn tính tới cấp cứu nhất.

Trao đổi với phóng viên, PGS. TS Nguyễn Lân Hiếu, GĐ BV ĐH Y Hà Nội nhấn mạnh, người dân không tự ý dùng các mẹo dân gian như cạo gió, chích máu 10 đầu ngón tay hoặc dùng an cung ngưu hoàng hoàn.

Mặc dù nhiều người may mắn sống sót sau cơn đột quỵ, nhưng họ vẫn phải chịu các di chứng nặng nề, thậm chí là mất khả năng lao động, tạo ra gánh nặng cho gia đình và xã hội.

Do đó, PGS. TS Nguyễn Lân Hiếu cho rằng, dự phòng đột quỵ ở người trẻ bằng các biện pháp chung là kiểm soát các bệnh lý nền như tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, bệnh van tim; thay đổi lối sống bằng bỏ thuốc lá, hạn chế rượu, bia; tăng cường vận động thể thao; tránh bị lạnh đột ngột và căng thẳng.

Những người có nguy cơ cao như đau đầu dai dẳng, huyết áp dao động, tiền sử gia đình nhiều người đột quỵ có thể làm thêm các thăm khám chuyên khoa thần kinh, tim mạch, chụp phim sọ não - mạch não nhằm phát hiện các dị dạng mạch máu não chưa có triệu chứng.

Dấu hiệu nhận biết đột quỵ

Khi bệnh nhân bị đột quỵ não, các triệu chứng sẽ xảy ra ngay lập tức sau vài phút hoặc sau vài giờ.

Các dấu hiệu cụ thể gồm:

- Đột ngột có cảm giác tê hay yếu liệt ở mặt, tay hoặc chân (các triệu chứng thường xảy ra ở một bên của cơ thể - nửa người)

- Đột ngột không nói được, giọng nói bị méo hoặc bệnh nhân bị nói nhảm, vô nghĩa, không hiểu được lời nói

- Đột ngột mất thị lực, đặc biệt khi triệu chứng xuất hiện ở một bên mắt

- Đột ngột đau đầu dữ dội

- Chóng mặt, cơ thể bị mất thăng bằng hoặc không thể thực hiện vận động theo ý muốn…

N. Huyền