Xây dựng mô hình thực phẩm an toàn từ trồng trọt tới người tiêu dùng

Người dân trồng rau tại quận Hà Đông, Hà Nội.

Trong những năm qua, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn thành phố Hà Nội đã xây dựng nhiều biện pháp để đảm bảo được nguồn thực phẩm an toàn.

Từ đầu năm đến nay, thành phố Hà Nội đã xây dựng được hơn 40 nhãn hiệu nông sản được bảo hộ, đồng thời xây dựng và duy trì 135 chuỗi liên kết an toàn thực phẩm từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm, tăng 14 chuỗi so với năm 2018. Các chuỗi đã thu hút nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ nông dân tham gia hợp tác xây dựng chuỗi.

Hà Nội xây dựng các mô hình như: Nuôi trồng thủy sản theo hướng VietGAP, công nghệ “sông trong ao” quy mô 31ha tại các huyện Ứng Hòa, Mỹ Đức, Chương Mỹ, Quốc Oai, Ba Vì, Phú Xuyên; trồng 6ha bưởi theo tiêu chuẩn VietGAP tại huyện Đan Phượng và Hoài Đức.

Hà Nội tiếp tục xây dựng phát triển mới 10 mô hình PGS trong sản xuất và tiêu thụ rau an toàn, nâng tổng số mô hình PGS trên địa bàn thành phố lên con số 35, tại 35 xã, phường, thị trấn thuộc 17 quận, huyện, thị xã.

Sở đã phối hợp với Hội Nông dân thành phố tổ chức diễn đàn “Tuyên truyền về sản xuất, kinh doanh, tiêu thụ nông, lâm, thủy sản thực phẩm an toàn theo chuỗi”; phối hợp với Ủy ban nhân dân các huyện, thị xã tổ chức thành công cuộc hội thảo tăng cường liên kết sản xuất và kết nối cung cầu theo chuỗi giá trị tại một số huyện ngoại thành; phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ thành phố tổ chức diễn đàn “Vai trò của Hội Phụ nữ các cấp trong công tác tuyên truyền, vận động sản xuất kinh doanh thực phẩm an toàn và kết nối sản xuất - tiêu thụ sản phẩm nông lâm thủy sản theo chuỗi…

Tại các quận, huyện ở Hà Nội, các hợp tác xã địa phương đã khuyến khích nông dân áp dụng tiến bộ kỹ thuật, tạo thói quen sản xuất an toàn, cùng với đẩy mạnh tuyên truyền, tổ chức chuyển giao khoa học kỹ thuật, tập huấn sản xuất RAT cho xã viên, trong đó, chú trọng việc hướng dẫn nông dân sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật có nguồn gốc sinh học.

Hợp tác xã tổ chức nhiều lớp lớp tập huấn về công tác quản lý chất lượng vật tư nông nghiệp và an toàn thực phẩm nông lâm thủy sản, QR code truy xuất nguồn gốc.

Theo ông Nguyễn Mạnh Phương - Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hà Nội, từ đầu năm đến nay, Chi cục đã mở 55 lớp quản lý dịch vụ tổng hợp (IPM) trên cây rau (28 lớp đã kết thúc khóa học); 20 mô hình bẫy bả chua ngọt phòng trừ sâu khoang và sâu đục cà chua; 21 mô hình thử nghiệm sử dụng bẫy dính phòng trừ sâu hại trên rau.

Bên cạnh đó, Chi cục thường xuyên tuyên truyền cho nông dân tại các hợp tác xã về quy định về an toàn thực phẩm, quy trình kỹ thuật, kiến thức khoa học, kinh nghiệm canh tác rau an toàn. Nhờ đó, đến nay, tỷ lệ sử dụng thuốc thảo mộc, sinh học đạt khoảng 60% và theo đó, giảm khoảng 30% số lần và số lượng thuốc bảo vệ thực vật hóa học trên cây trồng.

Kết quả khảo sát thực tế cho thấy, nông dân đã tuân thủ thời gian cách ly khi thu hái sản phẩm, giảm đáng kể tỷ lệ mẫu rau phân tích vượt dư lượng thuốc bảo vệ thực vật tối đa cho phép.

Thời gian tới, để kiểm soát chất lượng rau an toàn, giúp truy xuất nguồn gốc sản phẩm, tạo niềm tin cho người tiêu dùng, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tăng cường theo dõi, kiểm tra tiến độ, kỹ thuật sản xuất trên các loại cây trồng, đặc biệt là rau an toàn.

Chi cục tiếp tục hỗ trợ một số loại phân bón và thuốc bảo vệ thực vật có nguồn gốc thảo mộc vừa tăng hiệu quả kinh tế, vừa giảm độc hại cho môi trường, bảo vệ sức khỏe người dân. Đồng thời, Chi cục chú trọng xây dựng và duy trì các tổ/nhóm sản xuất an toàn, góp phần thay đổi cơ bản quy trình từ sản xuất đến tiêu thụ rau an toàn nhằm hướng đến lợi ích đa chiều.

Khi triển khai mô hình này, nông dân cần tuân thủ thu hoạch rau bảo đảm thời gian cách ly và ghi chép nhật ký đồng ruộng đầy đủ, phục vụ dán tem truy xuất nguồn gốc sản phẩm…