Năm 2018 hơn 14 nghìn người mắc bệnh ung thư này: Cách phòng như thế nào?

Ảnh minh họa. Nguồn Internet

Đau bụng đi khám bị ung thư di căn

Chị Nguyễn Thị H. 26 tuổi, Hà Nội kể, chị phát hiện ung thư đại trực tràng được 1 năm nay và vẫn đang điều trị. Bệnh ổn định nhưng chị vẫn phải đến bệnh viện thường xuyên.

Chị H. cho biết chị thấy đau bụng và đi kiểm tra sức khỏe. Lúc ấy, bác sĩ phát hiện ở gan có u và nghi ngờ ung thư gan. Chị H. không tin nên đi kiểm tra thêm các bệnh viện và kết luận cuối cùng chị bị ung thư đại trực tràng di căn gan.

Khi nghe ung thư, chị H vô cùng hoang mang. Tuy nhiên, hơn một năm chiến đấu cùng bệnh, chị H. kể chị đã quen dần và thấy ở viện cũng có nhiều người trẻ như chị và họ cũng đang phải chiến đấu với ung thư đại trực tràng giống chị.

Theo thống kê của Tổ chức ung thư quốc tế GLOBOCAN 2018 cho thấy năm 2018 có 18,1 triệu ca ung thư mới và 9,6 triệu ca tử vong do ung thư. Một trong 5 nam và một trong 6 nữ trên toàn thế giới có thể bị ung thư trong suốt cuộc đời của họ, và một trong 8 nam và một trong 11 phụ nữ sẽ chết vì căn bệnh này; tổng số người còn sống trong vòng 5 năm được chẩn đoán ung thư, ước tính là 43,8 triệu người.

Trong đó 5 loại ung thư hàng đầu thế giới 2018 là ung thư phổi (2.093.876 ca, 11,6%), vú (2.088.849 ca, 11.6%), đại trực tràng (1.800.977 ca, 10,2%), tuyến tiền liệt (1.276.106 ca, 7.1%), và dạ dày (1.033.701 ca, 5,2%). Ung thư đại trục tràng đứng ở vị trí thứ ba trong tổng số 5 bệnh ung thư hàng đầu.

Tại Việt Nam, ung thư đại trực tràng theo thống kê của GLOBOCAN năm 2018 có 14.733 người mắc chiếm 8,9 % trong số các bệnh ung thư và đứng hàng thứ 5 trong các bệnh ung thư phổ biến ở nước ta sau ung thư gan, ung thư phổi, ung thư dạ dày và ung thư vú.

Phòng như thế nào?

TS Phạm Văn Bình – Bệnh viện K trung ương cho biết theo Hội Ung thư Việt Nam, tỷ lệ mắc bệnh này ở đàn ông Việt Nam 13,5 trên 100.000 người; ở nữ là 11,2. Trong suốt cuộc đời một người đàn ông có 5% nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng và 4% ở nữ giới.

Ung thư có thể xuất hiện ở một trong các polyp nằm trải dài trên toàn bộ ống niêm mạc đại trực tràng, nguy cơ tất cả polyp đó đều trở thành tế bào ung thư. Người bị đa polyp mang tính chất gia đình, nếu không điều trị theo thời gian đến 40 tuổi thì hầu hết polyp sẽ phát triển thành ung thư, ngoài đại trực tràng còn bị ở dạ dày, ruột non, tụy, gan...

TS Bình khuyến cáo đa polyp được coi là yếu tố tiền ung thư. Do đó khi phát hiện polyp, nên nội soi ống mềm toàn bộ đại trực tràng và sinh thiết xem lành hay ác tính. Trường hợp đã tiến triển thành ung thư thì cần có phương án điều trị.

Bệnh ung thư đại trực tràng dấu hiệu thường gặp như hơi thở hôi, hay ợ hơi, ợ chua, đau tức vùng bụng trước hoặc sau khi ăn. Đau quặn bụng, đau râm ran là biểu hiện của rối loạn tiêu hóa do nhiễm khuẩn. Song một vài trường hợp, nó báo hiệu sự tồn tại của các khối u ở dạ dày - ruột.

Chán ăn, khó tiêu, đầy trướng bụng trên vùng rốn, ăn không ngon là tình trạng thường thấy ở người bệnh ung thư đại tràng. Tình trạng này kéo dài khiến cơ thể mệt mỏi, sút cân.

Đi ngoài phân nhầy nhầy có máu, dễ nhầm với lỵ hoặc trĩ khi đó bệnh nhân cần đi khám sớm để xác định bệnh.

Để phòng ngừa ung thư đại trực tràng, bác sĩ khuyến cáo mọi người:
- Tăng cường vận động thể chất.
- Hạn chế ăn mỡ, thịt động vật; giảm kcal và chất béo từ 40% xuống 20-25%.
- Tăng cường ăn các chất xơ và hoa quả tươi hằng ngày.
- Hạn chế thức ăn muối, lên men, cá khô, nước tương, thịt xông khói.
- Tránh để những chất gây đột biến gene nhiễm trong thức ăn như thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ, thuốc tăng trọng.
- Hạn chế lạm dụng rượu, bia và các chất lên men khác.
- Khám sức khỏe định kỳ, tầm soát phát hiện sớm ung thư đại trực tràng.