Mẹ tăng 22kg khi mang thai, sinh con chỉ 2,5kg

BS Dung đang tư vấn cho một bà mẹ sau khi sinh con

Tại Bệnh viện ĐH Y dược TP.HCM, nhiều trường hợp cân nặng của mẹ và trọng lượng thai nhi hoàn toàn trái ngược nhau. Có trường hợp mẹ tăng cân rất nhiều nhưng thai lại nhẹ cân suy dinh dưỡng. Ngược lại có những trường hợp mẹ tăng cân ít nhưng con lại khá to.

Như trường hợp chị Trần Nguyễn M. (35 tuổi, TP.HCM), lấy nhau 8 năm mới có thai, vì thế chị được chăm sóc rất kỹ, bồi dưỡng đủ chất dinh dưỡng với mong muốn cho con khỏe, chị không dám đi lại nhiều vì sợ động thai. Suốt thời kỳ mang thai chị tăng 22kg, cuối thai kỳ chị bị tiền sản giật nặng nên phải mổ, bé sinh ra chỉ nặng 2500gr.

Sinh con xong, chị tiếp tục ăn nhiều để có sữa cho con bú và sợ đau vết mổ nên không dám tập bất cứ môn thể thao nào. Sau 1 năm sinh con, chị vẫn nặng hơn 18kg so với trước khi mang thai.

Ngược lại với chị M, chị Lê Thị N (30 tuổi, TP.HCM) chỉ tăng 8kg trong suốt thai kỳ, lúc đó chị rất sợ con sinh ra ốm yếu và không đủ cân nặng, tuy nhiên, em bé sinh ra nặng 3,5kg.

Theo ThS BS. Lê Thị Kiều Dung – Trưởng khoa Phụ sản Bệnh viện ĐH Y dược TP.HCM, thai phụ không nên để tăng cân quá mức trong khi mang thai. 

Muốn thai nhi phát triển tốt để trở thành một bé thông minh khỏe mạnh, thai phụ cần phải có chế độ ăn hợp lý, đủ chất chứ không phải ăn nhiều (tăng cường thịt, cá, trứng, sữa rau quả tươi, hạn chế đường, tinh bột và chất béo), không để tăng cân quá nhiều. Mục tiêu tăng cân hợp lý là từ 8- 12kg/ thai kỳ (trung bình 1-1,5kg/tháng).

Việc tăng cân quá nhiều trong thai kỳ sẽ làm khó giảm cân, da giãn nhanh, rạn da, bụng nhão chảy xệ, hông to, eo to, khó lấy lại vóc dáng cân đối sau sinh. Đồng thời, các bà mẹ sau sinh nên có chế độ ăn uống hợp lý kết hợp với tập thể dục hàng ngày để lấy lại vóc dáng sau sinh.

Một số bí quyết về dinh dưỡng giúp giảm cân an toàn

Sản phụ không nên bỏ bữa, nên chia thành 5 – 6 bữa ăn nhỏ mỗi ngày với những thức ăn đủ dinh dưỡng nhưng ít năng lượng thay vì chỉ ăn 3 bữa chính nhưng ăn nhiều.

Cần tập thói quen ăn sáng (giúp cung cấp năng lượng khởi đầu ngày mới, giúp tránh cảm giác mệt mỏi sau đó); 

Ăn chậm; chọn thực phẩm và sữa ít chất béo; chọn đồ ăn vặt như trái cây, rau quả (táo, cam,bưởi, ổi, chuối, cà rốt… là những thực phẩm vừa ít béo, vừa giàu sinh tố và chất xơ); uống nhiều nước khoảng 8 – 9ly nước mỗi ngày. 

Uống nước giúp cơ thể tống xuất chất béo (hạn chế nước có gas, nước ép trái cây, nước có đường và năng lượng); chọn món luộc/ nướng thay vì đồ chiên/ xào và hạn chế ăn nhiều tinh bột, đồ ngọt và béo.

Việc cho con bú giúp cơ thể đốt calories nên giúp giảm cân, giảm 500 – 700 gr/tuần không ảnh hưởng tới lượng sữa mẹ cũng như sức khỏe của mẹ. Tuy nhiên, giảm cân không nên vội vàng, đừng thực hiện chế độ ăn không đủ hay hạn chế một số loại thức ăn và chất dinh dưỡng.

ThS BS. Nguyễn Thị Tố Thư – Khoa Phụ sản Bệnh viện ĐH Y dược TP.HCM, một số sai lầm trong ăn uống sau sinh là ăn nhiều tinh bột, thịt cá kho mặn, rất ít rau xanh và trái cây tươi. 

Điều này làm cho sản phụ thiếu vitamin và khoáng chất, chế độ ăn ít chất xơ, nhiều gia vị khiến bà mẹ dễ táo bón. Phụ nữ sau sinh không cần kiêng cữ quá nhiều vì sẽ dẫn đến thiếu hụt các chất dinh dưỡng cần thiết cho sự hồi phục sức khỏe.

Bên cạnh đó, một số bà mẹ lại ăn quá nhiều chất đạm, chất béo, nhưng hầu như không vận động khiến cơ thể ứ trệ, tiêu hóa cũng kém làm giảm sức khỏe và sức đề kháng của mẹ. 

Chính vì vậy, để hồi phục sức khỏe và lấy lại dáng vẻ thon gọn như xưa, các bà mẹ cần có chế độ ăn lành mạnh, hợp lý, ít chất béo, đồng thời nghỉ ngơi và tập luyện đều đặn.