Gia tăng bệnh nhân cúm, đường lây và 4 biện pháp phòng bệnh như thế nào?

Cúm mùa là bệnh truyền nhiễm cấp tính với biểu hiện sốt, sổ mũi, đau họng, đau đầu, đau cơ, mệt mỏi. Tác nhân gây bệnh chủ yếu do các chủng vi rút cúm A(H3N2), cúm A(H1N1) và cúm B.

 

Đường lây của cúm

TS BS. Huỳnh Minh Tuấn – Khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn- Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, cho biết bệnh có khả năng lây nhiễm rất cao, qua đường hô hấp, qua các giọt nhỏ nước bọt hay dịch tiết mũi họng do hắt hơi, ho khạc. Thời gian lây truyền thường là trước khởi phát 1 ngày đến ngày thứ 7.

Thông thường bệnh diễn biến nhẹ và hồi phục trong vòng 7 ngày, nhưng đối với trẻ em, người lớn tuổi, người có bệnh mạn tính về tim phổi, thận, bệnh chuyển hóa, thiếu máu hoặc suy giảm miễn dịch.... Bệnh có thể diễn biến nặng hơn, dễ bị biến chứng và có thể dẫn đến tử vong.

Đường lây của cúm, Tổ chức Y tế Thế giới và Trung tâm Phòng ngừa và Kiểm soát bệnh Hoa Kỳ vẫn coi cúm lây qua đường giọt bắn, tức là qua các hạt có kích thước > 5 micronmet. Tuy nhiên có nhiều nghiên cứu cho thấy vi rút cũng xuất hiện trong các hạt nhỏ hơn.

Các nghiên cứu cho thấy RNA vi rút có thể tìm thấy ở cả các hạt > 5 micronmet và < 5 micronmet. Cụ thể 75,5% vi rút xuất hiện trong các hạt kích thước 1 - 4 micronmet, 19,5% trong các hạt < 1 micronmet và 5% trong các hạt > 5 micronmet.

{keywords}
Bác sĩ khám tầm soát cho trẻ.

Chính vì vậy, có thể coi vi rút cúm lây qua cả đường giọt bắn và đường không khí. Từ đó có thể đưa ra các biện pháp phòng ngừa lây nhiễm sau:

Cách ly người bệnh, người bệnh cần được nằm phòng riêng. Đối với người bệnh cơ địa khỏe mạnh, theo dõi tại nhà, ở phòng riêng thì cần để cửa phòng thông thoáng. Thời gian cách ly 7 ngày từ khi khởi phát triệu chứng.

Hạn chế tiếp xúc gần người bệnh, đặc biệt là trẻ em, phụ nữ mang thai, người có bệnh mạn tính. Tiếp xúc gần được định nghĩa là tiếp xúc trong phạm vi bán kính 2 mét hay ở chung phòng người bệnh trong thời kỳ lây truyền.

Cho người bệnh mang khẩu trang y tế. Khẩu trang y tế giúp làm giảm sự phát tán các hạt khí dung khi người bệnh nói chuyện.

Khi ho, hắt hơi, cần phải che mũi, miệng bằng khăn giấy và ngay lập tức bỏ khăn giấy vào thùng rác “lây nhiễm”. Nếu không có khăn giấy, hắt hơi vào mặt trong khuỷu tay, không dùng bàn tay.

Nhân viên y tế mang khẩu trang N95 (loại khẩu trang giữ lại được ít nhất là 95% các hạt rất nhỏ - 0,3 micron) khi chăm sóc người bệnh, đặc biệt khi làm thủ thuật xâm lấn đường thở như hút đàm, đặt nội khí quản...

Virus cúm sống trong môi trường trong khoảng thời gian bao lâu?

Theo BS Minh Tuấn sau khi phát tán ra môi trường từ người bệnh, các giọt bắn lớn sẽ rơi xuống trong bán kính khoảng 1-2m. Các hạt khí dung nhỏ hơn sẽ dần lắng xuống và bám trên các bề mặt.

Trên bề mặt môi trường cứng, không có lỗ (như gỗ, kim loại) thì vi rút cúm sống được 24-48 giờ, và có khả năng lây qua bàn tay trong vòng 24 giờ.

Trên bề mặt môi trường có lỗ (như đồ vải hoặc giấy), vi rút cúm sống được 8-12 giờ, khả năng lây qua bàn tay trong vòng 15 phút.

Khả năng sống trên bàn tay của vi rút cúm, theo tác giả Bean và cộng sự là 5 phút. Theo tác giả Thomas, vi rút cúm sống trên ngón tay tới 30 phút.

Như vậy, nếu như bàn tay một người chạm vào các bề mặt môi trường có vi rút, sau đó đưa lên niêm mạc (mắt, mũi, miệng) thì hoàn toàn có khả năng bị nhiễm vi rút cúm.

Đây chính là đường lây thứ ba của vi rút cúm - đường tiếp xúc (contact). Tiếp xúc có thể là trực tiếp qua bàn tay hoặc gián tiếp qua bề mặt vật dụng bị nhiễm vi rút.

Để phòng ngừa bệnh cúm, bác sĩ Tuấn khuyến cáo người dân:

Thứ nhất: Tuân thủ triệt để vệ sinh tay 5 thời điểm. Đây chính là biện pháp đơn giản mà hữu hiệu nhất trong việc chặn đường lây qua tiếp xúc của vi rút cúm. Sát khuẩn tay nhanh với cồn (nồng độ ít nhất 60%) hoặc rửa tay với nước và xà phòng đều rất hiệu quả trong loại bỏ vi rút cúm trên bàn tay.

Thứ hai: Không đưa tay lên mắt, mũi, miệng. Niêm mạc chính là ngõ vào của vi rút cúm.

Thứ ba: Vệ sinh tăng cường môi trường bề mặt nhằm làm giảm số lượng vi rút sống trên các bề mặt môi trường. Vì vi rút dễ dàng bị tiêu diệt bởi các hóa chất sát khử khuẩn thông thường, nên có thể dùng các chất tẩy rửa (Javel, Chloramin B...) để vệ sinh bề mặt môi trường.

Thứ tư: Khi xử lý đồ vải nghi nhiễm vi rút, cần mang găng tay bảo hộ. Giặt sấy đồ vải với chế độ nhiệt và hóa chất dành cho đồ vải nhiễm (ngâm 30 phút ở 70 độ C).

K/Chi 

Phục hồi chức năng cho người cao tuổi để giảm gánh nặng cho gia đình

Việc phục hồi chức năng cho người cao tuổi vô cùng quan trọng để họ nâng cao chất lượng cuộc sống, tránh lệ thuộc và trở thành gánh nặng cho người thân.

Thay đổi hệ thống y tế đáp ứng với tình trạng già hóa dân số

Ngày 12 đến ngày 13/11, Bệnh viện Lão khoa Trung ương và Hội Lão khoa Việt Nam đã tổ chức hội nghị lão khoa toàn quốc lần thứ 3 tại Hà Nội.

Trung bình người già mắc 6-9 bệnh, cần có chiến lược chăm sóc y tế cho người cao tuổi

Trước tình trạng già hoá dân số, các bác sĩ về lão khoa cho rằng Việt Nam cần có chiến lược nâng cao chất lượng khám chữa bệnh cho người cao tuổi.

Chuyên gia từ Mỹ chia sẻ kế hoạch ứng xử với dân số già

Không riêng gì Việt Nam mà ngay cả trên thế giới cũng đang chứng kiến tình trạng già hoá dân số. Các quốc gia đều phải có chiến lược chăm sóc người già.

Giám đốc Nhi khoa Bạch Mai: Bố mẹ chớ chủ quan khi con sốt xuất huyết có dấu hiệu này

TS.BS Nguyễn Thành Nam, GĐ Trung tâm Nhi khoa, BV Bạch Mai khuyến cáo các bậc phụ huynh tuyệt đối không bỏ qua dấu hiệu con bị sốt xuất huyết kèm đau bụng khi tự theo dõi ở nhà.

Có những dấu hiệu này, cần nghĩ đến căn bệnh ác tính rất phổ biến hay gặp ở người trẻ

Trung tâm Y học hạt nhân và ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai vừa điều trị hiệu quả bằng sử dụng kháng thể đơn dòng kết hợp hóa trị cho một bệnh nhân mắc ung thư đại tràng.

'Số phận' 3 vắc xin nội phòng Covid-19 hiện ra sao?

Báo cáo công tác phòng, chống dịch Covid-19 của Bộ Y tế tại phiên họp lần thứ 18, Ban Chỉ đạo Quốc gia diễn ra ngày 6/11 thông tin về tình hình nghiên cứu, sản xuất vắc xin trong nước.

Chán ăn 6 tháng, đi khám giật mình với căn bệnh nguy hiểm

GS Đào Văn Long – Nguyên trưởng khoa Tiêu hoá, BV Bạch Mai cho biết ông từng tiếp nhận nhiều bệnh nhân đến khám vì chán ăn, sụt cân. Khi nội soi dạ dày hay đại trực tràng thì phát hiện có u sùi...

Người cao tuổi Hòa Bình với phong trào khuyến học

Hội người cao tuổi huyện Cao Phong, tỉnh Hoà Bình thường xuyên phối hợp với Hội khuyến học địa phương tích cực phát huy phong trào khuyến học, khuyến tài. Người cao tuổi luôn nêu cao tinh thần học tập truyền thống tôn sư, trọng đạo.

Khám sức khoẻ cho người cao tuổi cao nguyên Mộc Châu

Hưởng ứng tháng Hành động vì người cao tuổi (tháng 10/2022), Hội Chữ thập đỏ huyện Mộc Châu phối hợp với Trung tâm Y tế, Bệnh viện Đa khoa Mộc Châu tổ chức khám chữa bệnh nhân đạo, tư vấn sức khoẻ, cấp thuốc miễn phí địa bàn huyện.

Đang cập nhật dữ liệu !