Công bố hướng dẫn sơ cứu bệnh nhân khi bị rắn độc cắn

Ngày 1/12, trước thông tin rắn lục đuôi đỏ hoành hành ở nhiều tỉnh, Bộ Y tế đã yêu cầu các cơ sở khám chữa bệnh trong cả nước tập trung cấp cứu, hồi sức...cho người bị rắn cắn.

Ảnh minh họa.

Trong văn bản, Cục trưởng Cục Quản lý Khám chữa bệnh Lương Ngọc Khuê yêu cầu các đơn vị trực tiếp thực hiện hoặc chỉ đạo các cơ sở khám, chữa bệnh trực thuộc thực hiện tập trung cấp cứu, hồi sức, điều trị cho người bệnh bị rắn độc cắn, không để xảy ra tử vong.

Trường hợp cần tư vấn về cấp cứu, điều trị cho người bệnh nặng do rắn độc cắn người dân có thể liên hệ với Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai theo đường dây nóng của Bệnh viện Bạch Mai;

Tổ chức tập huấn, đào tạo lại về sơ cứu, cấp cứu, hồi sức, chống độc, chăm sóc người bị rắn độc cắn cho bác sĩ, điều dưỡng theo đúng hướng dẫn của Bộ Y tế; Truyền thông, giáo dục cho nhân dân các địa phương, vùng hay gặp rắn cắn biết để phân biệt bị rắn độc cắn, biết cách tự sơ cứu và đến cơ sở y tế kịp thời để cấp cứu, điều trị.

Cục Quản lý Khám chữa bệnh giao Trung tâm Chống độc (Bệnh viện Bạch Mai) tổ chức tập huấn, đào tạo về lý thuyết và lâm sàng cho cán bộ y tế tại các tỉnh có nhu cầu đào tạo và tiếp tục nghiên cứu cập nhật các hướng dẫn chẩn đoán, điều trị cho người bệnh do từng loại rắn độc cắn.

Sở Y tế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, y tế các bộ, ngành nghiên cứu thấy cần thiết có thể liên hệ mời cán bộ Trung tâm Chống độc Bệnh viện Bạch Mai đến địa phương tập huấn về nội dung liên quan cho cán bộ y tế liên quan trên địa bàn hoặc cử bác sĩ về Trung tâm Chống độc (Bệnh viện Bạch Mai) để được tập huấn, đào tạo.

Cách sơ cứu khi bị rắn cắn

Sau khi bị rắn độc cắn cần sơ cứu ngay, tiến hành trước khi vận chuyển bệnh nhân đến bệnh viện. Dưới đây là hướng dẫn sơ cứu bệnh nhân khi bị rắn độc cắn của Trung tâm chống độc, Bệnh viện Bạch Mai:

- Động viên bệnh nhân yên tâm, đỡ lo lắng.

- Không để bệnh nhân tự đi lại. Bất động chân, tay bị cắn bằng nẹp (vì vận động làm cho nọc độc xâm nhập vào trong cơ thể nhanh hơn). Cởi bỏ đồ trang sức ở chân, tay bị cắn vì có thể gây chèn ép khi vùng đó bị sưng nề.

- Áp dụng biện pháp băng ép bất động với một số loại rắn hổ (rắn cạp nong, cạp nia, hổ mang chúa, rắn biển và một số giống rắn hổ mang thường): băng ép bất động để làm chậm sự xuất hiện triệu chứng liệt. Không băng ép khi rắn lục cắn vì có thể làm vết thương nặng thêm.

- Vận chuyển bệnh nhân bằng phương tiện đến cơ sở y tế đồng thời duy trì băng ép, bất động. Nếu bệnh nhân khó thở thì hô hấp nhân tạo (hà hơi thổi ngạt hoặc bằng phương tiện y tế có tại chỗ như bóp bóng, máy thở xách tay,..).

Kỹ thuật băng ép bất động:

-Dùng băng rộng khoảng 10 cm, nếu có điều kiện dài ít nhất khoảng 4,5 m. Có thể băng chun giãn, băng vải, hoặc tự tạo từ khăn, quần áo. Không cố cởi quần áo vì dễ làm chân, tay phải vận động, có thể băng đè lên quần áo.

- Băng tương đối chặt nhưng không quá mức (đủ để luồn một ngón tay giữa các nếp băng, còn sờ thấy mạch máu đập).

- Bắt đầu băng từ ngón chân, tay đến hết toàn bộ chân, tay bị cắn.

- Dùng nẹp cứng (nẹp, miếng gỗ, que, miếng bìa cứng,...) cố định chân, tay với nẹp.

- Vết cắn ở bàn tay, ngón tay, cẳng tay:

- Băng ép bàn tay, cẳng tay.

- Dùng nẹp cố định cẳng tay và bàn tay.

- Dùng khăn hoặc dây treo quàng lên cổ bệnh nhân.

- Duy trì băng ép bất động tới khi bệnh nhân đến được cơ sở y tế có khả năng cấp cứu hồi sức hoặc huyết thanh kháng nọc rắn đặc hiệu (bác sỹ là người quyết định tháo băng ép hay không).

- Vết cắn ở thân mình: ép lên vùng bị cắn nhưng không làm hạn chế cử động ngực nạn nhân.

- Vết cắn ở vùng đầu, mặt, cổ: khẩn cấp vận chuyển bệnh nhân đến bệnh viện.

Khánh Ngọc