Chứng ngưng thở khi ngủ: Dễ gây tai nạn, đột tử

TS. BS Chu Thị Hạnh, PGĐ Trung tâm Hô hấp, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, lâu nay nhiều người vẫn lầm tưởng ngủ ngáy mới sâu giấc, nhưng đây là cách hiểu hết sức sai lầm. Bởi đó chính là dấu hiệu điểm chỉ của hội chứng ngưng thở khi ngủ. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời sẽ dẫn đến những nguy cơ tăng huyết áp, tiểu đường, tim mạch thậm chí đột quỵ, tử vong đột ngột khi ngủ...

Nhiều người không biết mình mắc chứng ngưng thở khi ngủ

Điều đáng ngại là, chủ nhân của những tiếng “xẻ gỗ" ấy lại không thể mắt thấy, tai nghe âm thanh mình phát ra khi ngủ ra sao, vì thế hầu hết không biết tình trạng bệnh của mình. Thậm chí, ngay cả bác sĩ cũng không hề hay biết. 

“Đó là một bác sĩ  khoa hồi sức cấp cứu Bệnh viện Bạch Mai. Cuộc họp giao ban lãnh đạo vào chiều thứ 3 hàng tuần, tôi hay ngồi cạnh anh ấy. Lạ một điều là, lần nào anh cũng ngủ gật. Cuộc họp chỉ bắt đầu 10 – 15 phút là anh đã gà gật, thậm chí ngáy rất to khiến mọi người xung quanh phải vỗ vai, đập lưng. Nhưng chỉ tỉnh giấc ít phút, sau đó tình trạng ngủ ngáy lại tái diễn” - TS. BS Chu Thị Hạnh kể lại. 

Sau nhiều lần chứng kiến, TS Hạnh đã khuyên bác sĩ này đi kiểm tra. Mới đầu, anh không tin, cho rằng mình làm việc căng thẳng, hay trực đêm… “Vận động mãi, anh mới đến Trung tâm Hô hấp kiểm tra và đúng như dự đoán của tôi – anh mắc hội chứng ngưng thở khi ngủ. Sau một thời gian đeo máy thở tạo áp lực dương khi ngủ, những cơn buồn ngủ ngày của anh đã giảm xuống rõ rệt” – TS Hạnh cười nói.

TS. Hạnh cho biết, trường hợp của vị bác sĩ trên khá may mắn khi được phát hiện kịp thời. Do bệnh không dễ phát hiện, nên mọi người thường dễ bỏ qua. Chính việc này gây ảnh hưởng chất lượng giấc ngủ - tưởng sâu nhưng với những người mắc hội chứng này theo tính toán họ chỉ ngủ được 1/3 thời gian. 

Vì thế, theo TS Hạnh, những người ngủ ngáy, kèm các triệu chứng: Buồn ngủ nhiều ban ngày; Thức giấc đi tiểu nhiều lần trong đêm; Đau đầu buổi sáng. Giảm trí nhớ, giảm độ tập trung. Thừa cân, béo phì, bất thường hàm mặt; Tăng huyết áp khó kiểm soát… thì nên đi khám để được tư vấn và chữa trị kịp thời nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống tránh những hậu quả đáng tiếc có thể xảy ra. 

GS. TS Ngô Quý Châu - PGĐ Bệnh viện Bạch Mai cho biết: Hội chứng ngừng thở khi ngủ là một rối loạn đặc trưng của bệnh lý hô hấp có liên quan đến giấc ngủ. Biểu hiện lâm sàng bằng những cơn ngừng thở từng lúc khi ngủ trong thời gian từ 10 giây trở lên, dẫn đến giảm nồng độ oxy trong máu, sau đó động tác hô hấp hoạt động trở lại thường phối hợp với sự thức dậy ngắn.

Theo WHO thì trên thế giới hội chứng ngừng thở  khi ngủ gặp với tần suất từ 2% đến 4% ở nam giới trưởng thành. Số lượng người mắc ở Châu Á tương tự Châu Âu với tỷ lệ tương ứng từ 4,1% đến 7,5% (ở nam giới) và từ 2,1% đến 3,2% (ở nữ giới) tuổi trung niên. 

Được biết, Bệnh viện Bạch Mai chưa có một nghiên cứu cụ thể về hội chứng này, tuy nhiên theo một nghiên cứu tại Bệnh viện Chợ Rẫy từ 1/1/2008 đến 1/6/2010 cho thấy, trong số 263 bệnh nhân đến khám vì những biểu hiện bệnh lý hô hấp có liên quan đến giấc ngủ, thấy độ tuổi trung bình 50 ±14 tuổi ở nam giới chiếm 79 %, nữ giới 21%.

GS. TS Ngô Quý Châu cũng cho biết thêm: Tỷ lệ mắc hội chứng ngừng thở khi ngủ chiếm 87,1%, trong đó > 50% bệnh nhân có bệnh lý tim mạch kèm theo.  Béo phì là một yếu tố nguy cơ lớn của hội chứng này, tuy nhiên ở người châu Á thì mức độ thấp hơn do cân nặng của họ kém hơn những người châu Âu. 

Đáng ngại là, hội chứng ngừng thở khi ngủ nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời sẽ gây nhiều biến chứng nguy hiểm như: Tai biến mạch máu não, cơn đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim, tai nạn giao thông, tai nạn lao động, giảm trí nhớ, mất tập trung.