Các kỹ năng truyền thông trực tiếp cơ bản cho sinh viên thay đổi hành vi hút thu

Trong thời gian qua, trên các kênh thông tin đại chúng đã tuyên truyền nhiều về tác hại của hút thuốc lá. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều người chưa hiểu hết tác hại của nó đối với sức khoẻ con người. Thực trạng này đang diễn ra phổ biến không chỉ ở người lớn mà cả trong giới trẻ. Đặc biệt, làn khói thuốc đã len lỏi vào học đường. Mặc dù tác hại về sức khoẻ do hút thuốc lá và khói thuốc gây ra đã được cảnh báo liên tục, nhưng tình trạng hút thuốc ở thanh thiếu niên hiện nay, đặc biệt là học sinh đang có chiều hướng gia tăng.

Một trong những yếu tố quan trọng dẫn đến tình trạng hút thuốc lá ở học sinh ngày càng tăng cao là do môi trường. Các em thường bị bạn bè lôi kéo, muốn chứng tỏ mình là người biết “chơi”, ảnh hưởng bởi kết quả học tập, hoàn cảnh gia đình…

Chính vì thế, việc sử dụng các kỹ năng để giúp học sinh, sinh viên bỏ hút thuốc rất quan trọng. Dưới đây là một số kỹ năng được Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá quốc gia gợi ý.

Trong các buổi ôn thi học kỳ các bạn trai thường có thói quen hút thuốc, một phần quan niệm là sẽ bớt đi sự căng thẳng, một phần cũng muốn tỏ ra sự sành điệu, tri thức, đàn ông của mình. Trong khi các bạn gái cùng nhóm thì tỏ ra rất khó chịu, không muốn các bạn trai hút thuốc, nhưng lại sợ mất lòng và không có ai học cùng.

Sử dụng tốt các giao tiếp không lời

Ngồi ngang hàng với người đối thoại để được thoải mái và thuận lợi cho việc đối thoại, giao tiếp bằng ánh mắt, nụ cười thể hiện sự thân thiện, đồng cảm, chăm chú lắng nghe, không cắt ngang lời của người đối thoại một cách không cần thiết, không tỏ ra vội vã như liếc nhìn đồng hồ, giục người đối thoại nói nhanh…

Hỏi các câu hỏi một cách ngắn gọn, dễ hiểu, dễ trả lời

Có hai loại câu hỏi hay được sử dụng trong truyền thông: Câu hỏi đóng và câu hỏi mở. Câu hỏi đóng là câu hỏi mà người đối thoại phải trả lời “có” hoặc “không”. Câu hỏi loại này thu được ít thông tin và đôi khi người đối thoại trả lời theo ý của người hỏi.

Câu hỏi mở là câu hỏi bắt đầu bằng các từ:Tại sao? Như thế nào? Khi nào? Ở đâu?...(Ví dụ: Bạn bắt đầu hút thuốc lá từ khi nào?). Với câu hỏi này người đối thoại với bạn thường phải suy nghĩ trả lời, lượng thông tin thu được nhiều hơn, chính xác hơn. Khi thực hiện truyền thông, các bạn nên sử dụng nhiều câu hỏi mở và hạn chế các câu hỏi đóng. Hỏi từng câu một tránh tình trạng hỏi liên tiếp, dồn dập khiến người đối thoại cảm giác như họ đang bị “hỏi cung”. 

Hưởng ứng và biểu lộ sự quan tâm:Bạn có thể biểu hiện sự hưởng ứng, quan tâm của bạn đến người đối thoại bằng cách nhìn vào mắt họ, gật đầu, mỉm cười khi cần thiết. Sử dụng các từ đệm đơn giản như: “Thế à”, “Quá tốt”, “Ồ”... 

Nhắc lại những điều mà người đối thoại đang nói Điều này giúp người đối thoại với bạn có cảm giác tự tin, thoải mái khi được bạn tôn trọng, quan tâm và thấu hiểu những nội dung họ vừa nói. Tuy nhiên bạn nên tránh nhắc lại nguyên văn điều họ nói. 

Thông cảm – tỏ ra rằng bạn hiểu những cảm nghĩ của người đối thoại

Làm được điều này có nghĩa là bạn tỏ ra hiểu và chia sẻ với những khó khăn, cảm nghĩ của đối tượng. Ví dụ: Một bạn sinh viên trao đổi: “Tôi cũng muốn tham gia sinh hoạt câu lạc bộ cùng với các bạn, kẹt nỗi không có thời gian rỗi như các bạn”. Ta có thể nói: “Ồ nếu quả là bạn quá bận thì chúng ta có thể thảo luận xem bạn có thể rỗi vào lúc nào để dành thời gian tham gia vào câu lạc bộ “Không Thuốc Lá” này nhé”. 

Tránh dùng những từ phê phán:

Chẳng một ai lại thích sự chê bai, phê phán, Do vậy trong giao tiếp và truyền thông trực tiếp lại càng nên tránh. Những từ phê phán như: đúng, sai, không tốt, xấu, không thích hợp hoặc những kiểu câu hỏi như: “Tôi thật sự không thể hiểu nổi tại sao bạn lại hút thuốc lá”…sẽ khiến cho người đối thoại cảm thấy họ bị phán xét.