Hoạt động buôn người diễn ra ở cả đường bộ, đường thủy và hàng không

Hoạt động buôn bán người diễn ra trên cả đường thủy (ảnh minh họa)

Món lợi khổng lồ này đã làm cho hoạt động buôn bán người và tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia liên quan phát triển mạnh mẽ với phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, phức tạp và tàn độc; công tác đấu tranh, phòng chống loại hình tội phạm này là rất nguy hiểm, khó khăn.

Theo báo cáo năm 2010 của Văn phòng thường trực Chương trình Hành động Quốc gia phòng chống buôn bán người (Chương trình 130/CP), trên phạm vi cả nước có 255 địa bàn trọng điểm, 89 tuyến trọng điểm về buôn bán người. Họat động buôn bán người diễn ra trên cả các tuyến đường bộ, đường thủy và đường hàng không.

Nhiều vụ chiếm đoạt, bắt cóc phụ nữ, trẻ em đã xảy ra tại một số tỉnh biên giới Việt-Trung (Lào Cai, Lai Châu, Hà Giang). Nhìn chung, các nạn nhân thường bị bán với mục đích làm gái mại dâm, lấy chồng hoặc bóc lột sức lao động. Nhiều trẻ em Việt Nam bị đưa trái phép sang Thái Lan ép bán hàng rong cho khách du lịch. Một số trường hợp bị bán để lấy nội tạng, hoặc đẻ thuê được phát hiện sau khi nạn nhân đã bị đem ra nước ngoài.

Trên tuyến hàng không, các nạn nhân chủ yếu bị đưa qua hai cửa khẩu sân bay quốc tế Nội Bài và Tân Sơn Nhất sang nhiều nước và vùng lãnh thổ như Ma-lai-xi-a, Hồng Kông, Ma Cao..., và một số nước châu Âu, Hoa Kỳ... dưới hình thức du lịch, kết hôn, xuất khẩu lao động, cho nhận con nuôi nước ngoài. Tội phạm buôn bán người vẫn diễn ra với thủ đoạn, hình thức hết sức tinh vi, phức tạp trên nhiều địa phương.

“Nhận thức rõ sự phức tạp, nguy hiểm và tác hại của buôn bán người và tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia liên quan, trong những năm qua, Chính phủ và các cơ quan chức năng của Việt Nam đã tập trung nhiều nỗ lực trong việc đấu tranh, phòng ngừa và trấn áp đối với loại hình tội phạm này” – đại diện Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) tại Việt Nam đánh giá cao sự nỗ lực của Việt Nam trong công cuộc đấu tranh phòng chống nạn buôn người này.

Cùng với việc hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật quốc gia về phòng chống buôn bán người, từng bước xây dựng và hoàn thiện cơ chế hợp tác, chia sẻ thông tin giữa các Bộ, ban, ngành hữu quan, Việt Nam đã tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực này.

“Song song với việc tăng cường hợp tác chặt chẽ với các nước, các tổ chức quốc tế như UNICEF, IOM, UNIAP, UNODC,... Việt Nam còn đàm phán, ký kết Hiệp định phòng chống buôn bán phụ nữ, trẻ em và bảo vệ nạn nhân bị buôn bán với Căm-puchia, Thái Lan, Hiệp định về phòng chống mua bán người với Lào và Trung Quốc.

Thông qua hợp tác quốc tế trong lĩnh vực này, Việt Nam đã triển khai thực hiện nhiều chương trình, dự án quan trọng đáp ứng việc nâng cao nhận thức của cộng đồng về âm mưu, thủ đoạn và tính chất nguy hiểm của loại hình tội phạm này; về phòng, chống và trấn áp tội phạm, về tiếp nhận, hỗ trợ nạn nhân bị buôn bán”- Đại diện IOM nhấn mạnh.  

Cũng ghi nhận cao sự nỗ lực của Việt Nam khi năm 2011, Luật Phòng chống mua bán người được Quốc hội thông qua đã đưa ra những quy định cụ thể, rõ ràng hơn về việc phòng ngừa, phát hiện, xử lý hành vi mua bán người và các hành vi vi phạm pháp luật về phòng chống mua bán người; về tiếp nhận, xác minh, bảo vệ và hỗ trợ nạn nhân; hợp tác quốc tế trong phòng chống mua bán người; về trách nhiệm của Chính phủ, các Bộ, ngành và địa phương trong phòng chống mua bán người.

Đại diện IOM tại Việt Nam cho biết, nhờ sự vào cuộc quyết liệt của Chính phủ, những nạn nhân bị buôn bán người đã được trợ giúp nhiều hơn, giúp hợ sớm tài hòa nhập cộng đồng cũng như các Bộ, ngành và chính quyền các cấp đã lưu tâm hơn về vấn đề này.