Ôn thi vào lớp 10 môn Văn: Mẹo đưa dẫn chứng thuyết phục trong bài văn nghị luận xã hội

Dẫn chứng có vai trò rất quan trọng trong một bài văn nghị luận xã hội, giúp người viết/nói truyền tải trọn vẹn thông điệp tới người đọc/nghe, tạo thêm sức thuyết phục.

Để giúp học sinh rèn luyện kĩ năng sử dụng dẫn chứng trong bài văn nghị luận xã hội, nhằm đạt điểm cao trong kì thi vào lớp 10 THPT tới đây, cô Nguyễn Thị Thu Trang - giáo viên bộ môn Ngữ văn tại Hệ thống Giáo dục HOCMAI đã chia sẻ những mẹo học nhanh, nhớ lâu và dẫn chứng có sức nặng.

Ôn thi vào lớp 10 môn Văn: Mẹo đưa dẫn chứng thuyết phục trong bài văn nghị luận xã hội
Cô giáo dạy văn Nguyễn Thị Thu Trang

Theo cô Trang, do vốn kiến thức xã hội chưa sâu sắc, chưa cập nhật những tin tức thời sự mà không ít học sinh thường chọn những dẫn chứng chưa tiêu biểu, cụ thể và xác thực, hoặc chưa phù hợp hay không liên quan đến vấn đề nghị luận. 

Bên cạnh đó, một số học sinh mặc dù chọn đúng dẫn chứng nhưng viết không đạt hoặc bị sa đà vào việc kể. Đánh giá nguyên nhân, cô Trang cho rằng, đó là do các em còn viết theo bản năng, chưa có sự sắp xếp hợp lí trong lập luận.

Để khắc phục những lỗi trên, khi làm bài, thí sinh nên lựa chọn những dẫn chứng phù hợp với phạm vi đề bài. Ví dụ khi đề bài yêu cầu viết về tinh thần lạc quan thì các em cần lấy những dẫn chứng liên quan như tấm gương về nhà hùng biện Nick Vujicic. Đây là một người gặp rất nhiều khó khăn trong cuộc sống nhưng vẫn luôn lạc quan, vui vẻ, cố gắng vươn lên trong cuộc sống.

Theo đó, những dẫn chứng được đưa ra phải mang tính tiêu biểu, khách quan, vừa có tính thuyết phục, vừa gần gũi và có tính thời sự. Việc kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng là rất quan trọng.

Ví dụ với đề bài “Cuộc sống phải trải qua khó khăn và thử thách”, học sinh có thể sử dụng một dẫn chứng về tỷ phú Bill Gates. Cụ thể, trong bước đầu tiên, các em cần đưa ra dẫn chứng (doanh nhân Bill Gates) với lí lẽ “cuộc sống phải trải qua khó khăn và thử thách”.

Tiếp theo, học sinh cần tái hiện lại dẫn chứng, đó là quá trình mà Bill Gates chọn một con đường riêng, bỏ Đại học Harvard để sáng lập ra Microsoft.

Bước thứ ba là bình luận về dẫn chứng. Rõ ràng, Bill Gates đã phải trải qua rất nhiều khó khăn, thử thách thì mới đạt được thành công như hiện tại.

Bước cuối cùng là chốt ý bám đề, quay trở lại với lí lẽ đã đưa ra ban đầu. Việc này sẽ giúp dẫn chứng được lập luận chặt chẽ, không bị lan man. Chẳng hạn với ví dụ này, các em có thể chốt ý rằng dù sóng gió cuộc đời không ít nhưng Bill Gates vẫn chọn cho mình một hướng đi riêng và cuối cùng ông đã đạt được thành công, hạnh phúc.

2 mẹo giúp nhớ lâu các dẫn chứng trong bài văn nghị luận xã hội 

 

Mẹo thứ nhất, các em học sinh nên sưu tầm dẫn chứng theo chủ đề, ghi lại trên giấy nhớ và dán tại vị trí hàng ngày có thể nhìn thấy. Từ đó, các em sẽ nhớ được các dẫn chứng để áp dụng vào bài thi.

Ví dụ với chủ đề về nghị lực sống, các em có thể lấy dẫn chứng về Kito Aya, một nữ sinh người Nhật bị mắc bệnh thoái dây sống tiểu não đã dũng cảm và mạnh mẽ để sống những ngày trọn vẹn  bên mọi người. 

Với chủ đề về sự dũng cảm, học sinh có thể lấy dẫn chứng mang tính thời sự như câu chuyện về Malala Yousafzai, người được biết đến với hoạt động nữ quyền của mình hay tấm gương quên mình cứu người đuối nước của em Nguyễn Văn Nam (học sinh lớp 12T7, trường THPT Đô Lương 1, Nghệ An).

Còn trong chủ đề về sự trung thực, các em có thể tham khảo dẫn chứng về tấm gương chàng sinh viên Lê Doãn Ý (Đại học Mở Hà Nội tại Đà Nẵng) nhặt được và trả lại hơn 1,3 tỉ đồng cho người mất.

Với chủ đề lòng nhân ái, cô Trang gợi ý cho các em học sinh tham khảo dẫn chứng về Mẹ teresa, người phụ nữ đã chăm sóc người nghèo, bệnh tật, trẻ mồ côi… trong suốt 40 năm. Bà cũng là người đã được trao giải Nobel Hòa Bình.

Mẹo thứ hai là sưu tầm dẫn chứng theo tấm gương, sự kiện để áp dụng linh hoạt vào các đề bài.

“Cụ thể, các em hãy sưu tầm ít nhất 2 doanh nhân nổi tiếng có tầm ảnh hưởng trên thế giới, 2 nhà khoa học cống hiến cho nhân loại, 2 chính trị gia vĩ đại, 2 thế hệ trẻ thành công trong học tập, khởi nghiệp và những tấm gương sống cống hiến. Đối với dẫn chứng sự kiện, các em cần lưu ý những sự kiện có tính thời sự như Covid-19, đợt lũ lụt miền Trung năm 2020,…”, cô Trang nhắn nhủ,

Theo đó, chỉ cần sưu tầm một số tấm gương tiêu biểu, học sinh có thể ứng dụng cho nhiều dạng đề. Ví dụ dẫn chứng về Bill Gates có thể sử dụng cho đề bài sống cho đam mê, vượt qua khó khăn trong cuộc sống, chúng ta đều phải trải qua thất bại trước khi thành công...

Hy vọng những gợi ý về mẹo làm bài trên có thể giúp thí sinh có được điểm tối đa trong kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 sắp tới.

Thầy giáo "mách nước" ôn thi tốt nghiệp THPT 2021 môn Toán giành điểm cao

Thầy giáo "mách nước" ôn thi tốt nghiệp THPT 2021 môn Toán giành điểm cao

Ở thời điểm nước rút trước kỳ thi tốt nghiệp THPT 2021, thí sinh nên ôn tập môn Toán tập trung các nội dung nào để giành điểm cao?

Hoàng Thanh

Chủ đề :
 
List comment
 
 
Hà Tĩnh: Hỗ trợ tối đa học sinh điểm cao, hoàn cảnh đặc biệt khó khăn vào học đại học
icon

Hà Tĩnh vừa quyết định thành lập Quỹ Hỗ trợ học sinh đạt điểm cao, gặp hoàn cảnh đặc biệt khó khăn vào đại học và sẽ triển khai hoạt động ngay năm học 2021 - 2022.

 
 
Lưu ý điều chỉnh nguyện vọng vào đại học năm 2021, tránh 'trượt oan'!
icon

Theo quy chế tuyển sinh mới năm nay, sau khi biết điểm thi, thí sinh được điều chỉnh nguyện vọng tối đa 3 lần bằng hình thức trực tuyến. Vậy, khi muốn thay đổi nguyện vọng, thí sinh cần lưu ý điều gì để đảm bảo tối đa quyền lợi?

 
 
25 điểm liệu có đỗ ngành sư phạm Toán trường Đại học Sư phạm Hà Nội?
icon

Với 25 điểm, thí sinh có thể vẫn giữ nguyện vọng Sư phạm Toán, đồng thời đăng ký thêm nguyện vọng sau là cử nhân Toán học cũng tại Khoa Toán tin, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội nếu em thực sự yêu thích ngành toán.

 
 
ĐH Thương mại giải đáp thắc mắc của sinh viên về đào tạo và dự báo điểm chuẩn
icon

Trước băn khoăn liệu điểm chuẩn tại ĐH Thương mại năm nay có tăng, PGS.TS Lê Thị Thanh Hải - Trưởng phòng quản lý đào tạo Trường đại học Thương mại cho biết điểm chuẩn năm nay có thể tăng nhẹ

 
 
Đã có 51 địa phương công bố lịch tựu trường
icon

Theo thống kê đến ngày 18/8 đã có 51/63 tỉnh, thành 'chốt' lịch tựu trường năm học 2021 - 2022.

 
 
Những ngành học nào của ĐH Bách khoa, Giao thông phù hợp với nữ?
icon

Lâu nay, ĐH Bách khoa Hà Nội được biết đến là trường đào tạo về khối ngành công nghệ, khoa học và kỹ thuật. Vậy ngành nào thì phù hợp với nữ?

 
27 điểm có cơ hội đỗ ngành Công nghệ máy tính, ĐHQG Hà Nội không?
icon

Cùng với sự phát triển của thời đại công nghiệp 4.0, ngành Công nghệ Thông tin chưa bao giờ “lỗi mốt”, điểm chuẩn của ngành này khá cao nhất là ở những trường top đầu.

 
Vừa tựu trường 2 ngày học sinh Sơn La lại tạm dừng đến trường
icon

Năm học 2021-2022, Sơn La là địa phương cho học sinh tựu trường sớm nhất cả nước. Theo đó học sinh toàn tỉnh tựu trường ngày 16/8 nhưng chỉ học 2 ngày đã lại tạm dừng đến trường.

 
Phụ huynh khó khăn khi mua SGK dịp giãn cách: Bộ GD&ĐT nói gì?
icon

Trước thông tin nhiều phụ huynh khó khăn trong mua SGK cho năm học mới, Bộ GD&ĐT đề nghị các địa phương tạo điều kiện cho việc vận chuyển, cung ứng sách giáo khoa tới nhà trường, học sinh để kịp thời chuẩn bị cho năm học mới.

 
Yêu cầu ĐH Duy Tân báo cáo về việc buộc thôi việc nữ giảng viên phát ngôn sai lệch
icon

Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý Giáo dục (Bộ GD&ĐT) yêu cầu Trường ĐH Duy Tân báo cáo về việc xử lý kỷ luật giảng viên của trường này.