Bão, áp thấp nhiệt đới đổ bộ trực tiếp vào tỉnh Nghệ An có xu thế tăng cường độ và mức độ nguy hiểm theo thời gian

UBND tỉnh Nghệ An vừa ban hành Quyết định số 3907/QĐ-UBND ngày 22/10/2021 phê duyệt báo cáo “Đánh giá khí hậu tỉnh Nghệ An” thời kỳ 2009 - 2019.

Khí hậu Nghệ An thời kỳ 2009-2019

Báo cáo đánh giá khí hậu tỉnh Nghệ An thời kỳ 2009-2019 dựa trên các tiêu chí về khí tượng, thủy văn và nguồn lực thực tế của tỉnh nhằm phục vụ công tác quản lý; đồng thời làm cơ sở khoa học trong ứng phó biến đổi khí hậu (BĐKH), đảm bảo quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương.

Cụ thể, tỉnh Nghệ An nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, chịu tác động của gió mùa hè từ tháng 5 đến tháng 10 và gió mùa đông từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau. Trong mùa hè, hiệu ứng phơn hình thành thời tiết khô nóng. Trong mùa đông, gió mùa Đông Bắc gây thời tiết lạnh và ẩm ướt. Khí hậu có tính chất đa dạng, phân hóa theo mùa, theo không gian, nhiều thiên tai và tính chất thất thường về nhiệt độ, mưa, cực đoan khí hậu.

Nhiệt độ trung bình toàn thời kỳ đạt giá trị 24,40C. Nền nhiệt độ trung bình năm tăng dần từ Bắc xuống Nam, từ miền núi xuống đồng bằng. Tổng lượng mưa hàng năm khoảng 1764,8mm, thấp nhất 1355,8mm tại trạm Tương Dương và cao nhất 2119,7mm tại trạm Vinh.

Bão, áp thấp nhiệt đới đổ bộ trực tiếp vào tỉnh Nghệ An có xu thế tăng cường độ và mức độ nguy hiểm theo thời gian
Mưa lớn sau cơn bão số 4 năm 2018 khiến thị trấn Mường Xén (huyện Kỳ Sơn) bị ngập sâu trong nước. (Ảnh tư liệu 2018).

Mỗi năm trung bình có khoảng hơn 2,6 xoáy thuận nhiệt đới đổ bộ và ảnh hưởng đến địa bàn tỉnh. Mực nước biển tại trạm Hòn Ngư duy trì khá ổn định khoảng 168,2 cm/năm. Xâm nhập mặn chỉ xảy ra ở lòng sông và trong phạm vi hẹp. Tình trạng xâm nhập mặn thấp nhất vào năm 2017 là 4,92 ‰ và cao nhất vào năm 2016 là 16,59 ‰ cao hơn so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ 8,3 ‰.

Lũ quét là hiện tượng hiếm, không xảy ra thường xuyên, sạt lở đất xảy ra thường xuyên hơn; năm 2018 xảy ra nhiều nhất và gây ảnh hưởng nặng nhất. Dông lốc mỗi năm có khoảng 46 trận tại trạm Vinh đến 93,6 trận tại trạm Quỳ Châu. Mưa đá là hiện tượng hiếm xảy ra tại tỉnh, toàn thời kỳ có 6 trận mưa đá.

Bão, áp thấp nhiệt đới đổ bộ trực tiếp vào tỉnh Nghệ An có xu thế tăng cường độ và mức độ nguy hiểm theo thời gian
Bão, áp thấp nhiệt đới đổ bộ trực tiếp vào tỉnh Nghệ An có xu thế tăng cường độ và mức độ nguy hiểm theo thời gian
Lũ quét, sạt lở đất thường gây thiệt hại nặng nề ở các địa phương miền núi Nghệ An. (Ảnh tư liệu)

Nắng nóng: 23,2-91,1 ngày/năm; nắng nóng gay gắt: 5,9-44,3 ngày/năm. Rét đậm: 14,6 ngày/năm tại trạm Tương Dương đến 20,8 ngày/năm tại trạm Tây Hiếu. Rét hại: 3,1 ngày/năm tại trạm Quỳnh Lưu đến 7,3 ngày/năm tại trạm Quỳnh Châu.

Gió Tây khô nóng ảnh hưởng nhiều nhất là vùng đồng bằng; trạm Tương Dương, Con Cuông xuất hiện nhiều nhất: 85,4 ngày/năm và 80,4 ngày/năm; trạm Hòn Ngư xuất hiện ít nhất với khoảng 13,5 ngày/năm.

Nhiệt độ trung bình theo các năm toàn tỉnh dao động trong khoảng 26,70C (năm 2011) đến 29,80C, với chênh lệch 3,10C; dao động của nhiệt độ trung bình năm tại các điểm trạm là khá tương đồng nhau, với biên độ dao động từ 2,60C tại trạm Quỳ Hợp đến 3,70C tại trạm Con Cuông.

Tác động của biến đổi khí hậu đến thiên tai

Bão, áp thấp nhiệt đới đổ bộ trực tiếp vào tỉnh Nghệ An có xu thế tăng cường độ và mức độ nguy hiểm theo thời gian; mùa mưa bão xu hướng kết thúc muộn hơn trước đây. Mưa lớn xảy ra bất thường hơn về thời gian, địa điểm, tần suất và cường độ. Do El Nino nên tình hình mưa diễn biến trái quy luật, tần suất và cường độ mưa lớn.

Hàng năm địa phương này có khoảng 2-3 đợt lũ, lũ quét và sạt lở đất do bão, mưa lớn gây ra. Vùng ven biển, địa hình thấp thường xuyên bị ngập như địa bàn các huyện Con Cuông, Kỳ Sơn, Tương Dương.

 
Bão, áp thấp nhiệt đới đổ bộ trực tiếp vào tỉnh Nghệ An có xu thế tăng cường độ và mức độ nguy hiểm theo thời gian
Bão, áp thấp nhiệt đới đổ bộ trực tiếp vào tỉnh Nghệ An có xu thế tăng cường độ và mức độ nguy hiểm theo thời gian
Hệ thống nhà cửa, cơ sở hạ tầng của người dân bị ảnh hưởng sau lũ lụt.

Xu thế biến đổi số ngày nắng nóng và nắng nóng gay gắt thời kỳ 2009-2019 cao hơn so với trung bình nhiều năm gây ra hạn hán gia tăng cho tỉnh. Một số xã ở địa bàn huyện Diễn Châu như xã Diễn Lợi, Diễn Đoài, Diễn Lâm... bị hạn hán.

Xâm nhập mặn có xu hướng nghiêm trọng hơn do mực nước biển dâng và lưu lượng từ thượng nguồn suy giảm như các xã: Quỳnh Minh, Quỳnh Lương, Sơn Hải, Quỳnh Nghĩa, Tiến Thủy, Quỳnh Thuận, Quỳnh Long (huyện Quỳnh Lưu); các xã Diễn Thành, Diễn Trung, Diễn Hùng, Diễn Kim, Diễn Bích, Diễn Hải (huyện Diễn Châu); các xã Phúc Thọ, Nghi Tiến, Nghi Thiết (huyện Nghi Lộc) có nguy cơ nhiễm mặn trên 4‰ rất cao.

Bão, áp thấp nhiệt đới đổ bộ trực tiếp vào tỉnh Nghệ An có xu thế tăng cường độ và mức độ nguy hiểm theo thời gian
Bão, áp thấp nhiệt đới đổ bộ trực tiếp vào tỉnh Nghệ An có xu thế tăng cường độ và mức độ nguy hiểm theo thời gian
Hạn hán nghiêm trọng tại huyện Yên Thành (Nghệ An) vào năm 2020.

Số đợt rét đậm và rét hại có xu thế tăng lên; nhiều khu vực ở vùng núi cao ở miền Tây tỉnh Nghệ An nhiệt độ xuống dưới 00C.

Tác động của biến đổi khí hậu đến kinh tế - xã hội

Trong ngắn hạn, nhiều địa phương ở Nghệ An mùa màng bị thiệt hại nghiêm trọng, có khi mất trắng do thiên tai lũ lụt và hạn hán. BĐKH có nhiều tác động đến các ngành: Công nghiệp và năng lượng, xây dựng giao thông vận tải, thương mại và du lịch.

Về lâu dài, BĐKH còn tác động đến xã hội như quá trình di dân ở các khu vực thường xuyên xảy ra thiên tai, sạt lở đất, lũ quét; y tế và sức khỏe của cộng đồng; lao động việc làm; an sinh xã hội và sinh kế cộng đồng. Đặc biệt BĐKH tác động rất lớn đến các nhóm dễ bị tổn thương là người nghèo, phụ nữ, trẻ em người già, người khuyết tật. Tuy nhiên BĐKH cũng mang đến một số cơ hội cho nuôi trồng thủy sản, phát triển các giống cây trái mùa...

Trong báo cáo này, Nghệ An đề xuất một số giải pháp ứng phó với BĐKH như tăng cường tuyên truyền cho cán bộ các cấp, cộng đồng dân cư về tác động và những hành động cần thiết để ứng phó với BĐKH.

Bên cạnh đó, tiếp tục tăng cường đào tạo nguồn nhân lực, phổ biến kiến thức về BĐKH. Khuyến khích các doanh nghiệp nghiên cứu, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật để đổi mới công nghệ, thay thế thiết bị lạc hâu, ứng dụng công nghệ sạch, thân thiện với môi trường.

Xây dựng các cơ chế, chính sách nhằm thu hút, huy động sự tham gia của thành phần xã hội vào công tác ứng phó với BĐKH. Xây dựng, thiết kế, lặp đặt bổ sung thêm các trạm quan trắc tự động phù hợp với điều kiện của địa phương; xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu và các công cụ hỗ trợ khác để đánh giá, dự báo khí tượng thủy văn và BĐKH.

Việt Hòa

 
List comment
 
 
Huế: Thời tiết bất thường, chủ động đẩy nhanh thu hoạch vụ lúa Đông Xuân
icon

Thời tiết bất thường và có thể xảy ra mưa lớn từ 13 – 16/5, lãnh đạo tỉnh Thừa Thiên – Huế chỉ đạo các địa phương chủ động, đẩy nhanh thu hoạch lúa vụ Đông Xuân nhằm hạn chế thiệt hại do mưa lũ gây ra.

 
 
Quảng Trị: Mưa lũ bất thường kéo dài, nông dân thon thót lo mất mùa lúa đông xuân
icon

Hàng nghìn ha lúa vụ Đông Xuân cùng hoa màu các loại của người dân tỉnh Quảng Trị bị ngập úng. Nhiều tuyến đường ngập sâu khiến việc đi lại khó khăn hoặc bị chia cắt sau mưa lớn bất thường từ ngày 31/3.

 
 
Hồ đập lâu năm xuống cấp, hư hỏng nặng, người dân hạ du lo sợ 'bom nước' mùa mưa lũ
icon

Những hồ đập ở Nghệ An được xây dựng từ 50-60 năm trước đã xuống cấp nghiêm trọng. Hồ chứa hàng triệu khối nước nhưng trên thân đập đã xuất hiện nhiều điểm sụt lún, đứt gãy khiến người dân lo ngại nguy cơ từ những quả ''bom nước'' mùa mưa lũ.

 
 
Huế: Lốc xoáy làm hàng loạt nhà tốc mái, ghe thuyền bị chìm, nhiều người bị thương
icon

Lực lượng dân quân, Huyện đoàn Phú Lộc đang khẩn trương hỗ trợ người dân xã Vinh Hiền (huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên – Huế) tập trung khắc phục hậu quả do lốc xoáy gây ra vào chiều ngày 31/3.

 
 
Thanh niên, bộ đội gặt lúa, dọn đồng giúp nông dân vùng 'rốn lũ' ở Đắk Lắk
icon

Những ngày qua, các lực lượng đoàn viên thanh niên, công an, bộ đội, dân quân tự vệ… tại huyện Ea Súp (Đắk Lắk) đã cùng nhau giúp bà con nông dân gặt lúa, chuẩn bị cho mùa vụ mới.

 
 
ĐBSCL đối diện nhiều rủi ro trước biến đổi khí hậu và đập thủy điện
icon

Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) đang phải “đương đầu” với các vấn đề mới, chất lượng nguồn nước mặt, sử dụng nguồn nước ngầm, sự sụt lún đất cũng là một vấn đề đáng quan tâm...

 
Áp thấp nhiệt đới khả năng mạnh thành bão hướng vào Bình Định - Bình Thuận
icon

Áp thấp nhiệt đới có khả năng mạnh lên thành bão trong ngày hôm nay. Đến 1h ngày 26/10, vị trí tâm bão trên vùng biển phía Tây Bắc quần đảo Trường Sa, sức gió mạnh nhất vùng gần tâm bão mạnh cấp 8, giật cấp 10.

 
Xuất hiện áp thấp nhiệt đới cách đảo Song Tử Tây khoảng 220km, có khả năng mạnh lên thành bão
icon

Một áp thấp nhiệt đới vừa xuất hiện trên Biển Đông. Vào hồi 16 giờ chiều 24/10, vị trí tâm áp thấp nhiệt đới ở vào khoảng 10,4 độ Vĩ Bắc; 115,9 độ Kinh Đông, cách đảo Song Tử Tây khoảng 220km về phía Đông Nam.

 
Hàng chục hộ dân thấp thỏm dưới chân núi nứt toác cả năm, cứ mưa là phải đi lánh nạn
icon

Sau hơn 1 năm bị ảnh hưởng bởi sạt lở núi nghiêm trọng, hàng chục hộ dân ở huyện Con Cuông (Nghệ An) vẫn chưa được bố trí tái định cư. Mỗi khi trời có mưa, họ lại phải kéo nhau đi lánh nạn để đảm bảo an toàn.

 
Quảng Nam: Sạt lở ở huyện miền núi Nam Trà My, nhiều hộ dân phải sơ tán gấp
icon

Một vụ sạt lở xảy ra ngay tại Tắc Pỏ (xã Trà Mai, huyện Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam) khiến ít nhất 6 ngôi nhà bị hư hỏng, rất may không có thiệt hại về người.