Tác hại khủng khiếp với sức khỏe, hàn the bị cấm tuyệt đối trong thực phẩm
![]() |
Điều trị bệnh nhân ngộ độc tại BV Bạch Mai |
Cấm tuyệt đối
Tết Nguyên đán Canh tý 2020, Cục An toàn thực phẩm (ATTP), Bộ Y tế khuyến cáo mọi gia đình tuyệt đối không sử dụng hàn the trong chế biến thực phẩm.
Thời điểm cuối năm, Tết Dương lịch, Tết Nguyên đán và dịp lễ hội mừng xuân, các mặt hàng thực phẩm, đặc biệt là giò chả… có nguy cơ sử dụng hàn the khi chế biến nhằm tăng độ dai, giòn.
Cục ATTP, Bộ Y tế liên tục khuyến cáo: Các loại giò, chả, bún, bánh đúc,… tiềm ẩn nhiều nguy cơ chứa hàn the. Để đảm bảo an toàn thực phẩm ngày Tết, tuyệt đối không sử dụng hàn the trong chế biến thực phẩm. Hiện nay, tình trạng sử dụng hàn the trong chế biến thực phẩm đã giảm, nhưng vẫn còn có nhiều trường hợp lén lút sử dụng trong thời gian qua.
Hàn the là một loại hợp chất hóa học còn có tên gọi là Borax, có dạng rắn, kết tinh màu trắng, mềm, dễ dàng hòa tan trong nước. Vì là một chất hóa học có tính ứng dụng cao nên ở Việt Nam hàn the không bị cấm buôn bán.
Tuy nhiên, trong việc sản xuất, chế biến thực phẩm, hàn the là một chất không có trong danh mục chất phụ gia thực phẩm được phép sử dụng. Bản thân hàn the có tính sát khuẩn nhẹ, làm cho tinh bột, cá, thịt… trở nên dai, giòn, kéo dài thời gian bảo quản nên chất này vẫn được người dân “lén lút” dùng trong quá trình sản xuất giò, chả.
Nhiều cá nhân và đơn vị sản xuất, chế biến thực phẩm vẫn né luật để sử dụng hàn the bởi vì nó có khả năng chống nấm mốc, giữ thực phẩm tươi lâu, màu sắc bắt mắt, tăng độ dẻo dai. Các loại thực phẩm phổ biến hay bị sử dụng hàn the như: các loại bún, phở, bánh cuốn, bánh tẻ, bánh đúc, giò, chả, các loại thực phẩm đông lạnh,… Trong dịp Tết, các loại thực phẩm này đều được tiêu thụ mạnh nên người dân cần đặc biệt cảnh giác không sử dụng thực phẩm chứa hàn the.
Tác hại kinh khủng tới sức khỏe
Theo PGS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên giảng viên Viện Công nghệ thực phẩm, trường Đại học Bách Khoa, Hà Nội hàn the bị cấm tuyệt đối và chỉ cầm 5gram hàn the có thể gây ngộ độc cấp tính cho con người.
Hàn the có tác hại rất lớn đối với sức khỏe. Khi ăn phải thực phẩm có hàn the thì cơ thể có thể đào thải khoảng 70% còn lại được tích tụ trong các cơ quan nội tạng. Trường hợp cơ thể hấp thụ hàn the với một lượng lớn có thể dẫn đến rối loạn tiêu hóa, nôn ói, tiêu chảy, tổn thương da, gây rụng tóc, rối loạn kinh nguyệt, suy thận, triệu chứng thần kinh, có thể dẫn đến hôn mê và tử vong.
Đặc biệt, phụ nữ có thai ăn phải giò chả có chứa hàn the thì độc tố của hàn the của thể đi qua nhau thai truyền cho thai nhi gây ảnh hưởng tới sự phát triển của thai nhi.
Tại Điều 6 Nghị định 178/2013 của Chính phủ quy định: Thứ nhất, phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm không đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật, quy định an toàn thực phẩm tương ứng. Thứ hai, phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm ngoài danh mục được phép sử dụng. Thứ ba, phạt tiền từ 70.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm có chứa chất độc hại.
Tuy nhiên, hiện nay người dân vẫn lén lút sử dụng hàn the làm phụ gia thực phẩm cho các loại thực phẩm như bún, phở, giò, chả…
Để mua giò, chả không có hàn the, bằng cảm quan cũng có thể phát hiện được. Theo PGS Thịnh nếu giò lụa được gọi là ngon thì bề mặt mịn, rỗ, hơi ướt tay. Màu sắc miếng giò trắng ngà hoặc hồng nhạt. Giò quá mịn không có các mặt rỗ thì có khả năng bị trộn bột để làm mịn giò.
Giò tự nhiên thơm thoảng thoảng còn thơm nồng có thể đã sử dụng phụ gia. Khi ăn nếu giò giòn, dai, mịn bất thường thì đã bị pha với hàn the trong khi chế biến.
Cục An toàn thực phẩm khuyến cáo mỗi một người sản xuất, chế biến thực phẩm cần có ý thức tự giác chấp hành quy định sử dụng phụ gia thực phẩm trong danh mục cho phép. Mỗi người tiêu dùng chỉ nên mua và sử dụng thực phẩm rõ nguồn gốc từ những cơ sở uy tín đã được cơ quan chức năng kiểm nghiệm và cấp giấy phép chứng nhận đảm bảo.
