Làm sao xã hội hóa y tế không ảnh hưởng tới dịch vụ công?

Hội nghị “Xúc tiến đầu tư xã hội hóa y tế” do Sở Y tế Hà Nội tổ chức sáng 3/10/2014 đã thu hút sự quan tâm của nhiều bệnh viện và bệnh nhân.

Sẽ không có chuyện kê gường dịch vụ trong phòng bệnh viện công.
Kê thêm giường trong bệnh viện công

Tại hội nghị, đại diện Sở Y tế Hà Nội đã nêu rõ những giá trị to lớn của ngành y nhờ công tác xã hội hóa mang lại, theo đó việc xã hội hóa đã giúp cho người bệnh được quan tâm chăm sóc kịp thời còn các bác sĩ có cơ hội phát triển chuyên môn của mình.

Cho đến nay, ngành y tế thủ đô đã và đang tiếp tục triển khai các mục tiêu xã hội hóa y tế, song song với đó là việc phát triển mang tính bền vững và lâu dài, đảm bảo y tế phát triển minh bạch, người bệnh không còn bị làm khó khi đứng giữa một nền y tế nhà nước có tư nhân hóa.

Tại hội nghị, vấn đề được khá nhiều đại biểu quan tâm đó là việc một vài bệnh viện đã kê giường dịch vụ trong khu vực điều trị công lập để thu tiền của người bệnh theo giá dịch vụ đã được nhắc đến. Thực tế hiện nay, do tình trạng quá tải nên nhiều bệnh viện công lập của Hà Nội đã bố trí kê thêm giường điều trị dịch vụ trong khu vực điều trị công. Người bệnh đến điều trị phải nằm ở những giường bệnh dịch vụ sẽ phải nộp thêm khoản tiền từ 100.000-200.000 đồng/giường/ngày. Điều này gây tốn kém cho bệnh nhân và gây bất công cho người bệnh trong lòng bệnh viện công.

Việc nằm giường dịch vụ phải trả thêm tiền là hiển nhiên, song đáng nói là các giường dịch vụ này thực chất vẫn kê xen kẽ trong khu vực điều trị công lập, cạnh các giường bệnh thu viện phí công lập. Số giường dịch vụ này đã làm tăng thêm mức độ quá tải và ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng điều trị, quyền lợi của cả người bệnh nằm giường dịch vụ lẫn giường công lập.

Cơ sở vật chất, thậm chí cả trang thiết bị, vật tư tiêu hao phục vụ cho giường dịch vụ vẫn sử dụng tài sản công nên việc tính phí dịch vụ khiến không ít người bệnh bức xúc. Chưa kể các cán bộ, nhân viên y tế trong các khu vực điều trị công lập vẫn hưởng lương ngân sách song lại có thêm phụ cấp nhờ phụ trách thêm giường dịch vụ…

Đối với nhiều bệnh nhân, họ cho rằng lẽ ra mình được hưởng dịch vụ y tế nhà nước nhưng chỉ vì được xã hội hóa, bệnh viện đưa thêm giường mà người bệnh tốn thêm tiền và nhiều bệnh nhân không có điều kiện sẽ phải nằm ghép thậm chí nằm hành lang.

Phát biểu tại hội nghị bà TS Lưu Thị Liên, Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội cho rằng, đây là điều không thể chấp nhận được. Theo bà Liên, để tránh hiện tượng xã hội hóa trong lòng công lập thì tới đây các bệnh viện cần quy hoạch khu vực điều trị tự nguyện, khu xã hội hóa riêng. Khu vực này có thể vẫn nằm trong khuôn viên bệnh viện nhưng nhất định không được “ở chung” trong các khoa điều trị công lập.

Xã hội hóa ở điểm dễ kiếm tiền

Ông Trần Văn Chung, Trưởng phòng Kế hoạch Tổng hợp - Sở Y tế Hà Nội cho biết, sau 5 năm thực hiện công tác xã hội hóa y tế theo Nghị quyết số 06 của HĐND và Đề án 100 của UBND TP Hà Nội giai đoạn 2009-2015, đến nay đã có 13/41 bệnh viện công lập của Hà Nội triển khai thực hiện các đề án liên doanh, liên kết xã hội hóa y tế. Nguồn vốn xã hội hóa mà các cơ sở y tế của Thủ đô thu hút được lên tới 236,61 tỷ đồng, góp phần nâng cao chất lượng khám chữa bệnh. Tuy nhiên, công tác xã hội hóa y tế cũng đang tồn tại khá nhiều bất cập. Các đơn vị triển khai chậm, chưa đồng bộ.

Tại hội nghị, ông Chung cũng thừa nhận công tác xã hội hóa y tế ở Hà Nội hiện mới chỉ triển khai ở một số bệnh viện tuyến thành phố, trong khi các bệnh viện tuyến huyện vốn khó khăn về cơ sở vật chất, trang thiết bị thì hầu như chưa triển khai được. Chẳng hạn, tại Bệnh viện Đa khoa huyện Thanh Trì, dù nằm sát nội thành song hiện không có bất cứ dự án xã hội hóa nào được triển khai, trang thiết bị y tế hạn chế khiến bệnh nhân nặng thường chủ động vượt tuyến. Lãnh đạo bệnh viện này cho biết, bệnh viện đang rất cố gắng để tới đây triển khai được dự án lắp đặt 1 máy chụp CT, để giữ được bệnh nhân.

Đặc biệt, các doanh nghiệp đầu tư xã hội hóa y tế đều tập trung vào những lĩnh vực như chẩn đoán hình ảnh, xét nghiệm sinh hóa, huyết học… Đây vẫn được xem là những lĩnh vực dễ thu hồi lợi nhuận. Trong khi các chuyên khoa được xem là ít “màu mỡ” như: chống nhiễm khuẩn, truyền nhiễm, hồi sức cấp cứu… thu hút nguồn lực xã hội hóa rất khó. Đây là hạn chế của công tác xã hội hóa mà Sở Y tế Hà Nội nhìn nhận thẳng thắn cần có sự thay đổi và cơ cấu lại để giảm bức xúc cho bệnh nhân và có nên y tế phát triển đồng đều.

Khánh Ngọc