Xót xa Thành cổ Biên Hòa

Di tích nhà cổ phía Tây tại Thành Biên Hòa.

Thành Biên Hòa là thành trì cổ duy nhất của triều Nguyễn ở xứ Nam bộ còn sót lại, đồng thời là công trình kiến trúc quân sự đặc sắc sớm nhất ở Đồng Nai và các vùng phụ cận. Trải qua thời gian tồn tại và những thăng trầm của lịch sử, Thành đã trở thành minh chứng cho tinh thần bất khuất, quật cường trong việc khai hoang mở cõi; đồng thời ghi dấu ấn lịch sử hào hùng trong 2 cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, tô đẹp thêm trang sử oai hùng của vùng đất Biên Hòa - Đồng Nai.

Thế nhưng hiện nay, Thành lâm vào tình trạng bị rêu phong, đổ nát, hoang phế và bị chiếm dụng làm chốn để xe, tập kết vật liệu xây dựng.

Khảo sát cho thấy Thành chỉ còn lại những bức tường bằng đá ong liên kết với nhau bao quanh diện tích 10.816,5m2; cùng một số hạng mục, công trình bên trong Thành: 2 ngôi biệt thự (tòa hướng Tây - Bắc, tòa hướng Tây - Nam), 2 lô cốt (phía Đông và phía Bắc thành), các đoạn tường thành và móng thành, nhưng phần lớn đang trong tình trạng bị xâm chiếm và xuống cấp trầm trọng.

Các bức tường hầu như đã bị nứt và bong tróc, nhiều chỗ bị ẩm mốc. Rễ cây cổ thụ đã ăn xuyên qua tường làm nứt mạch xây và tách vữa trát. Sàn gạch của tòa nhà trong thành đã bị han rỉ làm bong các lớp vữa, khiến khối gạch nằm giữa tụt khỏi khuôn, làm thủng sàn.

Ngổn ngang vật liệu xây dựng

Ngoài ra, giàn mái cũng như các cửa trên mái lấy gió, ống khói hầu như đã hư hỏng nặng, dẫn đến tình trạng thấm dột trầm trọng. Các cửa tầng áp mái đã mất cánh tạo chỗ cho dơi, chim, chuột sinh sống... Có nhiều đoạn tường đã bị sụp, cổng thành đã mất... Hệ thống phòng thủ trong Thành hiện cũng đã bị sập đổ. Khuôn viên của khu di tích Thành đang bị người dân chiếm dụng để xe, tập kết vật liệu xây dựng...

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên là do Thành Biên Hòa không được coi sóc, bảo quản trong một thời gian dài cả trăm năm cộng với việc sử dụng không đúng mục đích và cải tạo không phù hợp. Theo thẩm định của cơ quan chức năng thì mức độ tổn thất của tường thành là 70%, còn nội thất trang thiết bị của nhà cổ phía tây đã bị tổn thất hoàn toàn, thang và cửa hỏng 90%...

...Và rác thải

Để cứu lấy di tích lịch sử Thành Biên Hòa, chính quyền địa phương cần nhanh chóng lập dự án phục hồi các hạng mục trên, thực hiện ngay các công đoạn trùng tu, tôn tạo di tích trước khi công trình này chỉ còn là... đống đổ nát.

Theo phapluatvietnam