Vườn trám trắng giữa cao nguyên cà phê

Đó là những cây trám trắng quý giá được dày công vun trồng của một cựu giáo chức, ông Nguyễn Minh Tâm. Ông Nguyễn Minh Tâm vốn là một thầy giáo suốt đời gắn bó với nghề “gõ đầu trẻ”. Năm 1990, sau khi nghỉ hưu, ông rời quê hương Bắc Giang chuyển vào xã Nam Hà, huyện Lâm Hà sinh sống và bắt đầu làm quen với cây cà phê.

Ông Tâm đứng dưới hàng trám dọc đường thôn Hoàn Kiếm 2

Gắn bó với loài cây công nghiệp nhưng ông vẫn không nguôi, ham muốn gắn bó với rừng từ thuở trẻ. Vậy là ông trồng những loài cây lâu năm làm đường ranh như xoan, sao đen. Cho tới năm 1996, cơ duyên khiến ông xin được một ít hạt trám trắng và tự nhân giống để trồng cây con. Vậy là hàng trăm cây trám được trồng thành dãy trong vườn cà phê của ông và dọc theo con đường đi của người dân thôn Hoàn Kiếm 2. Sau gần 20 năm, những cây trám con ban đầu đã trở thành những cây trám to lớn, thân vượt quá vòng tay ôm, tỏa bóng mát rượi và đơm hoa kết trái. Ông Tâm cho biết, cây trám trồng bằng hạt lâu cho trái, phải 8-9 năm tuổi mới ra hoa. Hiện tại, một số cây trám trong vườn của ông kết quả rất sai, có cây cho tới 1,5 tạ trái/vụ. Mùa tháng 7 trám chín, màu xanh của cà phê càng thêm rực rỡ bởi màu vàng của hàng vạn trái trám chín treo lúc lỉu. Vườn trám của ông Tâm đã trở nên nổi tiếng khắp xã Nam Hà và cả những người khách phương xa. 

Theo ông Tâm cho biết, hiện trồng trám mang lại thu nhập cao hơn cả cà phê. Với giá bán 30 ngàn/kg trái tươi, mỗi cây trám có thể thu tới trên 3 triệu đồng/vụ. Mỗi năm, từ những cây trám cho trái ông bà thu xấp xỉ 40 triệu đồng mà hoàn toàn không phải chăm sóc. Do trồng bằng hạt, không xác định được cây trám đực, trám cái nên tỷ lệ trám đực không ra hoa kết quả trong vườn của ông còn cao. Sắp tới, ông Tâm sẽ trồng trám ghép, tỷ lệ cây cái là 100% và thời gian sinh trưởng nhanh, chỉ 4 năm là cây bắt đầu kết trái. Trái trám tươi hiện được thị trường ưa chuộng do là một món ăn dinh dưỡng cao, ngon và phù hợp với truyền thống người Việt. Nhiều thương lái từ thành phố Hồ Chí Minh đặt mua hàng tấn trám mà ông không có đủ để đáp ứng nhu cầu. Không chỉ cho thu nhập cao, cây trám còn là cây che bóng rất tốt cho cây cà phê, giúp cà phê tăng năng suất.

Từ hiệu quả trông thấy của cây trám trắng, nhiều nông dân ở Nam Hà đã lấy giống từ ông Tâm để trồng trong vườn. Anh Quang, cán bộ khuyến nông xã Nam Hà cho biết, ông Nguyễn Minh Tâm là người nổi tiếng trong xã về tìm tòi, trồng những loại cây lâm nghiệp và đạt được nhiều thành công. Riêng vườn trám của ông được xã đánh giá cao và có hướng khuyến khích, động viên bà con trồng kết hợp với các loài cây khác như cà phê, bơ ghép. Trám là loài cây rừng lâu năm, cho thực phẩm sạch đồng thời tăng độ che phủ đất, tăng khả năng canh tác cà phê bền vững, rất có giá trị cả về kinh tế và môi trường. Vườn trám của ông Tâm được bà con nhắc tới như một cảnh đẹp trong xã Nam Hà. Với ông Nguyễn Minh Tâm, ở tuổi 75 người cựu giáo chức vẫn tâm nguyện, trồng cây không phải chỉ cho đời mình mà cho đời con, đời cháu. Ông tâm niệm, rừng đã lui dần nhường chỗ cho cây cà phê thì nay người nông dân lại mang rừng quay về, để rừng chung sống hài hòa với cây cà phê, với con người. Những cây trám sẽ sống hàng trăm năm, tự sinh sôi và trong tương lai, khi ông không còn rừng trám sẽ vẫn tồn tại để đời sau được nhận trái ngọt.

Diệp Quỳnh/Báo Lâm Đồng