Tuyên Quang: Khai thác cát làm sạt lở Di tích lịch sử Quốc gia

Khi di tích Soi Sính bị sạt lở một đoạn kéo dài.

Theo phản ánh của người dân sống trên địa bàn dọc hai bên bờ sông Lô, sông Gâm thuộc các xã Thắng Quân, Tân Long và Phúc Ninh (huyện Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang), thời gian vừa qua xuất hiện một số tàu thăm dò và khai thác cát sỏi trên sông Lô. Khu vực các tàu trên khai thác là đầu Soi Sính về phía đầu thượng lưu và dưới Soi Sính về phía cuối thượng lưu (thuộc xã Tân Long và xã Thắng Quân), đây là 2 khu vực sát với Khu di tích lịch sử Soi Sính đã được xếp hạng.

Việc tiến hành khảo sát trên đã làm ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt của các hộ dân sống ở hai bên bờ sông và ảnh hưởng đến việc bảo tồn di tích lịch sử. Hiện tại, ở khu vực chuẩn bị cấp phép khai thác cho các tàu cát trên đang có đoạn bị sạt lở khoảng 100 mét dọc theo bờ Soi Sính.

Bia di tích Khe Lau được công nhận di tích lịch sử quốc gia.

Không chỉ ở Soi Sính, các tàu cát trên còn tiếp tục thăm dò tại mỏ cát thứ hai tại khu vực ngã ba sông Lô và sông Gâm thuộc địa phận xã Phúc Ninh, xã Tân Long, xã Thắng Quân (huyện Yên Sơn). Khu vực này cũng sát với Di tích lịch sử Khe Lau đã được cấp bằng di tích lịch sử Quốc gia năm 2001. Đây là khu vực hợp nhất của hai dòng sông Lô và sông Gâm (theo quy định khu vực ngã ba sông đều đã bị cấm khai thác cát).

Trao đổi với Infonet, Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh Tuyên Quang cho biết đã nhận được phản ánh trên và đã ra công văn yêu cầu các tàu tạm dừng thăm dò, khai thác. Theo đó, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã kiểm tra, khảo sát thực địa và xác định khu vực khảo sát, thăm dò, khai thác cát, sỏi nêu trên của Công ty Cổ phần Công nghiệp Tân Hà hiện nay có di tích Địa điểm Chiến thắng Khe Lau (Nơi bộ đội pháo binh và quân, dân Tuyên Quang đã phục kích bắn chìm hai tàu chiến của giặc Pháp, một ca nô và tiêu diệt gần 300 tên địch vào ngày 10 tháng 11 năm 1947) đã được xếp hạng di tích quốc gia năm 2001.

Các tàu cát đỗ ngay sát chân di tích Khe Lau.

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã đề nghị Công ty Cổ phần Công nghiệp Tân Hà tuyệt đối không hoạt động khảo sát, thăm dò, khai thác cát, sỏi trong khu vực bảo vệ di tích Địa điểm Chiến thắng Khe Lau, cụ thể: Đoạn sông tính từ đồi Hòn Lau, xã Thắng Quân đối diện sang xã Phúc Ninh ngược về phía thượng nguồn 400m và xuôi về phía hạ nguồn 400m. Trong quá trình khảo sát, thăm dò, khai thác tại khu vực nêu trên nếu phát hiện có dấu vết của di chỉ khảo cổ hoặc di vật là di sản văn hóa phải thông báo kịp thời với chính quyền địa phương và các cơ quan chức năng về quản lý di sản văn hóa.