Thiết kế Việt đầy tâm huyết lặng lẽ ghi dấu ấn trên thế giới

Bà Vũ Thảo trong một buổi trình diễn thời trang bộ sưu tập của Kilomet109.

Theo Fashion Revolution, Kilomet 109 là một nhãn hiệu tại Hà Nội được biết đến với việc sử dụng các kỹ thuật nhuộm tự nhiên và vải hữu cơ. Nhà thiết kế Vũ Thảo đã cộng tác với các nhóm dân tộc thiểu số vùng núi phía bắc Việt Nam, kết hợp chất liệu và các kỹ thuật trang trí truyền thống của họ vào thiết kế của cô.

Còn dưới đây là lược dịch bài viết của New York Times với tiêu đề “Nhà thiết kế Việt thay đổi cách sản xuất vải truyền thống” được đăng tải hôm 5/12:

Năm 2010, nhà thiết kế Vũ Thảo đã đề nghị các nhà cung cấp ở các tỉnh miền núi phía bắc Việt Nam thay đổi kỹ thuật sản xuất vải truyền thống của họ.

Theo cách nhuộm truyền thống, người ta trải vải lên bề mặt thùng chàm để màu thấm dần. Họ có cái giá để vải nhúng xâm xấp vào màu. Nhưng bà Vũ Thảo lại làm khác. Cô muốn họ khuấy thùng chàm xong nhúng cả vải vào trong thùng. Việc đó khiến cho quá trình phản ứng hóa học dừng đột ngột hay theo một người nói là nó “bị chết”.

Tuy nhiên, Thảo nhớ lại, màu vải sau khi nhuộm theo cách mới có màu sắc xanh và hơi pha xám đá, đúng màu cô mong muốn. Những người cung cấp vải ở nhóm dân tộc Nùng An coi yêu cầu của Thảo là một sự đổi mới về thiết kế. Giờ đây họ gọi đó là “vải chàm chết”. Và câu chuyện về lần đầu tiên Thảo làm ra màu vải đó luôn khiến họ bật cười.

Bà Vũ Thảo cho hay: “Đối với tôi, đó là cách bạn phát triển các kỹ thuật. Nó cũng kích thích các nghệ nhân. Họ đang nhìn vào truyền thống của họ theo một cách hoàn toàn khác".

Bà Vũ Thảo, 39 tuổi, là người sáng lập kiêm thiết kế của Kilomet109 , một nhãn hiệu thời trang làm thay đổi kỹ thuật sản xuất vải truyền thống của một số trong 54 nhóm dân tộc thiểu số của Việt Nam để tạo ra một phong cách hiện đại rõ rệt. Bộ sưu tập hàng năm của bà hết sức tinh tế và gần gũi. Chúng làm nổi bật và đưa khái niệm “slow fashion” (tạm dịch là “thời trang chậm”) tới một mức độ mới .

Kilomet109 cung cấp quần áo cho một cửa hàng ở Việt Nam và không quảng cáo chính thức. Tuy nhiên, nhãn hiệu thời trang này đã có mặt ở Châu Á, Châu Âu và Mỹ. Kilomet109 thường xuyên cung cấp các đơn hàng cho nhiều cửa hiệu ở Đức và Bồ Đào Nha cũng như một cửa hàng "thời trang chậm" trực tuyến ở Thái Lan và New York.

Wibke Deertz, chủ một cửa hàng ở Berlin, nơi đang bán những chiếc áo sơ mi và áo jacket của Kilomet109 cho biết: "Tôi đã từng đến những ngồi làng đó và xem họ làm việc. Thật không thể tin được. Thậm chí, thỉnh thoảng tôi nghĩ những quần áo này giá trị đến mức không nên bán mà nên nộp đơn để xin mua chúng”.

Tất cả các công đoạn nhuộm, dệt, vẽ batik và cán láng của Kilomet109 được thực hiện bởi gần 30 thợ thủ công nữ ở bốn cộng đồng dân tộc thiểu số riêng biệt ở miền bắc Việt Nam, và phần lớn công việc đòi hỏi sự tập trung và kiên nhẫn. Để nhuộm một tấm vải cotton, các nghệ nhân Nùng An phải nhúng nó vào thùng thuốc nhuộm chàm hai lần một ngày trong khoảng hai tháng.

Bà Vũ Thảo không chỉ đơn giản đến thăm làng và trả tiền mua vải mà còn tới đó để xác định nên trồng bao nhiều chàm và các loại cây trồng khác. Bà đầu tư vào việc trồng đó và thậm chí cùng đi chăm sóc cây. Bà cũng lên kế hoạch và thực hiện một số thay đổi lớn cho quá trình sản xuất vải và xử lý màu cũng như thử nghiệm với người dân về các thành phần nhuộm mới, như gốc cây chè, trà xanh và vỏ cây.

Bà cho hay, những thay đổi này nâng cao chất lượng tổng thể và việc tiếp cận trực tiếp với người cung cấp cho phép bà kiểm soát quá trình thiết kế. Bà nói: “Bạn cần phải kiên nhẫn và xây dựng lòng tin”.

Hiện tại bà Vũ Thảo đang sản xuất từ 750 đến 1.000 sản phẩm của cả nam và nữ giới mỗi năm, với giá bán lẻ dao động từ 100 đến 500 USD. Nhãn hiệu Kilomet109 chủ yếu phát triển qua truyền miệng, truyền thông xã hội.

Gần đây, Kilomet109 đã giới thiệu một trang web bán hàng trực tuyến và bà Thảo cho biết đang có kể hoạch mở một cửa hàng tại Hà Nội vào năm tới.

Tuy vậy bà không có kế hoạch sản xuất nhiều hơn 2.000 sản phẩm mỗi năm bởi bà vẫn muốn gặp trực tiếp các khách hàng tiềm năng và miêu tả về quy trình làm sản phẩm của mình. Bà nói: “Để mọi người sẵn lòng chi trả nhiều tiền để mua sản phẩm, bạn phải cho họ biết được quy trình sản xuất hay giá trị sản phẩm đó”.