"Phân làn đường giống như trò đùa"

Đó là khẳng định của TS Khuất Việt Hùng - Trưởng bộ môn Quy hoạch (ĐH Giao thông Vận tải) khi trao đổi với PV báo điện tử Infonet.

24 tỷ đồng phân làn: Vẫn vô tư lấn đường

-Ông đánh giá thế nào về những kết quả đạt được sau hai tháng triển khai phân làn?

Kế hoạch phân làn ở Hà Nội mới chỉ trong giai đoạn bắt đầu. Tôi rất trân trọng nỗ lực, sự quyết tâm của Sở GTVT Hà Nội. Dù phải đối mặt với muôn vàn khó khăn, nhưng “anh em” vẫn hết sức cố gắng, đó là điều rất đáng khen ngợi.

TS. Khuất Việt Hùng. Ảnh VB

Nhưng công bằng mà nói, việc phân làn chưa thực sự hiệu quả. Có thể nói, cách tiếp cận ở đây không “đúng bài”. Cụ thể là việc chọn vị trí phân làn cũng như phương pháp phân làn của Sở GTVT Hà Nội chưa được chuẩn, dẫn đến không đạt kết quả như mong muốn.

-Vị trí và phương pháp phân làn bị “lạc đề” ở chỗ nào, thưa ông?

Về phương pháp phân làn, chẳng ai lại tách theo kiểu một bên chỉ dành cho ô tô, bên kia lại chỉ dành cho xe máy. Mặt khác việc đi sai làn lại không có cơ chế phạt, dẫn đến không hiệu quả. Từ đó việc phân làn đang giống như một trò đùa.

Chúng ta đều biết, Hà Nội chủ yếu là đường phố hẹp. Hai bên đường lại xây dựng toàn nhà liền kề, nên việc phân tách làn làm đôi là điều tối kỵ trong vấn đề quản lý giao thông.

Đặc biệt, ở các khu vực trung tâm có mật độ giao thông rất lớn, việc sử dụng đất dọc hai bên đường cũng được đẩy lên mức tối đa. Nếu như phân tách làn theo từng loại phương tiện sẽ làm giảm khả năng tiếp cận giao thông, từ đó ảnh hưởng đến giá trị kinh tế, văn hóa khi sử dụng đất hai ven đường.

Nói về vị trí, tôi cho rằng việc phân tách làn ở những con đường dẫn vào bờ hồ như Phố Huế, Hàng Bài, Bà Triệu là sai hoàn toàn. Trong khu vực nội thành, đặc biệt tại các khu trung tâm, tuyến đường dẫn vào hồ, người ta thường đi với tốc độ vừa phải, chẳng ai phóng nhanh vượt ẩu làm gì, trừ mấy cô cậu đua xe.

Ở những tuyến đường này chỉ cần làm sao cho các phương tiện đi chậm lại, sử dụng đất ở mặt đường thân thiện hơn. Khi đó người dân kinh doanh hai bên đường sẽ có nhiều khách hơn, đồng thời người dân ở đó cũng có thể về được nhà dễ dàng hơn.

Đường phân làn nhưng không đạt hiệu quả. Ảnh LD

-Vậy những tuyến đường nào cần được phân làn ngay lúc này?

Những tuyến đường cao tốc như đại lộ Thăng Long, Quốc lộ 1A Cầu Giẽ - Ninh Bình thì phải được phân làn luôn.

Trên thế giới nước nào cũng triển khai phân làn và nước nào cũng đạt được kết quả. Đối với những tuyến quốc lộ, đường cao tốc, nếu các phương tiện đi chung một làn sẽ gây nguy hiểm, vì thế người ta thường ưu tiên phân làn trước tiên.

Trên những tuyến đường cao tốc, chỉ cần một xe đi chậm, hoặc tai nạn đột ngột xảy ra sẽ gây xung đột giao thông, rất nguy hiểm. Do đó việc tách làn theo phương tiện là nhiệm vụ bắt buộc.

-Ngoài việc chọn các tuyến đường, theo ông giải pháp phân làn hiệu quả là gì?

Chúng ta phải phân làn cho đàng hoàng, chỗ nào cần phân làn thì phải làm cho đầy đủ. Đường phố Hà Nội bây giờ có mấy đường phân làn đúng nghĩa đâu. Hầu như các con đường ở Hà Nội đang phân làn theo kiểu kẻ một vạch vôi ở giữa đường, đó không phải là phân làn mà là vẽ vạch ở trên đường.

Theo tiêu chuẩn thiết kế, tùy theo vận tốc, phân làn đường phải đạt từ 2,75 – 3,75 m, chứ chẳng ai phân làn 5,5 mét như của ta hiện nay.

Ngoài ra chỗ nào cần cho người đi bộ qua đường thì phải làm, chỗ nào cần có biển báo giảm tốc thì phải cắm… Đó mới là việc làm hiệu quả và cần phải triển khai, đừng làm cho mọi việc trở nên nghiêm trọng.

Cần thiết kế những tuyến đường thông minh để người dân cảm thấy thích đi vào đường dành cho mình. Ảnh LD

Hà Nội chỉ mới tiến hành phân làn được hơn chục con đường nhưng đã mất kinh phí 24 tỷ đồng. Theo ông đây có phải là số tiền quá lớn dành cho việc phân làn?

Vấn đề quản lý giao thông thường được coi là giải pháp rẻ. Con số 24 tỷ đồng không phải là số tiền quá lớn đối với việc làm một cây cầu, hay xây một con đường.

Tôi được biết số tiền này chủ yếu dùng để trả cho lực lượng thanh tra giao thông làm thêm giờ, chứ chi phí đầu tư chẳng có gì.

Nhưng trong tổ chức giao thông, người ta luôn hạn chế tối đa sự can thiệp của yếu tố con người.

Chúng ta hãy hỏi những người đứng phân làn xem họ có thích đứng giữa đường hay không. Nếu được phạt thì họ sẽ đứng ngay. Đằng này không có chế độ phạt, cứ đứng đó vô tình xe đâm phải lại mang họa.

Vì thế để việc phân làn hiệu quả, cần tạo ra những fast road (đường thông minh), từ đó người dân sẽ thấy thích khi đi vào đường đúng luật.

Xin cảm ơn ông!

Nguyễn Dũng

(thực hiện)