Miền Trung: Dự báo mùa mưa 2018 thiếu mưa, ảnh hưởng thủy điện tích nước cho mùa khô

Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn quốc gia vừa đưa ra báo cáo nhận định xu thế thời tiết và khả năng diễn biến bão, lũ năm 2018 tại khu vực Trung bộ. Trong đó cho hay, hiện tượng ENSO (tên gọi tắt của hai hiện tượng El Nino và La Nina) hiện đang tiếp tục được xác định ở trạng thái trung gian nhưng nghiêng về pha nóng (El Nino).

Việc thiếu hụt lượng mưa ở miền Trung - Tây Nguyên trong mùa mưa năm nay sẽ khiến các nhà máy thủy điện trong khu vực khó khăn trong việc tích nước lên mực nước dâng bình thường vào cuối mùa lũ để đảm bảo an ninh cung cấp điện cho mùa khô năm sau (Ảnh: HC)

Các kết quả dự báo mới nhất của các cơ quan dự báo khí hậu trên thế giới cho thấy hiện tượng ENSO nhiều khả năng tiếp tục duy trì trạng thái trung gian từ nay cho tới khoảng tháng 9/2018, từ tháng 10/2018 đến những tháng đầu năm 2019 sẽ chuyển sang trạng thái El Nino với xác suất trong khoảng 60 – 70%.

Đối với bão, áp thấp nhiệt đới (ATNĐ) và các hiện tượng thời tiết nguy hiểm, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho hay, dự báo từ nay đến cuối năm 2018 có khoảng 8 - 10 cơn bão và ATNĐ trên khu vực Biển Đông; trong đó có khoảng 4 - 5 cơn ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền nước ta, và có khoảng 2 - 3 cơn bão hoặc ATNĐ có khả năng ảnh hưởng đến khu vực Trung bộ.

Ngoài bão và ATNĐ gây mưa lớn, gió mạnh trên biển và đất liền, các hiện tượng thời tiết nguy hiểm khác sẽ có khả năng xảy ra trên phạm vi toàn quốc, đặc biệt là các hiện tượng giông lốc, mưa đá, mưa lớn cục bộ, lũ quét và sạt lở đất ở các khu vực xung yếu ở các tỉnh miền núi phía Bắc, các khu vực có địa hình dốc và thảm thực vật yếu.

Ngoài ra, cần đề phòng gió mạnh trên các khu vực ven biển và vùng biển phía nam Biển Đông từ tháng 7 – 9/2018 trong thời kỳ hoạt động mạnh của gió mùa Tây Nam và vào những tháng cuối năm 2018 trên các vùng biển khu vực bắc và giữa biển Đông do hoạt động của gió mùa Đông Bắc gây ra.

Dự báo của Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn quốc gia cũng cho thấy, nhiệt độ trung bình từ tháng 8 – 12/2018 tại Trung bộ và Tây Nguyên phổ biến ở mức xấp xỉ so với trung bình nhiều năm (TBNN), với chuẩn sai nhiệt độ dao động so với giá trị TBNN khoảng từ -0,5 độ C đến 0,5 độ C; riêng các khu vực Bắc Trung bộ có xu hướng cao hơn 0,5 độ C – 1,0 độ C.

Tại khu vực Trung bộ, từ nửa cuối tháng 7 đến tháng 9/2018, tổng lượng mưa phổ biến dao động ở mức TBNN, riêng tháng 8 ở khu vực Bắc và Trung trung bộ phổ biến cao hơn TBNN từ 15 – 25%. Từ tháng 10 – 12/2018 lượng mưa phổ biến ở khu vực này thấp hơn từ 15 – 30% so với TBNN cùng thời kỳ. Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn quốc gia cảnh báo có khả năng thiếu hụt lượng mưa trong những tháng chính mùa mưa ở khu vực Trung bộ.

Trong khi đó, tại khu vực Tây Nguyên, tổng lượng mưa từ nửa cuối tháng 7 đến tháng 9/2018 phổ biến ở mức xấp xỉ TBNN cùng thời kỳ; riêng tháng 8 lượng mưa ở khu vực này phổ biển cao hơn TBNN từ 15 – 25%. Từ tháng 10 – 12/2018, lượng mưa ở mức thấp hơn TBNN từ 15 – 30%. Thời điểm kết thúc mùa mưa có khả năng sớm hơn so với TBNN.

Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn quốc gia nhấn mạnh: “Thời điểm kết thúc mùa mưa ở Tây Nguyên có khả năng sớm hơn so với TBNN. Cảnh báo ít mưa trên khu vực trong những tháng cuối năm 2018 và những tháng đầu năm 2019 do có khả năng chịu tác động của hiện tượng El Nino”.

Theo Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), việc tích nước các hồ thủy điện khu vực miền Trung – Tây Nguyên lên mực nước dâng bình thường vào cuối mùa lũ là rất quan trọng trong việc đảm bảo cung cấp nước hạ du cho các địa phương và an ninh cung cấp điện cho hệ thống điện miền Nam mùa khô sang năm.

Ngoài ra, do giai đoạn tích nước của các hồ được quy định trong Quy trình liên hồ khá ngắn và khi đó lưu lượng nước về đã giảm nhiều nên việc tích nước các hồ lên mực nước dâng bình thường là khá khó khăn và gây tăng chi phí cho hệ thống điện (phải huy động các nguồn nhiệt điện thay thế).

Do đó, EVN kiến nghị Ban chỉ đạo Trung ương về Phòng chống thiên tai và Ban chỉ huy Phòng chống thiên tai – Tìm kiếm cứu nạn các địa phương xem xét có thể cho phép các hồ thủy điện tích nước sớm hơn theo tình hình thủy văn thực tế hoặc khi có nhận định mùa lũ kết thúc sớm hơn quy luật.