Cụ bà 84 tuổi suy kiệt vì quên... cách nhai

Bác sĩBệnh viện ĐH Y dược TP.HCM đang kiểm tra sức khỏe bệnh nhân.

Cụ thể, cụ bà N.T.N (84 tuổi, ngụ tại Tiền Giang) nhập Bệnh viện ĐH Y dược TP.HCM vì cơ thể suy kiệt. Theo bệnh án, cụ N. rất hay quên, khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày và thường không dám ra ngoài một mình vì sợ bị ám hại.

Đáng chú ý, cụ N. ăn kém dần, không biết cách nhai thức ăn, không có cảm giác đói dẫn đến tình trạng suy kiệt cơ thể và phải nhập viện cấp cứu.

Tại Khoa Lão – Chăm sóc giảm nhẹ, Bệnh viện ĐH Y dược TP.HCM các bác sĩ chẩn đoán cụ N. bị sa sút trí tuệ giai đoạn trung bình và tiến hành điều trị kháng sinh đủ liều, cho tập các bài tập nhận thức, vận động tại bệnh viện.

Bên cạnh đó, người nhà người bệnh cũng được các bác sĩ và y tá của Bệnh viện ĐH Y dược TP.HCM hướng dẫn cách chăm sóc và chế độ dinh dưỡng phù hợp cho cụ N.

Tiến sĩ BS. Thân Hà Ngọc Thể, Trưởng Khoa Lão – Chăm sóc giảm nhẹ, Bệnh viện ĐH Y dược TP.HCM cho biết: Sa sút trí tuệ là một nhóm các rối loạn nhận thức đặc trưng bởi giảm trí nhớ, khó khăn trong việc diễn đạt ngôn ngữ, hoạt động, nhận diện đồ vật và rối loạn chức năng thực hiện, khả năng lập kế hoạch, tổ chức…

Tại Việt Nam, thống kê của Hội bệnh Alzheimer và rối loạn thần kinh nhận thức cho thấy, có khoảng 500.000 người cao tuổi đang mắc sa sút trí tuệ, chiếm khoảng 4,8-5% dân số.

Nghiên cứu tại Khoa Lão – Chăm sóc giảm nhẹ Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM cũng cho thấy, trong tổng số 230 người được khảo sát tại đây có tới 109 người (chiếm 47,4%) bị suy giảm nhận thức, 62 người bị sa sút trí tuệ (chiếm 27%) và 47 người bị suy giảm nhận thức giai đoạn nhẹ (chiếm 20,4%).

Đáng chú ý, những người bệnh sa sút trí tuệ thường nhập viện khi đã ở giai đoạn nặng của bệnh, có khi nằm liệt giường kèm nhiều biến chứng như loét tì đè, viêm phổi hít… 

Nguyên nhân gây sa sút trí tuệ bao gồm di truyền, ảnh hưởng từ các bệnh lý như bệnh Alzheimer, đột quỵ não, Parkinson… và lạm dụng thuốc trong thời gian dài, đặc biệt là nhóm thuốc an thần, thuốc chống trầm cảm…

Bệnh sa sút trí tuệ của người già thường xuất hiện ở những đối tượng người cao tuổi nhưng thường hay bị gia đình bỏ sót, nếu có phát hiện thì thường là khi đã bước vào giai đoạn trung bình - nặng nên rất khó điều trị.

Theo Bệnh viện ĐH Y dược TP.HCM, hiện có tới 75% trường hợp bệnh diễn tiến âm thầm khá lâu trước khi được phát hiện. Do đó, việc nhận biết và phòng tránh những nguyên nhân gây bệnh là điều rất quan trọng, giúp giảm những ảnh hưởng xấu của bệnh gây ra.

Triệu chứng của bệnh sa sút trí tuệ cũng rất đa dạng, tùy vào từng giai đoạn bệnh. Ở giai đoạn nhẹ, triệu chứng nổi bật nhất là suy giảm trí nhớ ngắn hạn, có những thay đổi tính tình như trở nên khó tính hơn, dễ nóng giận và kích động.

Ở giai đoạn trung bình, người bệnh bắt đầu biểu lộ những khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày như tắm rửa, mặc quần áo, vệ sinh cá nhân; mất khả năng tiếp thu những thông tin mới, bị rối loạn định hướng nặng về không gian và thời gian. Ngoài ra, các rối loạn hành vi trở nên nặng nề hơn, người bệnh bị hoang tưởng bị ám hại, trở nên nghi kỵ những người xung quanh hoặc vô cớ tấn công người khác.

Ở giai đoạn nặng, người bệnh mất toàn bộ khả năng độc lập trong sinh hoạt thường ngày, hoàn toàn lệ thuộc vào người chăm sóc. Người bệnh mất trí nhớ, không còn nhận biết được người thân trong gia đình, mất khả năng đi lại. Các biến chứng của giai đoạn cuối là suy kiệt cơ thể, thiếu dinh dưỡng, viêm phổi hít và lở loét cơ thể do tỳ đè.

TS BS. Thân Hà Ngọc Thể khuyến cáo, tình trạng sa sút trí tuệ ở người cao tuổi có thể được cải thiện nếu phát hiện sớm và can thiệp đúng cách.

Được biết, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM chuẩn bị tổ chức chương trình “Hưởng ứng Ngày Sa sút trí tuệ/Azheimer thế giới” để kiểm tra sinh hiệu đường huyết, đánh giá các hoạt động chức năng cơ bản và sinh hoạt hàng ngày, thực hiện các test tầm soát rối loạn trí nhớ nhận thức cho người cao tuổi vào sáng Chủ nhật tới (ngày 22/9) tại bệnh viện.