'Bát nháo' thị trường phụ gia thực phẩm

Theo TS. Nguyễn Duy Thịnh, Viện Công nghệ sinh học và Công nghệ thực phẩm (ĐH Bách Khoa Hà Nội) còn cho biết nếu chất bảo quản, chất phụ gia liều cao sẽ gây nhiễm độc cấp tính như nôn, mửa, đau bụng, cơ thể tím tái…, liều thấp có thể tích tụ trong cơ thể dần sinh bệnh nan y.

Sặc sỡ chất phụ gia

Trong vai những người đi mua nguyên liệu về mở quán giải khát, hàng ăn ở quê, chúng tôi tìm hiểu một số quầy bán thực phẩm khô tại Hà Nội. Hầu hết các gian hàng sặc sỡ sản phẩm sử dụng chất phụ gia: Những loại cốm vòng xanh lam, xanh thẫm, xanh ngọc; các gian hàng bò khô, măng khô với khối màu đỏ quạch, vàng ruộm; những hộp thạch được đóng vào hộp nhựa cũng đủ mà.

Tại quầy hàng khô chợ Đồng Xuân, khi cầm những dẻ măng khô vàng ươm, một người khách buột miệng kể: "Trông thì đẹp thế thôi chứ cái này đã được làm màu bằng diêm sinh để măng vàng, giữ được lâu không mốc. Chỉ với 10.000 đồng/kg diêm sinh có thể hoà nước ngâm vài tạ măng, sau đó phơi khô là có màu vàng đẹp thế này". Ki ốt B1 cũng tại chợ Đồng Xuân bán nhiều thịt bò khô với màu đỏ quạch bất thường với giá 170.000/kg có nhãn mác nhưng không có hạn sử dụng.

Thịt bò khô được tẩm ướp đẹp mắt - Ảnh P.T

Trong gian hàng bán thạch ở chợ Đồng Xuân, khi chúng tôi mân mê những hộp thạch và chụp ảnh thì bị chủ cửa hàng dọa "cắt gân". Những hộp thạch xanh đỏ lõng bõng nước đục phía trong được bán với giá 50 ngàn đồng/2lít trông rất mất vệ sinh này sẽ được đưa về các quán giải khát để phục vụ thực khách trong mùa hè. Các gian hàng ô mai cũng đa sắc không kém và không khó để nhìn ra những vết mốc, sắp hỏng.

Những phụ gia cho những người mở quán ăn thì vô cùng phong phú. Món bò kho cũng có đến 10 loại hương vị phụ gia. Các loại nước dùng cho món lẩu hay món phở cũng phải trên dưới 10 loại. Theo những người bán hàng tại chợ Đồng Xuân, còn có nhiều loại hương liệu để nấu bún riêu, gạch cua, hương liệu cà phê, nấu phở gà, các loại hương liệu chế nước cam, táo, chanh...

Bác sĩ Trần Văn Ký (Hội Khoa học kỹ thuật an toàn thực phẩm Việt Nam) cho biết, những loại bánh kẹo, thạch, thực phẩm khô, thực phẩm chế biến thuộc dạng này rất dễ sử dụng màu công nghiệp độc hại và chứa nhiều tạp chất, kim loại nặng. Sử dụng nhầm loại thực phẩm này lâu ngày sẽ ảnh hưởng đến thần kinh, tiêu hóa và có thể gây bệnh ung thư... Những chất này nếu không được kiểm soát, quản lý mà sử dụng tràn lan trong thực phẩm sẽ rất nguy hiểm. Chẳng hạn, chất thay đổi cấu trúc sẽ làm cho thực phẩm đó trở nên xốp hơn hoặc dai, giòn, mềm dẻo hơn, kích thích vị giác làm cho thèm ăn...

Chất phụ gia dễ thành "chất độc"

Theo TS. Nguyễn Duy Thịnh, có thể dùng phụ gia thực phẩm để kéo dài thời gian sử dụng, làm cho thức ăn ngon và đẹp mắt hơn. Tuy nhiên, nếu nhà sản xuất cho các chất phụ gia vượt quá liều lượng cho phép sẽ gây độc cho người sử dụng. Nếu với liều cao thì sẽ gây nhiễm độc cấp tính như nôn, mửa, đau bụng, cơ thể tím tái..., liều thấp sẽ gây nhiễm độc trường diễn, tích tụ dần trong cơ thể, lâu dần sẽ gây bệnh.

TS. Duy Thịnh cũng cho biết, đối với những phụ gia có trong danh mục được phép sử dụng của Việt Nam, liều an toàn đối với người chỉ tính bằng mg/kg trọng lượng cơ thể. Nếu không tuân thủ nghiêm ngặt quy định này sẽ rất nguy hiểm đối với sức khỏe con người.

TS. Duy Thịnh cho rằng, đối với phụ gia được phép sử dụng, trên bao bì bao giờ cũng ghi rõ tên hóa chất, thành phần hóa học; tính năng kỹ thuật và tính chất vật lý (dạng lỏng hay rắn); liều lượng, cách dùng; tính độc với con người, độc với nồng độ bao nhiêu. Người tiêu dùng nên thận trọng khi chọn mua, sử dụng thực phẩm. Cần xem kỹ nguồn gốc xuất xứ, hạn sử dụng, bao bì, nhãn mác. Nếu là hàng nhập khẩu, phải có nhãn phụ bằng tiếng Việt.

Ngoài ra, người mua có thể căn cứ vào số hiệu INS (International Number System) in trên bao bì để biết chất này có được phép sử dụng hay không. Đây là ký hiệu được Ủy ban Tiêu chuẩn thực phẩm quốc tế xác định cho mỗi chất phụ gia khi xếp chúng vào danh mục các chất phụ gia thực phẩm. Những loại không có ký hiệu INS trên bao bì đều là những hàng trôi nổi, không được phép sử dụng.

Theo GĐXH