Ngộ độc rượu: Những ca bệnh đáng trách dịp cuối năm

Các bác sĩ khoa A9 cấp cứu cho một bệnh nhân bị ngộ độc rượu.

Hôn mê, tử vong vì rượu

Mới đây nhất, bệnh nhân Đ.V.H trú tại Đông Hưng, Thái Bình sau khi đi uống rượu về đã bị nôn ra máu. Người nhà cho bệnh nhân lên bệnh viện cấp cứu, bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân bị xuất huyết dạ dày có dấu hiệu của ngộ độc rượu. Tuy nhiên, ngay sau đó bệnh nhân đã tử vong do viêm gan cấp, xuất huyết nội tạng.

Gia đình bệnh nhân cho biết ông H nghiện rượu từ nhiều năm và có thói quen uống rượu ngày. Hôm bệnh nhân xuất huyết dạ dày, ỉa chảy, bệnh nhân vẫn uống rượu cả ngày hôm đó đến tối thì nôn ra máu, đi ngoài ra máu.

Mới đây nhất là trường hợp bệnh nhân N.T.H., nam, 49 tuổi, địa chỉ ở Hồng Lĩnh, Hà Tĩnh cấp cứu vào bệnh viện Bạch Mai vì bị hôn mê. Bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp (nhưng không điều trị) và sỏi thận. Trước khi nhập viện khoảng 3 ngày, bệnh nhân uống rượu với số lượng nhiều và uống nhiều lần. 

Sau đó, bệnh nhân xuất hiện nhìn mờ, nhìn mờ tăng dần, và nhanh chóng rối loạn ý thức. Bệnh nhân được đưa vào Bệnh viện Hữu nghị đa khoa Nghệ An trong tình trạng hôn mê sâu (GCS 5 điểm), thở nhanh sâu, mạch 100 lần/phút, huyết áp 100/60 mmHg, đồng tử hai bên giãn đều 5 mm, phản xạ đồng tử với ánh sáng âm tính, không có liệt khu trú. 

Bệnh nhân được đặt ống nội khí quản, thở máy ngay lập tức. Chụp cắt lớp vi tính sọ não không thấy tổn thương. Xét nghiệm máu có tình trạng toan chuyển hóa nặng nề (pH: 7,106; PCO¬¬2: 15,2 mmHg; PO2: 458,1 mmHg; HCO3-: 7,7 mmol/l. Bệnh nhân được chẩn đoán sơ bộ là hôn mê gan, và chuyển ra Khoa Cấp cứu A9, Bệnh viện Bạch Mai.

Biến chứng của ngộ độc methanol vô cùng nguy hiểm. Thạc sĩ Chính cho biết nếu ở người lớn, ngộ độc methanol với liều 8g (1ml dung dịch 100%) đã có thể gây mù, ngộ độc với liều 10g (30 ml dung dịch 40%) có thể gây tử vong. Ở trẻ em, ngộ độc methanol với liều 0,25 ml/kg đã gây mù mắt và 0,5 ml/kg đã gây tử vong (dung dịch 100%). 

Trước khi gây độc, methanol được chuyển hóa thành formaldehyde và sau đó được oxy hóa thành axit formic (formate). Nồng độ axit formic trong máu cao, ức chế cytochrome oxidase của ty lạp thể trong tế bào gây thiếu oxy tế bào, toan chuyển hóa nặng, tổn thương thần kinh thị giác và tổn thương võng mạc mắt. Ngoài ra, methanol gây ức chế thần kinh trung ương, giãn mạch, tụt huyết áp và giảm cung lượng tim.