Ông Trump đang phát động một cuộc chiến tranh thương mại toàn cầu như thế nào?

Liên minh Châu Âu (EU), Canada và Mexico đã tuyên bố rằng họ sẽ có biện pháp đáp trả đối với việc Mỹ áp đặt mức thuế mới đối với các mặt hàng thép và nhôm, cụ thể là họ sẽ nhằm vào những sản phẩm có tổng giá trị lên đến hàng tỉ USD do Mỹ sản xuất.

Tổng thống Trump đã quyết định áp đặt mức thuế nặng nề đối với mặt hàng thép và nhôm được nhập khẩu từ nước ngoài, khiến các đồng minh thân cận bất bình.

Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Jean-Claude Juncker cho biết toàn EU sẽ áp dụng mức thuế mới, có thể ảnh hưởng đến số lượng hàng nhập khẩu từ Mỹ có giá trị khoảng 7,5 tỉ USD. Họ cũng sẽ gửi một đơn kiến nghị lên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) về vấn đề này.

“Hoa Kỳ đã khiến chúng tôi không còn lựa chọn nào khác ngoài việc đệ trình đơn giải quyết bất đồng lên WTO và áp đặt những mức thuế mới đối với một loạt mặt hàng nhập khẩu từ Hoa Kỳ”, ông Juncker cho biết.

Trong khi đó bà Chrystia Freeland, Bộ trưởng Ngoại giao Canada cũng đưa ra phương án đáp trả vào ngày 31/5. Bà nói rằng Canada sẽ áp đặt thuế mới lên các mặt hàng từ Mỹ, trong đó bao gồm thép và nhôm. Một số mặt hàng sẽ bị đánh thuế 10%, số khác sẽ chịu mức thuế 25%. Sẽ có khoảng 12,8 tỉ USD hàng hóa sẽ bị áp đặt mức thuế mới này.

Trong một cuộc họp báo, bà Freeland gọi động thái này là “biện pháp thương mại mạnh bạo nhất mà Canada đã thực hiện kể từ sau khi Thế chiến II kết thúc”. Thủ tướng Canada Justin Trudeau cũng nhấn mạnh rằng mức thuế mà Mỹ áp đặt “là hoàn toàn không thể chấp nhận được” và gọi đây là “sự sỉ nhục” đối với quan hệ hợp tác an ninh giữa Mỹ và Canada.

“Mức thuế này là sự sỉ nhục đối với mối quan hệ hợp tác an ninh lâu năm giữa Canada và Hoa Kỳ, đối với hàng ngàn người Canada đã chiến đấu và hi sinh bên cạnh những người anh em từ Mỹ”, ông Trudeau phát biểu.

EU cho biết các biện pháp đáp trả của họ, dự kiến có thể được thực thi vào ngày 20/6 tới, sẽ bao gồm đánh thuế 25% đối với các sản phẩm của Mỹ như xe máy, chất liệu bò, thuốc lá, nước dâu và bơ lạc. Các quan chức Châu Âu cho biết mức thuế được áp dụng sẽ “tương ứng” với mức của Mỹ.

Hiện tại, Mỹ là đất nước nhập khẩu thép lớn nhất thế giới. Tổng kim ngạch của thép được nhập vào Mỹ đã đạt mức 29 tỉ USD trong năm 2017, với Mexico và Canada là hai nước cung cấp thép nhiều nhất cho Mỹ. Chính phủ Mexico cũng bày tỏ sự bất bình trước hành động của Mỹ và họ sẽ áp đặt biện pháp trừng phạt đối với các mặt hàng như thịt cừu, thịt lợn, hoa quả, phô mai và thép cán của Mỹ.

Mức thuế mới của Mỹ đối với thép vào nhôm nhập khẩu từ nước ngoài dự kiến sẽ có hiệu lực trong ngày 1/6. Điều này có thể khiến các hoạt động đàm phán giữa Mỹ, Canada và Mexico về việc sửa đổi một số nội dung trong Thỏa thuận Thương mại Tự do Bắc Mỹ (NAFTA) trở nên phức tạp.

Quyết định áp đặt thuế đối với các mặt hàng từ Châu Âu và các nước láng giềng với Mỹ của Tổng thống Donald Trump được thực thi trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ và Trung Quốc lại nóng trở lại sau khi ông Trump vừa hủy bỏ một thỏa thuận mà hai bên đã từng nhất trí vào đầu tháng này.

Chính quyền Trump cũng khiến nhiều chuyên gia bất ngờ khi tuyên bố họ sẽ áp đặt mức thuế cao hơn đối với số hàng nhập khẩu của Trung Quốc có tổng giá trị 50 tỉ USD và giới hạn mức đầu tư của Trung Quốc vào Mỹ. Đáp lại Trung Quốc cho biết họ sẵn sàng có biện pháp đối phó.

“Chúng tôi muốn nhắc lại rằng chúng tôi không muốn một cuộc chiến tranh thương mại xảy ra, song chúng tôi không sợ đấu tranh vì lợi ích của mình”, một phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết.