Gặp quan chức Malaysia, Ngoại trưởng Trung Quốc nói gì về căng thẳng Biển Đông?

Reuters đưa tin, hôm nay (12/9), Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị cho hay Trung Quốc và Malaysia đã đồng thuận thiết lập một cơ chế đối thoại chung để giải quyết các vấn đề tranh chấp ở Biển Đông.

Bộ trưởng Ngoại giao Malaysia Saifuddin Abdullah và Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị trong cuộc họp báo tại Bắc Kinh vào ngày 12/9. (Ảnh: Reuters)

Trước đây, Malaysia từng có những tuyên bố mạnh mẽ chỉ trích quan điểm của Trung Quốc ở Biển Đông. Nhưng trong thời gian gần đây, Malaysia không còn công khai lên tiếng về hành động bành trướng của Trung Quốc ở vùng biển chiến lược. Nguyên nhân có thể xuất phát từ việc Trung Quốc đã đổ hàng tỷ USD vào các dự án xây dựng cơ sở hạ tầng ở Malaysia theo "Sáng kiến Vành đai và Con đường".

Chia sẻ với Reuters hồi tháng Tám, Bộ trưởng Quốc phòng Malaysia Mohamad Sabu cũng cho biết, Malaysia thường xuyên theo dõi hoạt động của các tàu hải quân và hải cảnh Trung Quốc tiến vào vùng biển của Malaysia. Nhưng phía Trung Quốc tôn trọng Malaysia và “không làm chuyện gì gây ảnh hưởng tới chúng tôi”.

Phát biểu trong cuộc họp báo với Bộ trưởng Ngoại giao Malaysia Saifuddin Abdullah, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị còn cho rằng trong năm nay, căng thẳng ở Biển Đông đã giảm.

Cũng theo ông Vương, các nước ven biển và Trung Quốc cam kết tiếp tục giải quyết phù hợp vấn đề Biển Đông cũng như cùng bảo vệ nền an ninh và hòa bình khu vực.

“Cuối cùng, hai bên (Trung Quốc và Malaysia) đã đồng thuận thiết lập một cơ chế tham vấn song phương về các vấn đề hàng hải. Đây là nền tảng mới cho hoạt động đối thoại và hợp tác của hai bên”, ông Vương nhấn mạnh.

Trong khi đó, Bộ trưởng Abdullah gọi ông Vương là “người anh của tôi’ và cho biết cơ chế mới sẽ được Bộ Ngoại giao Trung Quốc và Malaysia chỉ đạo.   

“Các quan chức hai nước sẽ thảo luận chi tiết, nhưng tôi nghĩ đây là một kết quả quan trọng cho cuộc gặp ngày hôm nay cũng như khoảng thời gian 45 năm hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao”, Bộ trưởng Abdullah nói.

Trung Quốc hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Malaysia. Hồi tháng Bảy, sau hơn một năm trì hoãn, Trung Quốc và Malaysiađã nối lại hoạt động xây dựng dự án đường sát ở phía bắc Malaysia. Đây là một phần trong dự án Vành đai và Con đường của Trung Quốc. Thậm chí, hai nước còn ký kết một thỏa thuận “khá hiếm” khi cắt bỏ gần 1/3 chi phí xây dựng tuyến đường sắt này.

Lâu nay, Trung Quốc đơn phương tuyên bố chủ quyền trên phần lớn diện tích Biển Đông thông qua cái gọi là bản đồ “đường chín đoạn”. Thậm chí, trong những năm gần đây, Trung Quốc không ngừng cải tạo, xây dựng các hòn đảo nhân tạo và tiến hành quân sự hóa trái phép trên các thực thể này để bảo vệ những tuyên bố chủ quyền phi lý ở Biển Đông.

Dù không có tuyên bố chủ quyền ở Biển Đông, nhưng Nhật Bản và Mỹ nhiều lần lên tiếng khẳng định duy trì “khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương mở cửa và tự do”. Mỹ còn thường xuyên điều động tàu thuyền tới Biển Đông để tiến hành tuần tra đảm bảo tự do hàng hải trên tuyến đường biển chiến lược.

Về phía Việt Nam, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao luôn nhấn mạnh rằng: “Việt Nam đề nghị các nước tôn trọng chủ quyền, quyền chủ quyền, quyền tài phán phù hợp với luật pháp quốc tế của Việt Nam và luôn thể hiện, khẳng định thiện chí, sẵn sàng thông qua đối thoại, trao đổi với các nước liên quan để đóng góp vào việc duy trì hòa bình, ổn định, phát triển tại biển Đông cũng như vào việc thúc đẩy quan hệ hữu nghị và hợp tác giữa các quốc gia”.