Vụ sửa điểm thi ở Hà Giang: Cần trả việc tuyển sinh cho các trường Đại học

Thầy Lê Phạm Thành, Trung tâm Hoc24h.vn cho biết, sự việc gian lận điểm thi THPT QG vừa qua ở Hà Giang (và có thể còn có ở những địa phương khác) quả thực gây sốc, không chỉ cho cá nhân tôi, mà có lẽ là toàn xã hội, dù từ lâu trong dư luận đã râm ran về những "nghi án" chạy điểm, mua điểm...

Rõ ràng việc này khiến cho niềm tin vào tính công bằng của kỳ thi sụt giảm nghiêm trọng. Trong khi các em học sinh phải nỗ lực học ôn để cạnh tranh nhau từng câu, từng 0,25 điểm thì bằng cách gian lận có bạn được nâng đến ... 8 điểm/môn, và nghiễm nhiên có một suất vào trường Top, thậm chí thủ khoa, nếu không bị phát hiện !!!

“Rõ ràng việc này khiến cho niềm tin vào tính công bằng của kỳ thi sụt giảm nghiêm trọng. Trong khi các em học sinh phải nỗ lực học ôn để cạnh tranh nhau từng câu, từng 0,25 điểm thì bằng cách gian lận có bạn được nâng đến ... 8 điểm/môn, và nghiễm nhiên có một suất vào trường Top, thậm chí thủ khoa, nếu không bị phát hiện”, thầy Thành buồn bã nói.

Thầy Lê Phạm Thành

Cắt nghĩa cho tình trạng này dưới tư cách của một giáo viên giảng dạy và luyện thi cho học sinh nhiều năm, thầy Thành cho rằng  một khi chúng ta vẫn quá chú trọng bằng cấp và xem nó là con đường duy nhất vào đời thì việc này vẫn còn có thể xảy ra, nhất là khi quá trình tuyển sinh vẫn còn nhiều khâu có thể "can thiệp" bởi yếu-tố-con-người, từ ra đề, tổ chức thi đến chấm thi...

Sự việc vừa qua chỉ là phần nổi của tảng băng chìm, và nó cho thấy rõ ràng quy trình tuyển sinh hiện nay còn nhiều vấn đề cần khắc phục - chấn chỉnh, thậm chí thay đổi để những năm tiếp theo nghiêm túc hơn, đảm bảo tính công bằng cho mọi thí sinh.

Do đó, vị chuyên gia này đồng tình và rất hoan nghênh với động thái mới đây của Bộ GD &ĐT khi chỉ đạo các địa phương rà soát lại kết quả thi vừa rồi. Tuy nhiên, thầy Thành cho rằng Bộ GD & ĐT nên tiến hành công việc này chứ không giao về cho địa phương. Bởi việc làm này giúp mang lại niềm tin cho nhân dân về sự nghiêm túc của Bộ, cũng giúp kiểm tra tính công bằng của kỳ thi, và liệu còn có địa phương nào thiếu nghiêm túc hay không ? Nếu có, cần xử lý đến cùng, thậm chí có thể khởi tố hình sự như ở Hà Giang.

Thứ hai, đây cũng là phương án theo tôi là tiết kiệm nhất, và thời gian triển khai cũng không dài, nếu tập trung khẩn trương làm cũng chỉ mất khoảng 7 - 10 ngày. Còn cách làm hiện tại khá lắt nhắt, lại không giải quyết được triệt để vấn đề, còn để lại ít nhiều băn khoăn...

“Nếu không chủ động rà soát thì Bộ GD&ĐT sẽ mất rất nhiều thứ!”, thầy Thành nhấn mạnh. Theo đó, cái mất đầu tiên: Mất niềm tin từ nhân dân. Đây là mất mát cực lớn mà không gì lấy lại được ! Với cách làm như hiện nay, không cần biết Bộ có làm nghiêm thật sự hay không, nhân dân sẽ có cảm giác Bộ chỉ làm mang tính hình thức, đối phó, nơi nào “đã bị lộ” thì mới tiến hành … xác minh ! Và nhân dân hoàn toàn có quyền đặt câu hỏi: không rõ còn bao nhiêu nơi “chưa bị lộ” khi mà danh sách “nghi vấn” ngày một dài ???

“Cái mất thứ hai là: kỳ thi THPT QG không còn đảm bảo được tính công bằng, nghiêm túc. Khi đó mục tiêu tuyển chọn những học sinh xứng đáng nhất, xuất sắc nhất rõ ràng khó có thể thực hiện khi vẫn để lọt những em thiếu năng lực, thậm chí nhờ gian lận mà đỗ.

Cái mất thứ ba là: Nhân dân có quyền nghi ngờ liệu Bộ GD&ĐT có cố tình dung túng cho việc làm sai của các Sở, các cá nhân không ? Liệu có phải trong ngành Giáo dục vẫn còn, thậm chí còn nhiều những con người yếu năng lực chuyên môn và thiếu đạo đức nghề nghiệp ?”, thầy Thành đặt câu hỏi.

Điều mất thứ 4 theo vị chuyên gia này đó là “Tốn kém mà thiếu hiệu quả”. Bởi việc thành lập các Tổ công tác chuyên trách như hiện nay không những lắt nhắt, mà còn rất tốn kém cả về tiền bạc, công sức và thời gian, nhưng lại không giải quyết dứt điểm được tận gốc vấn đề, để lại nhiều nghi vấn trong nhân dân...

Để khắc phục tình trạng “lộn xộn” chạy điểm, nâng điểm, sửa điểm như hiện nay, thầy Thành cho rằng nên trả lại cho các trường ĐH tự chủ trong tuyển sinh còn việc xét tốt nghiệp THPT là việc của các Sở. Vì nếu quan sát sẽ thấy ý nghĩa "tốt nghiệp" hiện nay không còn vai trò quá lớn, khi tỉ lệ đó luôn trên 90%, thậm chí ~99% ! Và với cách tính điểm tốt nghiệp như hiện nay thì phần đóng góp của bài thi THPT QG không còn đáng kể, hầu như học sinh nào không bị điểm liệt là sẽ đỗ.

“Xét tốt nghiệp THPT nên là công việc của các Sở. Còn tuyển sinh cần để cho các trường ĐH tự chủ, vì mỗi trường lại có một đặc điểm, yêu cầu riêng, không thể cào bằng chỉ với 1 bài thi THPT QG duy nhất. Và các trường ĐH chắc chắn phải làm nghiêm túc, vì đó là nguồn sống của họ, trường nào không làm tốt sẽ dần bị xã hội đào thải. Tuy nhiên Bộ cần giữ vai trò giám sát - điều hành, yêu cầu các trường xây dựng đề án tuyển sinh từ trước, nơi nào có dấu hiệu bất thường thì phải nhắc nhở, chấn chỉnh ngay.

Trong trường hợp Bộ vẫn giữ cách tuyển sinh với kỳ thi THPT QG như hiện nay, theo tôi cần có một số điều chỉnh:

Nên điều chỉnh cấu trúc đề thi cho hợp lý hơn: thay vì thi 40 câu trắc nghiệm, đa phần nặng tính toán và thiếu tính thực tế, có thể tăng số lượng câu hỏi lên, 100 – 150 – 200 … câu, là những câu hỏi ngắn hoặc cực ngắn, ít tính toán nhưng chứa hàm lượng kiến thức nhiều hơn, cần nhiều tư duy hơn...

Đảm bảo tính công bằng về độ khó giữa các mã đề. Bổ sung phương án “phạt” bằng cách trừ điểm câu làm sai, để hạn chế vấn đề “khoanh bừa”. Cân nhắc điều chỉnh phương thức tổ chức thi cho “công bằng” và “khách quan” hơn, ví dụ tổ chức thi trên máy tính...”, thầy Thành nhấn mạnh.