UBTVQH cho ý kiến về Dự án Luật Xuất bản (sửa đổi)

Dự thảo Luật Xuất bản (sửa đổi) được giữ nguyên bố cục về các chương so với Luật hiện hành, với 5 chương, 50 điều, bao gồm những quy định chung, quy định về tổ chức và hoạt động xuất bản, in, phát hành.

Tại Tờ trình của Chính phủ về vấn đề này, dự thảo Luật được đề nghị đổi tên thành “Luật Xuất bản, in, phát hành” với hàm ý mở rộng phạm vi điều chỉnh. Tuy nhiên, theo Ủy ban Văn hóa, giáo dục, thanh niên, thiếu niên và nhi đồng của QH - cơ quan thẩm tra dự luật - luật này chỉ điều chỉnh những vấn đề liên quan đến hoạt động xuất bản (bao gồm cả việc quản lý cơ sở in để giám sát hoạt động in xuất bản phẩm cũng như phòng chống việc in xuất bản phẩm giả).

Phiên họp thứ Bảy, Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XIII.

Cho ý kiến về chính sách phát triển sự nghiệp xuất bản, tại phiên họp, Thường trực Uỷ ban Văn hoá, giáo dục, thanh, thiếu niên và nhi đồng của QH cho rằng: Không nên quy định chính sách chung, đồng nhất cho các hoạt động xuất bản, in, phát hành như trong dự thảo Luật. Hơn nữa, hiện nay, các cơ sở in và phát hành đã chuyển đổi cơ chế hoạt động, thực chất là các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh và dịch vụ. Vì vậy, cần có chính sách riêng để đầu tư phát triển với từng lĩnh vực. Bên cạnh đó, cần ưu tiên đầu tư từ ngân sách Nhà nước để hiện đại hoá nhà xuất bản, khuyến khích hoạt động sáng tạo, thực hiện nhiệm vụ định hướng văn hoá, tư tưởng và tăng cường vốn để nhà xuất bản chủ động phát triển và khai thác những bản thảo có chất lượng cao.

Uỷ ban Thường vụ Quốc hội cũng nhất trí với quy định trong dự thảo luật, các cơ sở in phải đăng ký hoạt động để phục vụ công tác quản lý hoạt động in xuất bản phẩm cũng như phòng chống việc in giả, in lậu.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, giáo dục, thanh niên, thiếu niên của QH Đào Trọng Thi nêu quan điểm, thực tiễn hoạt động in rất phức tạp, liên quan đến nhiều lĩnh vực và trách nhiệm quản lý nhà nước của nhiều bộ, ngành khác nhau nên phải thống nhất việc quản lý trong lĩnh vực này.

Thường trực Ủy ban Văn hóa, giáo dục, thanh niên, thiếu niên và nhi đồng cho rằng, cần nghiên cứu xây dựng một luật riêng về in để điều chỉnh đầy đủ, toàn diện hoạt động này chứ không thể ghép vào Luật Xuất bản chỉ với một số điều quy định đơn giản như trong dự thảo luật.

Về tổ chức và hoạt động phát hành, có một thực tế đang diễn ra phổ biến tại các thành phố lớn hiện nay là hiện tượng nhiều cơ sở kinh doanh sách không có hoá đơn, chứng từ thể hiện nguồn gốc hợp pháp, sách có nội dung mê tín dị đoan, sách lậu được bày bán công khai. Các đại biểu cho rằng. nguyên nhân chủ yếu là do công tác quản lý đối với các cơ sở phát hành bị buông lỏng. Vì vậy cần tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý các vi phạm này, để hoạt động phát hành đi vào nề nếp.

Về quản lý nhà nước đối với hoạt động xuất bản, Ủy ban Văn hóa, giáo dục, thanh niên, thiếu niên và nhi đồng nhấn mạnh, cần cân nhắc kỹ lưỡng các quy định về giấy phép, thu phí, lệ phí để thực hiện trao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm cho các chủ thể hoạt động xuất bản; cơ quan quản lý nhà nước chuyển vai trò từ kiểm soát sang giám sát hoạt động của các nhà xuất bản, cơ sở in và phát hành… Đồng thời, nghiên cứu kỹ nội dung phân cấp quản lý nhà nước về hoạt động xuất bản cho UBND cấp tỉnh, tránh nhầm lẫn giữa chức năng quản lý chuyên môn và quản lý hành chính.

Nhiều ý kiến cho rằng, tại những thành phố lớn như Hà Nội và TPHCM, nơi tập trung phần lớn các nhà xuất bản, phải bảo đảm việc phân cấp, phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước trung ương và địa phương để địa phương nắm được đầy đủ thông tin liên quan đến hoạt động xuất bản trên địa bàn.

Xuân Hải