Tranh cãi "nảy lửa" phòng chống rửa tiền do ai quản lý?

Tại hội trường hầu hết các ý kiến đại biểu tán thành với việc cần thiết phải ban hành Luật phòng, chống rửa tiền. Bởi việc ban hành luật đáp ứng yêu cầu đấu tranh phòng, chống tham nhũng và kiềm chế lạm phát là hai nhiệm vụ hàng đầu mà Chính phủ đang quyết tâm thực hiện.

Các đại biểu thảo luận về dự án Luật Phòng chống rửa tiền-Ảnh P.H

Bên cạnh đó, việc ban hành luật sẽ kiểm soát được các hành vi chuyển “tiền bẩn”, do phạm tội mà có thành “tiền sạch”, đồng tiền có nguồn gốc rõ ràng từ nước ngoài vào Việt Nam hay việc rửa tiền ngay ở trong nước.

Đại biểu Trần Hoàng Ngân-Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, trong tình hình kinh tế Việt Nam hiện nay, việc sớm ban hành luật đáp ứng xu hướng phát triển của nền kinh tế. Là chuyên gia về lĩnh vực tài chính ngân hàng, ông nhấn mạnh trong các giao dịch kinh tế hiện nay, tiềm ẩn nhiều nguy cơ rửa tiền như chứng khoán, bất động sản, đầu tư, thương mại, ngân hàng…diễn ra thường xuyên mà chúng ta không kiểm soát được

Về nội dung quy định chống tài trợ khủng bố, các đại biểu đề nghị dự án luật cần làm rõ thế nào là hành vi khủng bố, tài trợ khủng bố. Trong việc phòng chống, quản lý, xử lý các vi phạm, luật cần xây dựng theo hướng đề cao trách nhiệm của hệ thống ngân hàng, nhất là Ngân hàng Nhà nước. Nhiều đại biểu đề nghị tên của dự án luật này nên đổi là Luật Phòng chống rửa tiền và tài trợ khủng bố.

Đại biểu Đỗ Kim Tuyến- Hà Nội cho rằng, không nên ghép hành vi tài trợ khủng bố vào dự án luật này mà nên đưa vào Luật Phòng chống khủng bố (trong khuôn khổ Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2012) để đảm bảo tính chặt chẽ trong phạm vi điều chỉnh của luật.

Còn Đại biểu Đào Trọng Thi - Hà Nội thì góp ý, dự án Luật Phòng, chống rửa tiền nên đưa những nội dung về chống tài trợ khủng bố để đảm bảo những cam kết quốc tế của Việt Nam liên quan đến rửa tiền. Bởi đến cuối năm 2013, Việt Nam phải thông qua dự luật này để đáp ứng cam kết quốc tế về hội nhập.

Đối với cơ quan quản lý hoạt động phòng chống rửa tiền, hiện vẫn còn nhiều ý kiến trái chiều, có đại biểu đề nghị cần để Ngân hàng Nhà nước làm đầu mối thực hiện, có đại biểu thì đề nghị cơ quan Tư pháp hay Bộ Công an quản lý hoặc cả ba cơ quan trên phối hợp phòng chống rửa tiền...

Theo ý kiến nhiều đại biểu , hiện ở Việt Nam, chưa phát hiện được vụ rửa tiền nào. Tại nhiều nước trên thế giới, mỗi lĩnh vực như thuế, tài chính, ngân hàng đều có một lực lượng điều tra chuyên ngành riêng. Ở nước ngoài việc chi tiêu thông qua tài khoản ngân hàng nên kiểm soát hoạt động rửa tiền . Còn đối với Việt Nam việc chi tiêu chủ yếu thông qua tiền mặt nên các hoạt động rửa tiền hầu như không kiểm soát được.

Một đại biểu nêu ý kiến “Người ta có thể cầm nhiều tiền do buôn bán ma túy để mua bán bất động sản rất khó phát hiện được, chính vì vậy nhiều năm qua cơ quan phòng chống rửa tiền không phát hiện ra một vụ nào cả…

Theo nhiều ý kiến đại biểu, việc áp dụng luật này ở nước ta trước mắt sẽ chưa phát huy hết hiệu quả. Do vậy , ban soạn thảo cần làm rõ và cụ thể hơn, để thấy được tính cấp bách trong việc ban hành dự án Luật, nhằm kiểm soát được tiền bẩn tiền sạch, đáp ứng yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế.

Hà Phương