Quy hoạch không gian biển quốc gia phải gắn với an ninh - quốc phòng

Ngày 26/5, Quốc hội thảo luận về dự thảo Luật Quy hoạch. Đại biểu Trần Văn Tiến, đoàn ĐBQH tỉnh Vĩnh Phúc cho rằng Dự thảo có sự chồng chéo với Luật Quy hoạch đô thị nếu Luật Quy hoạch có phạm vi bao trùm cả khu vực đô thị.

Bên cạnh đó, Dự thảo không đề cập tới trách nhiệm của cấp huyện và cấp xã, trong khi hai cấp này liên quan trực tiếp trong việc thực hiện quy hoạch ở địa phương. Do đó, Đại biểu Tiến đề nghị ban soạn thảo bổ sung thêm quản lý quy hoạch ngoài thực địa cho cơ quan chính quyền địa phương các cấp, bổ sung việc phân công trách nhiệm cho cấp phường xã.

Đáng chú ý, Thiếu tướng Nguyễn Sỹ Hội, Phó Tư lệnh Quân khu IV, đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An, cho rằng Luật Quy hoạch cần bổ sung, làm rõ hơn về quy hoạch không gian biển gắn với an ninh quốc phòng.

Đây là dự luật mới, phạm vi điều chỉnh rộng, tác động đến 32 bộ luật. Quy định về quy hoạch không gian biển quốc gia được ghi tại Điều 24 và Điều 64. Tuy nhiên, Thiếu tướng Hội cho rằng không gian biển là không gian mở, liên quan đến an ninh quốc phòng, nhưng quy định trong luật còn rất chung chung, chưa thỏa đáng. Dự thảo cũng chưa  xác định rõ cơ quan nào chịu trách nhiệm quy hoạch không gian biển.

“Lĩnh vực không gian biển có nội dung liên quan đến quốc phòng – an ninh lại chưa được đề cập đến. Phần lớn các cuộc chiến tranh trong lịch sử Việt Nam đều có hướng tấn công từ biển. Ngay từ thế kỷ X, Ngô Quyền đã đánh quân Nam Hán xuất phát từ hướng biển. Trong thời đại hiện nay, khi các bên đều trang bị vũ khí ngày càng hiện đại phục vụ trên biển mà không chú ý đến quy hoạch không gian biển gắn với quốc phòng an ninh thì sẽ rất khó”, Thiếu tướng Nguyễn Sỹ Hội đề xuất.

Thiếu tướng Nguyễn Sỹ Hội, Phó Tư lệnh Quân khu IV.

Do vậy, Đại biểu Nguyễn Sỹ Hội đề xuất cần phải có một Điều, hoặc ít nhất một khoản trong quy hoạch không gian biển có nội dung kết hợp chặt chẽ với quốc phòng an ninh.

“Đất nước đang mở cửa hội nhập sâu rộng, việc khai thác tài nguyên giữa đất liền và biển là cần thiết. Nhưng nếu không có sự quy hoạch không gian biển gắn liền với quốc phòng – an ninh, nếu các khu cảng biển đều được liên doanh, liên kết, tư nhân hóa thì con cháu chúng ta sẽ gặp khó trong chiến lược phòng thủ”.

Theo Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Vũ Hồng Thanh, có nhiều ý kiến cho rằng cần quy định Chính phủ trình Quốc hội phê duyệt quy hoạch tổng thể quốc gia, quy hoạch không gian biển quốc gia và quy hoạch sử dụng đất cấp quốc gia vì đây là những quy hoạch đặc biệt quan trọng, ảnh hưởng đến sự phát triển chung của cả nước.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội nhận thấy các ý kiến này là hợp lý, phù hợp với quy định về nhiệm vụ và quyền hạn của Quốc hội tại khoản 3 Điều 70 Hiến pháp năm 2013 và khoản 1 Điều 7 Luật tổ chức Quốc hội. Mặt khác, quy định này cũng phù hợp với thẩm quyền của Quốc hội đối với việc quyết định ngân sách Nhà nước để tổ chức thực hiện quy hoạch theo quy định tại Điều 19 Luật ngân sách Nhà nước và quy định về thẩm quyền quyết định chủ trương các chương trình, dự án đầu tư công của Quốc hội tại Luật đầu tư công.

Góp ý cho dự thảo, Đại biểu Lê Công Đỉnh, đoàn ĐBQH tỉnh Long An đề xuất cần làm rõ hơn các hành vi bị cấm trong luật để tránh lợi ích nhóm có thể phát sinh. Về nguyên tắc cơ bản trong quy hoạch, KTXH giữa các vùng, địa phương chưa đồng đều, nên cần đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ quy hoạch phát triển KTXH giữa các địa phương, các vùng.

Cũng theo ông Lê Công Đỉnh, Dự thảo chưa có sự thống nhất trong các quyết định phê duyệt quy hoạch. Về xử lý vi phạm, thời gian qua các dự án quy hoạch treo là khá phổ biến, gây thiệt hại, lãng phí nguồn lực quốc gia. Do vậy, luật cần có chế tài làm rõ trách nhiệm của người gây ra quy hoạch treo.

“Biết rằng hiện nay Luật Đầu tư, Luật Đất đai, Luật Kinh doanh BĐS có những quy định về việc này, nhưng chưa có quy định rõ về việc bồi thường thiệt hại cho người dân,” Đại biểu Lê Công Đỉnh nói.

Trước sự cần thiết của Luật Quy hoạch, Đại biểu Nguyễn Lâm Thành, đoàn ĐBQH tỉnh Lạng Sơn đề xuất cho phép triển khai luật ngay sau khi được Quốc hội bấm nút thông qua, thay vì phải đợi đến năm 2019 mới có hiệu lực như dự thảo.

“Quy định chuyển tiếp quy hoạch, Luật dự kiến có hiệu lực từ năm 2019, nhưng tôi đề nghị cho phép triển khai luật được thực hiện ngay sau khi được Quốc hội thông qua, nếu chậm chúng ta sẽ bỏ lỡ cơ hội trong 10 năm tới liên quan đến quy hoạch”.

Trước đó, phát biểu góp ý tại tổ, Đại biểu Đặng Quốc Khánh – Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh, đoàn ĐBQH tỉnh Hà Tĩnh – cho rằng Chương 2 của Luật Xây dựng đã nói về quy hoạch, Luật Quy hoạch đã liên quan đến 32 luật, nhưng đã bao trùm lên 2 luật là Luật Quy hoạch đô thị và Luật Xây dựng bởi có một chương về quy hoạch xây dựng. Luật Du lịch có Chương 3 về quy hoạch phát triển xây dựng. Do vậy, để thông qua luật Quy hoạch chắc chắn phải sửa đổi 3 luật này.