Qúa dễ dãi với người nước ngoài tại Việt Nam

ĐBQH đoàn Hà Nội thảo luận tại tổ về Luật xuất cảnh, nhập cảnh, cư trú. (Ảnh Nguyễn Dũng)

Là thành viên của ỦY ban Quốc phòng An ninh, ĐBQH Đỗ Kim Tuyến cho rằng, Luật xuất cảnh, nhập cảnh, cư trú liên quan đến nhiều luật khác như luật biên giới, luật cư trí, luật quốc tịch…nên phải xem xét, đánh giá kỹ để không bị chồng chéo, tạo kẽ hở trong quản lý.

Liên quan đến các hành vi bị cấm trong dự thảo luật, theo ĐB ngoài các hành vi đã nêu cần bổ sung hành vi lợi dụng xuất nhập cảnh để xâm hại đến trật tự an toàn xã hội, an ninh văn hóa, kinh tế của Việt Nam. Thực tế thời gian qua hoạt động tội phạm ma túy hoạt động rất phức tạp. Trong 2 năm qua những vụ việc liên quan đến người dân gốc Phi đang gây bức xúc lớn cho xã hội.

Đối với điều kiện cấp thị thực, ĐB Đỗ Kim Tuyến đề nghị xem thêm quy định về người đi kèm – trẻ em dưới 14 tuổi. Bởi theo thông lệ ở một số quốc gia, trẻ em 14 tuổi đã có hộ chiếu rồi. Tương tự đối với quy định về khai báo tạo trú đối với các chủ cơ sở, ngoài phải khai báo tạm trú người nước ngoài về đơn vị quản lý xuất nhập cảnh, cần giao cho xã, phường quản lý về việc này.

Cũng theo ĐB Tuyến, thực trạng quản lý người nước ngoài của ta hiện nay còn lỏng lẻo. Du lịch ở làng  bản đang được khuyến khích, nhưng nếu không cẩn thận sẽ gây khó khăn trong phát triển du lịch. Bên cạnh đó việc quản lý người cư trú tại biên giới cũng là vấn đề phức tạp, cần được quan tâm nhiều hơn.

Ở góc độ khác, ĐBQH Nguyễn Đình Quyền - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp cho rằng, hiện ta có gần 4 triệu người Việt Nam ở nước ngoài, liên quan đến luật quốc tịch, trong đó có nhiều người còn nhưng cũng có người đã bỏ quốc tịch Việt Nam. Đối với ngành Tư pháp quốc tế, khi phải xét xử người Việt Nam có yếu tố nước ngoài cực kỳ phức tạp.

Theo ĐB Quyền nếu không quy định chặt chẽ sẽ tạo kẽ hở pháp luật. Lúc đó người nước ngoài sẽ vào chỉ để lấy quốc tịch Việt Nam. Đến khi xảy ra vi phạm gì đó họ lại bảo mang quốc tịch nước ngoài. Lúc đó đại sứ quán sẽ can thiệp ngay. Nên cần phải có hẳn một chương quy định người Việt Nam mang hai quốc tịch.

Liên quan đến công tác quản lý nhà nước, ông Quyền liên hệ tới vụ gây chết người rồi vứt xác phi tang ở thẩm mỹ viện Cát Tường. Từ đó, ĐB đề nghị phải quy định rất rõ quản lý theo ngành, bộ công an, ngoại giao, và UBND các cấp… Cần quy rõ trách nhiệm phân cấp của từng ngành, địa phương, tránh như trường hợp ở thẩm mỹ viện Cát Tường vừa qua không rõ trách nhiệm.

“Phải quy định rõ trách nhiệm cụ thể để đến khi vụ việc xảy ra có địa chỉ cụ thể mà quy trách nhiệm chứ không phải mò xem nó thuộc trách nhiệm của ai nữa” – ông Quyền cho hay.

Có cùng quan điểm cho rằng việc quản lý người nước ngoài ở Việt Nam trong thời gian qua còn lỏng lẻo, ĐB Đinh Xuân Thảo phản ánh, lao động vào Việt Nam làm việc rất nhiều nhưng việc quản lý chưa chặt. Điển hình như vụ việc xảy ra ở Cam Ranh (Khánh Hòa), người nước ngoài ngang nhiên vào nuôi trồng thủy sản 3 – 4 năm mà không ai biết.

"Luật phải quy định để làm sao vừa tạo điều kiện thuận lợi cho người nước ngoài ở Việt Nam, nhưng việc quản lý vẫn đảm bảo chặt chẽ. Chúng ta phải kiểm soát được có bao nhiêu người nước ngoài vào Việt Nam. Vấn đề này ở nước ngoài làm rất tốt, còn ta lại chưa làm được", ĐB Thảo nói.

Liên quan đến vấn đề cư trú, theo ĐB Thảo quy định hiện nay của ta hơi dễ so với nước ngoài. Theo quy định cư trú ở nước ngoài có nhiều mức: tạm trú ngắn hạn 6 tháng, tạm trú dài hạn từ 6 tháng đến 1 năm, cư trú trên 1 năm và dưới 5 năm, cuối cùng mới đến thường trú.

Nhưng ở Việt Nam chỉ quy định tạm trú và thường trú, mà không có mức quy định cư trú như các nước. Quy định như vậy quá dễ dãi. Thực tế ra nước ngoài để xin được thẻ xanh (thường trú) rất khó khăn vất vả.

Tương tự đối với quy định miễn thị thực trong dự thảo theo ĐB cũng cần xem xét lại. Trong khi Việt Nam đơn phương miễn thị thực cho một số quốc gia như Nga, Hàn Quốc, nhưng khi người Việt Nam sang xin thị thực ở các nước này lại rất khó khăn. ĐB Thảo cho rằng, nếu cứ miễn thị thực như vậy họ sẽ cho rằng chúng ta đang quá dễ dãi trong việc này.