Phó Thủ tướng lo ngại cho tính mạng người dân quanh thuỷ điện Sông Tranh 2

Thi công khe nhiệt thuỷ điện Sông Tranh 2 chưa đảm bảo

Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu ý kiến tại buổi tiếp xúc cử tri huyện Bắc Trà My ngày 30/9 - Ảnh: TRẦN PHONG

Chiều 30/9, Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã trực tiếp vào thị sát trong hầm đập thủy điện Sông Tranh 2 (nằm trên địa bàn huyện Bắc Trà My, Quảng Nam) để kiểm tra thực tế. Trước mắt, Phó Thủ tướng ghi nhận đập đã hoàn toàn khô ráo, có thể yên tâm phần nào về chất lượng xử lý sự cố vừa qua.

Trước đó, vào buổi sáng cùng ngày, Phó Thủ tướng cùng Đoàn đại biểu Quốc hội đơn vị Quảng Nam và lãnh đạo các Bộ, ngành hữu quan của TƯ đã có buổi tiếp xúc cử tri tại huyện Bắc Trà My, nơi người dân đang hết sức lo lắng do động đất xảy ra liên tiếp cùng những bất cập tại công trình thủy điện Sông Tranh 2.

Cử tri vẫn rất lo lắng

Sau khi báo cáo tình hình KT-XH địa phương 9 tháng qua, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam Lê Phước Thanh đã thông báo với người dân huyện Bắc Trà My nội dung sơ bộ của Hội đồng nghiệm thu Nhà nước các công trình xây dựng đánh giá việc xử lý, kiểm tra an toàn, ổn định đập thuỷ điện Sông Tranh 2 và kết quả khảo sát động đất của các nhà khoa học tại cuộc họp báo ngày 28/9 vừa qua.

Tuy nhiên nhiều người dân tỏ ra nghi ngờ trước thông tin đập thủy điện này có thể chịu được động đất cấp 9 (tương đương 6 độ richter trở lên). Bà Bùi Tuyết Mai, 59 tuổi (trú tại thị trấn Trà My) lo lắng: “Có thật không rứa? Ở Trung Quốc có 5,7 độ thôi mà đã chết nhiều như rứa, mình chịu được trên 6 độ à? Cứ cho là đập có thể chịu được đi, nhưng nhà dân làm răng chịu nổi? Nứt hết rồi, chỉ cần 5 độ cũng sập. Dân lấy chi mà ở?”.

Cử tri Huỳnh Tấn Sâm, nguyên Bí thư Huyện uỷ Bắc Trà My nêu rõ, người dân ở đây đang hết sức hoang mang trước tình hình động đất, nhất là các hộ tái định cư. Nhà cửa bị lún, nứt hết. Các cháu học sinh, thầy cô giáo đang cực kỳ lo lắng. Nhiều người đã bán nhà, chuyển nhà đi nơi khác...

Cử tri huyện Bắc Trà My bày tỏ với Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nỗi bức xúc đối với thuỷ điện Sông Tranh 2 - Ảnh: TRẦN PHONG

"Đặc biệt, mùa mưa lũ đã sắp tới. Tuy thuỷ điện Sông Tranh 2 chưa được cho tích nước nhưng bản thân nó đã tự tích nước rồi. Do không có cổng xả đáy nên khi mưa về, nước vẫn tự động tích lên đến cao trình 161m (tương đương 461 triệu m³) mới đến cửa xả tràn. Đây là không còn là nỗi lo riêng của huyện Bắc Trà My mà còn của người dân sống dọc sông Thu Bồn.” - ông Huỳnh Tấn Sâm nói.

Ông Sâm cũng kiến nghị với Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, vì tính mạng của hàng vạn người dân, phải có đánh giá chính xác về tình hình. Cần thuê các nhà khoa học trong và ngoài nước nghiên cứu, đánh giá chính xác mức độ động đất, sự độ an toàn của đập thủy điện Sông Tranh 2 về lâu dài. Với cường độ và mật độ xảy ra liên tục như vừa qua và dự báo còn có thể cao hơn nữa, liệu đập này có đảm bảo an toàn hay không?

Ông Đinh Mướt, nguyên Trưởng Ban Dân tộc Quảng Nam kiến nghị Chính phủ chỉ đạo các cơ quan chức năng sớm có kết luận chính thức và toàn diện để người dân yên tâm. Hiện mỗi nơi nói mỗi kiểu làm người dân rất hoang mang. Do trình độ còn có hạn nên bà con rất khó phân biệt ý kiến nào đúng, ý kiến nào sai. "Rung chấn đã nặng nề rồi, nếu không cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác để họ ổn định tư tưởng thì sẽ tạo hiệu ứng không tốt trong dư luận" - ông Đinh Mướt nói.

Phải đền bù chứ không phải hỗ trợ

Vấn đề đền bù cho các hộ bị nứt nhà do những trận động đất vừa qua cũng được người dân kiến nghị nhiều. Báo cáo của UBND huyện Bắc Trà My cho hay, động đất đã làm hơn 250 nhà bị nứt nẻ, trong đó có hơn 10 công trình công cộng. Theo ông Hồ Văn Tiến, Chủ tịch UBND xã Trà Bui, chủ đầu tư thuỷ điện Sông Tranh 2 phải đền bù chứ không thể chỉ gọi là hỗ trợ trước những thiệt hại này

"Từ khi thủy điện Sông Tranh 2 tích nước thì mới có động đất. Anh đã làm nhà người ta bị nứt thì anh phải đền bù chứ sao lại nói là hỗ trợ? Nói là an toàn, nhưng có ai biết trước được chữ ngờ đâu? Phải nói một tiếng làm sao để người dân được yên tâm” ông Tiến nói. 

Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc gặp gỡ cử tri huyện Bắc Trà My tại buổi tiếp xúc ngày 30/9 - Ảnh: TRẦN PHONG

Theo Chủ tịch UBND huyện Bắc Trà My Đặng Phong, những thiệt hại vật chất nêu trên là cái hữu hình, còn cái vô hình là sự hoang mang cực độ, làm cho các hoạt động dạy học, hội họp, kinh doanh bị đình trệ... Nếu không được giải quyết thoả đáng thì sẽ rất khó cho địa phương. Do vậy, các cơ quan chức năng phải tiếp tục nghiên cứu, thường xuyên kiểm tra chất lượng để có dự báo đáng tin cậy về các khả năng có thể xảy ra trong tương lai…

Đặc biệt, ông Phong yêu cầu chủ đầu tư thuỷ điện Sông Tranh 2 phải có trách nhiệm đối với khu tái định cư. Đã 5 năm rồi mà các công trình công cộng ở đây vẫn chưa hoàn thiện. Đề nghị chủ đầu tư đồng hành với chính quyền để ổn định đời sống nhân dân, tiếp tục hoàn thành các công trình thiết yếu như trạm y tế, đường giao thông nông thôn..., ổn định sản xuất cho các hộ tái định cư như hỗ trợ con giống, cây giống...

Vỡ đập? Không ai đủ tầm để nhận trách nhiệm!

Ông Hoàng Quốc Vượng, Thứ trưởng Bộ Công thương, Chủ tịch Hội đồng thành viên EVN thừa nhận để xảy ra tình trạng hoang mang cho người dân như hiện nay có phần trách nhiệm của chủ đầu tư thuỷ điện Sông Tranh 2 là BQL dự án điện 3 (thuộc EVN). Vì vậy, chủ đầu tư phải phối hợp chặt chẽ với các bộ ngành cơ quan liên quan khẩn trương xử lý, đảm bảo an toàn tuyệt đối của đập sông Tranh.

Ông Vượng nhấn mạnh, nếu xảy ra sự cố vỡ đập thì đó sẽ là một thảm họa rất lớn mà không có bất cứ cá nhân nào đủ tầm để nhận trách nhiệm. Do đó cần phải có một sự đảm bảo để bảo toàn tính mạng cho người dân. Trong thời gian tới, EVN sẽ phối hợp với chính quyền các cấp thường xuyên kiểm tra, túc trực theo dõi tại địa bàn, phát hiện ngay những dấu hiệu bất thường để có biện pháp xử lý kịp thời.

Ông cũng cho biết, chủ đầu tư đang phối hợp với UBND tỉnh Quảng Nam lên phương án PCLB cho thuỷ điện Sông Tranh 2, lường trước mọi sự cố có thể xảy ra. Riêng với các thiệt hại do động đất gây ra, ông Vượng đề nghị cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa UBND tỉnh và các cấp chính quyền liên quan, thống kê thiệt hại cụ thể. EVN sẽ kết hợp với chính quyền địa phương để khắc phục nhanh hậu quả, ổn định đời sống cho người dân. 

Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc trực tiếp vào thị sát bên trong đường hầm của đập thuỷ điện Sông Tranh 2 - Ảnh: TRẦN PHONG

Ông Lê Đình Tiến, Thứ trưởng Bộ KH-CN cho biết sẽ lắp đặt 5 trạm quan trắc trong tháng 10, đồng thời phối hợp với EVN để lắp thêm 2 trạm đo gia tốc đo động đất ở đây. Còn Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Thanh Nghị cũng cho biết, sau ngày 5/10, khi đã tiếp nhận phản ánh của địa phương, Bộ sẽ cử đoàn kiểm tra trực tiếp vào hướng dẫn bà con sữa chữa nhà ở.

Quyết không để xảy ra nguy hiểm đến tính mạng người dân

Kết luận tại buổi tiếp xúc cử tri, Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh, Đảng, Nhà nước và Chính Phủ quan tâm đặc biệt đến sự cố đang xảy ra tại công trình thuỷ điện Sông Tranh 2 là luôn yêu cầu đặt an toàn của người dân lên trên hết, quyết không để xảy ra một trường hợp nào nguy hiểm đến tính mạng của người dân.

Ông nhận định đây là lần đầu tiên người dân được giãi bày một cách rõ ràng những thắc mắc của mình trong suốt thời gian qua và hy vọng thông qua đây, bà con sẽ yên tâm phần nào về an toàn đập thủy điện sông Tranh 2. Đồng thời khẳng định ý kiến của các nhà khoa học, lãnh đạo các bộ ngành TW hôm nay chính là trách nhiệm thông tin chính thống của cơ quan Nhà nước để người dân yên tâm.

“Tuy an toàn đập đã được khẳng định nhưng Chính phủ vẫn quyết định chưa cho tích nước mà phải tiếp tục theo dõi kỹ. Công trình này hơn 4.000 tỉ đồng nhưng vì an toàn của người dân nên chưa thể cho tích nước trong mùa mưa. Bao giờ tích nước sẽ có hội đồng chính thức phản biện an toàn. Phải đặt an toàn tính mạng người dân lên trên hết, ử nhiều cán bộ khoa học túc trực nơi đây, phải có phương án phòng chống cụ thể, nếu vỡ đập thì sẽ xử lý như thế nào? Phảu nêu cao trách nhiệm, không được đùn đẩy” - Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nói.